“Azərbaycan İran və Rusiya siyasətinə özünün müdafiə nöqtəsindən yanaşacaq” POLİTOLOQ

Bakıda keçirilən İran, Azərbaycan və Rusiya xarici işlər nazirlərinin üçtərəfli görüşü regionda geosiyasi əməkdaşlığın dərinləşməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Üçtərəfli əməkdaşlığın genişlənməsi həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan yeni imkanlar aça bilər.

Bəs bu üçtərəfli görüşün regionun geosiyasi mənzərəsinə hansı təsirləri ola bilər?

Azərbaycanın xarici siyasətində bu format strateji əhəmiyyətini necə xarakterizə edəcək?

Mövzu ilə bağlı Gununsesi.info-ya danışan politoloq Həşim Səhrablı vurğulayıb ki, üçtərəfli görüş regionun geosiyasi mənzərəsində əlbəttə ki, müsbət yöndə dəyişikliklərə səbəb ola bilər:

“Azərbaycana kriz, problemlər və yaxud da düşmən obrazlar lazım deyil. Bunun üçün də Azərbaycan tərəfinin müstəqilliyini əldə etməsindən sonra bütün dünya dövlətləri ilə xarici siyasət üçün önəmli olan faktor — istər anti-Azərbaycan olsun, istər dost ölkələr olsun, istər rəqib ölkələr olsun — fərq etməz, hər kəslə bərabər hüquqlu, qarşılıqlı ehtimada əsaslanan və birinin digərinə hörmət prinsiplərinə söykənən iqtisadi, siyasi, demək olar ki, bütün sahələrdə əlaqələri genişləndirməkdən ibarət idi.

Bu da ona hesablanırdı ki, Azərbaycana kriz, problemlər və yaxud da düşmən obrazlar lazım deyil. Əksinə, ölkəmiz xarici siyasətində əməkdaşlıq edəcək və bu sahədə artıq həm iqtisadi, həm siyasi, həm də mədəni, texnoloji sahələrdə ona əlavə dividendlər qazandıracaq bir mühitin formalaşdırılması idi.

Azərbaycan Avropa ilə münasibətləri bu şəkildə inkişaf etdirdi. Türkiyə ilə münasibətlərimiz bu siyasətin nəticəsində hətta bu gün qardaşlıq nümunəsinə çevrildi. Uzaq Çinlə də bu sahədə əməkdaşlıq mümkün oldu və s. və ilaxır. Amma təəssüf ki, Azərbaycan müstəqilliyini bərpa etdiyi ilk illərdən bu günə qədər Rusiya və İran bir mənalı olaraq Azərbaycanın müstəqil xarici siyasət yeritməsini qəbul edə bilmir və sanki bir qısqanclıq nümayiş etdirir.

Bu da ondan irəli gəlir ki, həm İran, həm Rusiya imperial nöqtədən dayanıb xarici siyasətlərinə bu nöqtədən yanaşırlar və Azərbaycanı özlərinin regional maraqları üçün təhlükə kimi dəyərləndirirlər. Əlbəttə, bu siyasətin mənfi təsirlərini biz regional əməkdaşlıq mühitinin pozulmasında və hər tərəfə — həm Azərbaycan, həm İran, həm də Rusiya üçün əlavə iqtisadi dividendlər gətirəcək önəmli layihələrin axısamalarında müşahidə edirik.

Bu gün həmin o axsamaların aradan qaldırılması üçün addımlar atılır və mən düşünürəm ki, tərəflər səmimi olsa, yenə də kimsə öz imperial maraqlarından çıxış edərək hüququndan, layiq olduğundan daha çoxunu, haqqı olandan daha çoxunu tələb etməzsə, bu halda biz əlavə faydalı nüanslardan danışa bilərik və gələcəkdə bunun da şahidi ola bilərik”.

Politoloqun sözlərinə görə İran, Rusiya və bəlkə də Azərbaycan öz imperial maraqlarından yanaşmağa davam etsələr, əlavə üstünlüklərdən, əlavə dividendlərdən danışa bilməyəcəyik, hətta bunları görə də bilməyəcəyik:

“Əksinə, Azərbaycan tərəfi haqlı olaraq yenə də İran və Rusiya siyasətinə özünün müdafiə nöqtəsindən yanaşacaq. Bu da istənilən halda həm iqtisadi, həm də siyasi sahədə faydalılıq əmsalını geri salacaq”.

Gülxanım Əliyeva

Gununsesi.info