“Zelenski və Fitso görüşü: Putinin kölgəsində incə balans“ “Deutsche Welle“

"Slovakiya və Macarıstan Rusiyanın yanacaq ixracatından hələ də imtina etməyib..."

Sentyabrın 5-də  Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski Slovakiyanın baş naziri Robert Fitso ilə Ujqorodda görüşüb. Tərəflər münasibətlərin dostluq ruhunda davam etdiyini vurğulasa da, bir sıra mövzularda ciddi fikir ayrılıqları özünü göstərib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "dw.com" nəşri yazıb.

Dostluq və ziddiyyətlər

Zelenski enerji asılılığı məsələsində Slovakiyanı Rusiya neftindən imtina etməyə çağırıb və qeyd edib ki, "Rusiya nefti və qazının Avropada gələcəyi yoxdur". Fitso isə açıq şəkildə bildirib ki, Slovakiya Ukraynaya təhlükəsizlik zəmanətləri verən ölkələr arasında olmayacaq. Bununla belə, o, Kiyevə Slovakiyanın Avropa İttifaqına üzvlük yolundakı təcrübəsini bölüşməyi təklif edib və "Biz bu yolda bir sıra fəlakətli səhvlərə yol verdik, istəyirəm ki, siz onları təkrarlamayasınız" deyib.

Enerji düyünü və Putinin təzyiqi

Ukrayna tərəfi Slovakiyaya alternativ yanacaq marşrutlarını təklif etsə də, Bratislava hələ də Moskva ilə sıx enerji əlaqələrini qoruyur. Slovakiya və Macarıstan gündəlik yüz minlərlə barel Rusiya neftini idxal edir, qaz asılılığı isə daha yüksəkdir.

Fitso Pekində Vladimir Putinlə görüşündə Rusiya qazı və neftinin idxalını artırmaqdan danışıb, hətta Kreml rəhbərindən təşəkkür alıb. Üstəlik, danışıqlar zamanı Putin Slovakiyanı Ukraynaya qarşı enerji blokadası yaratmağa çağırıb: "Qazı, elektrik enerjisini dayandırın, onlar dərhal anlayacaqlar ki, müəyyən sərhədlər var".

Bu təzyiqlərə baxmayaraq, Fitso Ujqorodda Ukrayna ilə münasibətləri "yaxşı və dostcasına" görmək istədiyini bildirib. O, bəzi məsələlərdə fikir ayrılıqlarının qaçılmaz olduğunu qəbul etsə də, "Zelenski ilə açıq danışa bilməkdən məmnunam" deyib.

Avropa kursu və ABŞ amili

Zelenski görüş zamanı Slovakiyanın Ukraynanın Avropa İttifaqına üzvlük yolunda dəstəyini yüksək qiymətləndirib. Onun sözlərinə görə, bu həm Kiyev, həm də region üçün mühüm siqnaldır. Eyni zamanda, Zelenski ABŞ prezidenti Donald Trampla danışıqları barədə Fitsonu məlumatlandıraraq, Avropa təhlükəsizlik arxitekturasında Slovakiyanın da rolunu vacib adlandırıb.

ABŞ isə Avropanı ikili standartlarda ittiham edir. Tramp xatırladıb ki, Brüssel Vaşinqtondan Çin və Hindistana qarşı sərt sanksiyalar tələb edir, halbuki elə Avropa İttifaqı üzvləri - Slovakiya və Macarıstan Rusiyanın yanacaq ixracatından hələ də imtina etməyib.

Sınaqlar qarşısında dostluq

Zelenski ilə Fitsonun görüşü həm yaxınlıq, həm də ziddiyyətlərin təcəssümü olub. Ukrayna Rusiyadan enerji asılılığını təhlükə hesab edərək Avropanı qətiyyətə çağırır. Slovakiya isə bir tərəfdən Kiyevin Avropa yolunu dəstəkləyir, digər tərəfdən Kremlə bağlı enerji siyasətini davam etdirir. Dostluq bəyanatlarının fonunda danışıqlar göstərib ki, Ukrayna ilə Slovakiya arasında münasibətləri hələ uzun müddət incə balans üzərində qurulacaq.