Yer üzündə ən uzun yaşayan canlılar

İnsan ömrü orta hesabla 70-80 il hesab olunsa da, təbiətdə bundan dəfələrlə uzun yaşayan canlılar mövcuddur. Alimlərin araşdırmaları göstərir ki, bəzi növlər yüzlərlə, hətta minlərlə il yaşaya bilir.

Azpost.info bildirir ki, uzunömürlülük biologiyanın ən maraqlı mövzularından biri hesab olunur.

Qrenlandiya köpəkbalığı

Alimlərin müəyyən etdiyi ən uzunömürlü onurğalı canlı Qrenlandiya köpəkbalığıdır. Danimarka və Norveç alimlərinin araşdırmalarına görə, bu növün yaşı 400 ilə çata bilir.

Şimal Buzlu okeanının soyuq sularında yaşayan bu balıq çox yavaş böyüyür. Dişilər təxminən 150 yaşında çoxalmağa başlayır.

Okeanın “əbədi” meduzası

Elm aləmində Turritopsis dohrnii adlı meduza xüsusi maraq doğurur. Bu növ təhlükə hiss etdikdə və ya zədələndikdə hüceyrələrini yenidən cavanlaşdıraraq inkişaf prosesini geriyə qaytara bilir.

Bioloqlar buna “bioloji ölümsüzlük” nümunəsi deyirlər. Əlbəttə, o da digər canlılar kimi xəstəlik və ya yırtıcılar səbəbindən ölə bilər.

500 ildən çox yaşayan molyusk

2006-cı ildə İslandiya yaxınlığında tapılan Arctica islandica növünə aid molyuskun yaşı 507 il hesablanıb.

Bu canlı hələ Avropada böyük coğrafi kəşflər dövrü başlamazdan əvvəl doğulmuşdu. Onun yaşı qabığındakı illik halqalar vasitəsilə müəyyən edilib.

Minillik ağaclar

Yer üzündə yaşayan bəzi şam ağaclarının yaşı 4800 ildən çoxdur.

ABŞ-ın Kaliforniya ştatındakı Bristlecone Pine ağacları qədim Misir piramidalarının tikildiyi dövrdən bu günə qədər yaşayır.

Uzunömürlü canlıların DNT-si və hüceyrə quruluşu hazırda bir çox elmi laboratoriyalarda öyrənilir. Məqsəd qocalma prosesini ləngidən mexanizmləri müəyyən etmək və gələcəkdə insan sağlamlığında istifadə etməkdir.

Genetika üzrə tədqiqatçılar hesab edirlər ki, uzunömürlülüyün sirri yalnız genlərdə deyil, həm də aşağı maddələr mübadiləsi, sabit mühit və hüceyrələrin zədələnmədən qorunması ilə bağlıdır.

Elm hələ insanın yüz illərlə yaşamasını mümkün etməsə də, təbiətdəki bu qeyri-adi canlılar qocalma prosesinin gələcəkdə daha yaxşı başa düşülməsi üçün mühüm ipucları təqdim edir.

AzPost.az