Bakıda Strateji Dönüş Nöqtəsi

2026-cı ilin fevral ayı Azərbaycanın xarici siyasət tarixində ən mühüm səhifələrdən birinə şahidlik etdi. Amerika Birləşmiş Ştatlarının Vitse-prezidenti Ceyms Devid Vensin Bakıya rəsmi səfəri, təkcə iki ölkə arasında deyil, həm də regionun geosiyasi mənzərəsində yeni bir eradan xəbər verir. Prezident İlham Əliyevin mətbuata verdiyi bəyanatda əks olunan əsas tezislər, Azərbaycanın qlobal enerji təhlükəsizliyindəki rolunun artmasını və Vaşinqtonla Bakı arasında hərbi-strateji əməkdaşlığın keyfiyyətcə yeni səviyyəyə yüksəlməsini təsdiq edir.

Prezident İlham Əliyevin bəyanatının mərkəzində dayanan ən mühüm məqam Azərbaycan Respublikası ilə Amerika Birləşmiş Ştatları arasında Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiyanın imzalanması oldu. Prezident vurğuladı ki, bu sənəd sadəcə bir kağız parçası deyil, gələcək onilliklər üçün əməkdaşlığın "yol xəritəsidir".

Təhlükəsizlik Zəmanəti: Xartiya, regionda sülhün qorunması və terrorizmə qarşı birgə mübarizə üçün hüquqi baza yaradır.

İqtisadi İnteqrasiya: Sənəd ABŞ investisiyalarının Azərbaycanın qeyri-neft sektoruna, xüsusilə də texnoloji innovasiyalara cəlb edilməsini sürətləndirəcək.

İlham Əliyev öz çıxışında Azərbaycanın "Avropanın enerji təhlükəsizliyi qarantı" statusunu xüsusi qeyd etdi. Hazırda Azərbaycanın qaz ixrac etdiyi 16 ölkənin 11-nin NATO üzvü olması, ölkəmizin kollektiv Qərb təhlükəsizliyi üçün nə qədər kritik əhəmiyyət kəsb etdiyini göstərir.Vitse-prezident Vens ilə müzakirələrdə, Xəzər dənizinin bərpa olunan enerji potensialının mənimsənilməsi və bu enerjinin "yaşıl dəhlizlər" vasitəsilə Qərbə ötürülməsi əsas mövzulardan biri olub. Prezident qeyd etdi ki, ABŞ-ın bu layihələrə texnoloji və siyasi dəstəyi qlobal enerji keçidini sürətləndirəcək.

Səfərin ən diqqətçəkən yeniliklərindən biri hərbi-texniki əməkdaşlıq sahəsində atılan addımlardır. İlham Əliyev mətbuata bəyanatında qeyd etdi ki, Azərbaycan və ABŞ artıq müdafiə sənayesi sahəsində birgə layihələr, o cümlədən yeni növ hərbi texnika və sahil mühafizə katerlərinin tədarükü üzrə razılığa gəliblər.Bundan əlavə, Süni İntellekt (AI) və Data Mərkəzləri sahəsində əməkdaşlıq bəyanatın əsas hissəsini təşkil etdi. Prezidentin sözlərinə görə, Bakı regionun rəqəmsal habına çevrilmək hədəfinə ABŞ-ın texnologiya nəhəngləri ilə sıx əməkdaşlıq sayəsində çatacaq.

Regionda dayanıqlı sülhün bərqərar olması kontekstində "Trump Route for International Peace and Prosperity" (TRIPP) layihəsi müzakirə olunub. Prezident İlham Əliyev bu təşəbbüsün Azərbaycanın nəqliyyat və logistika mərkəzi kimi rolunu gücləndirəcəyini, Şərq-Qərb dəhlizinin təhlükəsizliyini təmin edəcəyini vurğuladı. O, Azərbaycanın qonşu dövlətlərlə, o cümlədən Türkiyə və İsrail ilə balanslaşdırılmış münasibətlərinin ABŞ tərəfindən yüksək qiymətləndirilməsini müsbət addım kimi səciyyələndirdi.

Prezident İlham Əliyevin Ceyms Devid Vensin səfəri ilə bağlı bəyanatı göstərir ki, Azərbaycan-ABŞ münasibətləri artıq sadəcə enerji tərəfdaşlığından ibarət deyil. Bu, həm də texnologiya, müdafiə və regional sabitlik üzərində qurulmuş çoxşaxəli bir strateji ittifaqdır. Prezidentin də qeyd etdiyi kimi, Bakıda imzalanan sənədlər və əldə olunan razılaşmalar hər iki xalqın rifahına və regionun təhlükəsizliyinə xidmət edəcəkdir.

Cahangir Məmmədli

YAP Naxçıvan şəhər təşkilatının əməkdaşı