Avropanı silkələyən xəbər: Hər şey Azərbaycanın qərarından asılıdır

ABŞ Prezidenti Donald Tramp avropalı müttəfiqlərinə Rusiyadan neft alışını dayandırmaq çağırışı edib. O, bu fikri “İstəklilər koalisiyası”nın iclasının iştirakçıları ilə telefon danışığı zamanı səsləndirib. Mütəxəssislərin fikrincə, Avropanın belə bir addımı Azərbaycanın enerji bazarındakı mövqelərini daha da gücləndirə bilər.

Bəs, əgər Avropa ölkələri Rusiya neftindən imtina etsələr, Azərbaycan qitənin əsas enerji təchizatçılarından birinə çevrilə biləcəkmi?

Məsələ ilə bağlı danışan iqtisadçı Xalid Kərimli News24.az-a bildirib ki, Azərbaycanın Avropa neft bazarında hegemonluq əldə etməsi real görünmür.

“Azərbaycanın gündəlik neft ixracı təxminən 500 min barel civarındadır. Halbuki ən yaxşı dövrlərdə bu göstərici 1,5 milyon barelə qədər yüksəlmişdi. Hazırkı rəqəmlərə baxanda aydın olur ki, bizim neftimiz Avropa bazarında Rusiyanın boşaltdığı yeri tamamlamağa kifayət etməyəcək. Bundan başqa, neft bazarında qiymət ayrı-ayrı ölkələrin həcmlərinə görə deyil, qlobal təklif və tələbin balansına əsasən formalaşır. Azərbaycanın nefti keyfiyyətli sayıldığı üçün bir qədər baha satılsa da, bu, ümumi qiymət tendensiyasını dəyişmir”.

Xalid Kərimli əlavə edib ki, Rusiya neftinə sanksiyalar tətbiq olunduğu halda və dünya bazarında qiymətlər yüksəlsə, Azərbaycan nefti də eyni qaydada bahalaşacaq:

“Azərbaycan neftinin ixrac həcmi məhduddur və bu, bazara ciddi təsir imkanlarını azaldır. Əslində, burada fərqli bir vəziyyət yaranmayacaq. Rusiya nefti bazardan çıxarsa, ümumi qiymətlər artacaq və bu, Azərbaycan üçün əlavə gəlir deməkdir. Amma bizdə həcmlər az olduğu üçün ölkə iqtisadiyyatına gözlənilən ciddi təsirlərdən danışmaq çətindir. Sadəcə, mövcud ixrac həcmlərindən dolayı əlavə qazanc ola bilər, vəssalam”.

İqtisadçının fikrincə, Azərbaycanın əsas üstünlüyü sabit və etibarlı tərəfdaş kimi çıxış etməsidir:

“Bizim ən böyük şansımız odur ki, Avropa Azərbaycanı uzunmüddətli, siyasi riskləri az olan tərəfdaş kimi görür. Amma hegemonluqdan danışmaq düzgün olmaz. Çünki nə resurslarımız, nə də hasilat həcmlərimiz buna imkan verir”.

Aqil Qarayev