Azərbaycanda süni yağışla bağlı yeni məlumatlar İqlimşünas maraqlı məqamları açdı

Azərbaycan 2025–2027-ci illər ərzində süni yağış texnologiyasının inkişafına yönəlmiş mərhələli tədqiqatlara başlayır. Bu təşəbbüs bir tərəfdən innovativ yanaşma kimi qiymətləndirilsə də, digər tərəfdən ictimai müzakirələrdə ciddi suallar doğurub. Sosial şəbəkələrdə və bəzi ekspert dairələrində “təbii yağışla mübarizə apara bilməyənlər indi süni yağışa keçirlər” kimi tənqidi fikirlər səslənir.

Bəs bu yanaşmalar nə dərəcədə əsaslıdır? Ümumiyyətlə, süni yağış nədir, hansı məqsədə xidmət edir və Azərbaycan üçün bu texnologiya həqiqətən də lazımlıdırmı?

Globalinfo.az-a danışan iqlimşünas Məhərrəm Mehdiyev deyib ki, Azərbaycan hələ 2025-2027-ci illərdə süni yağış texnologiyasının inkişafı ilə bağlı mərhələli tədqiqatlar aparmağı planlaşdırır. Onun sözlərinə görə, bu o deməkdir ki, həmin texnologiyanın ölkənin sənayesinə, iqtisadiyyatına və kənd təsərrüfatına təsiri öyrəniləcək:

“Yəqin ki, aparılacaq araşdırmalar nəticəsində bu sistemin müsbət və mənfi tərəfləri müəyyənləşdiriləcək və onun tətbiqinə dair əsaslandırılmış qərar veriləcək. Cəmiyyətdə isə bu təşəbbüs hələ başlamamışdan tənqidlə qarşılanıb. Əfsus ki, bizdə çox zaman hər hansı bir yenilik ortaya çıxan kimi, səbəbini və məqsədini dərindən başa düşmədən tənqidə keçirik. Süni yağış layihəsi də istisna olmadı. Əslində, bu texnologiya bütün ölkə ərazisinə tətbiq ediləcək kütləvi yağış prosesi deyil. Çox güman ki, süni yağıntı lokal, yəni məhdud əraziləri əhatə edəcək və məqsəd konkret sahələrdə – məsələn, su qıtlığı ilə üzləşən kənd təsərrüfatı torpaqlarında vəziyyəti yüngülləşdirmək olacaq. Bu baxımdan yanaşsaq, təşəbbüsə pozitiv qiymət vermək olar”.

M.Mehdiyev deyib ki, əgər bu üsul quraqlıqdan əziyyət çəkən bölgələrdə torpaqların suvarılmasına kömək edəcəksə, fermerlərin işini asanlaşdıracaqsa, niyə də tətbiq olunmasın:

“Son illərdə su çatışmazlığı kənd təsərrüfatında ciddi problemlərə səbəb olub. Fermerlər məhsulun su çatışmazlığı səbəbindən zay olduğunu, torpağa yatırılan investisiyaların geri dönmədiyini deyirlər. Belə bir vəziyyətdə süni yağış texnologiyasının tətbiqi əgər effektiv nəticə verəcəksə, əhəmiyyətli ola bilər”.

Zaira Akifqızı
Globalinfo.az