“ANLAMADIM, NƏDƏN ŞOKA DÜŞÜBLƏR?” Hindistanlı jurnalistin sualına Putindən biabırçı cavab

Vladimir Putin Hindistana səfəri ərəfəsində hindistanlı jurnalistlərə uzun bir müsahibə verib. Həmin müsahibə zamanı əvvəlcədən razılaşdırılmış rahat suallara adət etmiş Putin gözləmədiyi halda “India Today”-in jurnalistinin sərt sualı ilə üz-üzə qalıb.

Xanım jurnalist rusiyapərəst mövqeyilə seçilsə də, Donbasın Rusiyanın nəzarətindəki işğal olunmuş ərzilərinə etdiyi səfərdən aldığı ağır təəssüratdan danışıb. Jurnalist Putindən Rusiya ordusunun Donbasda Ukrayna vətəndaşlarının, hətta rus dilində danışan və Kremlin siyasətini dəstəkləyənlərin evlərini niyə dağıtdığını soruşub: “Luqansk, Donetsk və Xersona səyahət etdim. İnsanların əksəriyyəti rus dilində danışırlar. Onlar Kiyevin Ukraynanın şərqində bu dili qadağan etməsindən çox məyus idilər (Müharibəyə qədər Ukraynada rus dili qadağan edilməmişdi və indi də bu dildən məişətdə istifadəyə heç bir qadağa yoxdur-red.). Lakin onlar həm də şoka düşdülər: Putin bunu bizə necə edə bilərdi, axı biz onun xalqıyıq! Danışdığım qadınların çoxu şokda idi… Onlara nə deyərdiniz?”

Gözləmədiyi sualdan bir anlıq çaşan Putin əvvəlcə özünü bilməzliyə vurub. Guya sualı anlamayıb: “Sualı başa düşmədim: nədən şoka düşüblər?”

Hindistanlı jurnalist sualı bir daha təkrar edərək, Rusiya ordusunun Donbasın şəhərlərini yerlə bir etdiyni xatırladıb və oradakı insanların acınacaqlı durumunu Putinin üzünə vurub: “Görüşdüyüm insanlar onların evlərini dağıdan bir əməliyyatın başlanmasından şoka düşüblər. Onlar Şərqi Ukraynada yaşayırdılar, həmişə Rusiyanı, rus xalqını seviblər, özləri də rus dilində danışırdılar…”

Suala dürüst cavab verməkdə çətinlik çəkən Putin dolaşıq bəhanələr gətirməyə başlayıb və iddia edib ki, Rusiya bu “xüsusi hərbi əməliyyat”la rusdilli ukraynalılara "dəstək" göstərir. Putinin cavabı: “Cavab çox sadədir: onlar görünür, Ukraynanın, məsələn, Luqansk və ya Donetsk vilayətinin Kiyev hakimiyyətinin nəzarəti altında olan hissəsində yaşayırdılar. Lakin Luqansk və ya Donetsk vilayətinin onların nəzarəti altında olmayan hissəsi Kiyev rejimi tərəfindən dağıdılırdı. Və biz onun müstəqilliyini elan edən hissəni dəstəkləməyə məcbur olduq”. Yəni, nə? Yəni ki, Rusiya Donbasın Ukraynanın nəzarətində olan hissəsindəki əhalini “dəstəkləmək” üçün bu əraziləri işğal və onların evlərini, şəhərlərini yerlə yeksan edib?! Bu nə cavab, nə izahdır? Digər yandan, müharibə başlayana qədər, xüsusən 2014-2015-ci illərə qədər Donbas bütünlükdə Ukraynanın ən varlı və ən inkişaf etmiş bölgəsi idi və heç kim onu bombalamırdı. Onun indiki vəziyyətini isə şərh etməyə belə dəymir…

Daha sonra guya sualın qalan hissəsini də cavablandıran Putin deyib: “İkincisi, biz insanlara açıq referendumda fikirlərini bildirmək imkanı verdik: Rusiya ilə olmağın daha yaxşı olduğuna inananlar ona səs verdilər; inanmayanlar isə Ukrayna dövlətinin digər hissələrinə sərbəst şəkildə gedə bilərdilər. Buyursunlar, biz heç vaxt buna mane olmamışıq”. Yəni, kimin öz evinin, şəhərinin işğalından, dağıdılmasından xoşu gəlmir, getsin Ukraynanın qalan hissəsində yaşasın. “Mükəmməl” məntiqdir. Digər yandan, Putinin dediklərindən belə çıxır ki, bir ölkə başqa bir ölkənin ərazisini işğal edir, sonra orada “referendum” keçirir və elan edir ki, kim işğalçının hakimiyyətini bəyənmir, burada uzun illər qurub yaratdığı evini, kökünü, həyatını atıb getsin işğal olunmayan ərazidə yaşasın. Həyasızcasına, orta əsrlər üslubunda, açıq şəkildə beynəlxalq hüquqa, ədalətə, bəşəri prinsiplərə meydan oxumağın bundan artığı ola bilərmi?

Ən acınacaqlısı da odur ki, Donald Tramp başda olmaqla, bir çox dünya liderləri bu cür azğınlaşmış, bütün hüquq və normaları, insanlığı ayaqlar altına atmış, dünyanı nüvə silahı ilə açıq təhid edən, ağır hərbi cinayətlər törədən birisini yerinə oturtmaq əvəzinə, təmtəraqla qarşılayır, qucaqlayır, əlini sıxır, üzünə gülürlər. Görünür, özləri də daxilən ondan az fərqləndikləri üçün…

Cəlal Məmmədli

“AzPolitika.info”