Azərbaycan yanacağının İrəvanda şok effekti: İnhisarı sındırdı

İkinci Qarabağ müharibəsindən və 8 avqust Vaşinqton anlaşmasından sonra Bakı Cənubi Qafqazda formalaşdırdığı yeni geosiyasi reallığa uyğun olaraq ardıcıl və məqsədyönlü addımlar atmaqdadır. Azərbaycan regionda dayanıqlı sülhün, sabitliyin, təhlükəsizliyin və qarşılıqlı faydaya əsaslanan əməkdaşlığın qurulmasını strateji prioritet kimi müəyyən edib və bu istiqamətdə yalnız bəyanatlarla deyil, real addımlarla çıxış edir.

Bakı üçün əsas hədəf bölgədə uzun illər davam etmiş düşmənçiliyə son qoymaq, sülhü institusional müstəviyə keçirmək və etimad mühitini formalaşdırmaqdır. Bu yanaşma Azərbaycanın regional liderlik modelinin əsasını təşkil edir: gücə əsaslanan sülh və iqtisadi inteqrasiya vasitəsilə sabitlik.

Blokadadan əməkdaşlığa: yeni mərhələ
Son aylarda Azərbaycanın atdığı addımlar bu strategiyanın praktik təzahürüdür. 30 ildən artıq müddətdə blokada şəraitində yaşayan Ermənistan üçün Azərbaycan üzərindən zəruri məhsulların daşınmasına şərait yaradılması region üçün prinsipial dönüş nöqtəsidir. Bakı bununla göstərir ki, sülh yalnız siyasi sənədlərdən ibarət deyil, gündəlik iqtisadi və sosial münasibətlərdə özünü göstərməlidir.

Bu kontekstdə Azərbaycanın öz neft məhsullarını Ermənistan bazarına çıxarması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Artıq ikinci partiya neft və dizel yanacağı Ermənistana göndərilib və bu addım dərhal real iqtisadi nəticə verib.

Azərbaycan benzini Ermənistan bazarını silkələyib
Azərbaycan yanacağının Ermənistan bazarına daxil olması qiymətlərdə nəzərəçarpacaq ucuzlaşma yaradıb. Bu faktı Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan özü də açıq şəkildə etiraf edib. Onun sözlərinə görə, 2025-ci ilin dekabr ayının ortalarından etibarən Ermənistan Azərbaycan istehsalı olan benzini idxal etməyə başlayıb və xüsusilə premium dərəcəli benzinin qiyməti 15% aşağı düşüb.

Paşinyan həmçinin bildirib ki, Azərbaycandan dizel yanacağının idxalı da həyata keçirilib və dizelin ən aşağı qiyməti 2% azalıb. Adi benzinin qiyməti isə dekabr ayı ilə müqayisədə təxminən 8% ucuzlaşıb. Baş nazir bu prosesi birbaşa “sülh gündəliyinin və onun real faydalarının nəticəsi” kimi qiymətləndirib.
Bu etiraf bir daha göstərir ki, Bakı ilə əməkdaşlıq Ermənistan üçün ideoloji yox, konkret iqtisadi qazanc deməkdir.

İnhisarların sonu, vətəndaşın qazancı
Paşinyan diqqətə çatdırıb ki, bu əməkdaşlığa qarşı narazılıqlar əsasən Ermənistanda illərdir benzin bazarını inhisarda saxlayan maraq qrupları tərəfindən qızışdırılır. Azərbaycan yanacağının bazara daxil olması həmin inhisarçı mexanizmləri sarsıdır və qiymətlərin aşağı düşməsinə məcbur edir.
Nəticədə qazanan tərəf Ermənistan vətəndaşları olur. Bu, regional əməkdaşlığın sosial ölçüsünü də ortaya qoyur. Sülh yalnız siyasi elita üçün deyil, sıravi insanlar üçün də fayda verməlidir.

Rəqəmlər danışır
Ermənistan Statistika Komitəsinin məlumatları da bu tendensiyanı təsdiqləyir. 2025-ci ilin dekabr ayında benzinin qiyməti əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 0,8%, dizel yanacağının qiyməti isə 0,9% aşağı düşüb. Ümumilikdə isə 2025-ci ilin yanvar–dekabr aylarında benzin və dizel qiymətləri müvafiq olaraq 2,2% və 4,1% azalıb.

Bu göstəricilər Azərbaycanın atdığı addımların təkcə siyasi jest olmadığını, bazar mexanizmlərinə birbaşa təsir göstərdiyini sübut edir.
Azərbaycan açıq şəkildə nümayiş etdirir ki, Cənubi Qafqazda sülh və əməkdaşlıq alternativsizdir. Bakı bölgədə gərginlikdən yox, sabitlikdən qazanc əldə edən model formalaşdırır. Enerji ticarəti, nəqliyyat dəhlizləri, iqtisadi inteqrasiya və humanitar əlaqələr bu strategiyanın əsas dayaqlarıdır.

Bakı bu xətti davam etdirəcək. Çünki Azərbaycanın sülh planı təkcə siyasi ambisiya deyil, artıq işləyən və nəticə verən real modeldir. Regionun gələcəyi qarşıdurmada deyil, məhz bu əməkdaşlıq formatında formalaşacaq.

 Mürtəza