Icma.az
close
up
RU
Beyninizə idman etdirin: yeni dil öyrənin

Beyninizə idman etdirin: yeni dil öyrənin

Ses qazeti saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Barselonada keçirilən Avropa Neyroelm Cəmiyyətləri Federasiyasının konfransında təqdim olunan bir araşdırmanın nəticələrinə görə, birdən çox dildə danışan insanların beyinləri daha gənc görünür. Bu o deməkdir ki, nə qədər çox dildə danışsanız və nə qədər tez danışsanız, bir o qədər yaxşıdır. Bununla da alimlər başqa bir dil öyrənməyin beynin qocalmasını yavaşladan ən unikal idman olduğunu bildirirlər.

Tədqiqat göstərir ki, iki dildə danışanların beyinləri bir dildə danışanlardan təxminən altı yaş daha gənc görünür. Belə ki, iki dildə danışanların beyinləri yalnız bir dildə danışanlardan təxminən altı yaş daha gənc görünür. Üç dildə danışanların beyinləri təxminən yeddi yaş, dörd dildə danışanların beyinləri isə təxminən 13 yaş daha gənc görünür.

Beynimiz bir-biri ilə ünsiyyət quran milyardlarla sinir hüceyrəsindən ibarətdir. Lakin yaşlandıqca beynimizdəki əlaqə tez-tez pisləşir və yaddaş və düşüncə sürətinin azalmasına səbəb olur. Əvvəlki tədqiqatlar daha yüksək dil biliyinə malik Avropa ölkələrindən olan insanların daha yavaş yaşlanmağa meylli olduğunu müşahidə etsə də, bu tədqiqat danışıq dillərinin fərdi beyinlərə təsirini ölçdü. İspaniya, Çili, Argentina və Dublin alimləri Bask bölgəsində yaşayan - yüksək səviyyədə çoxdilliliklə xarakterizə olunan - ispan, fransız və ya ingilis dillərində danışan insanları müqayisə etdilər.

Nevroloji yaşı ölçmək üçün alimlər müxtəlif yaş və dil qabiliyyəti səviyyələrinə malik 728 insanın beyin fəaliyyətini ölçmək üçün maqnitoensefaloqrafiyadan istifadə ediblər. Daha sonra istənilən yaşda normal beyin əlaqəsi səviyyəsini hesablamaq üçün nəticələri emal etmək üçün süni intellektdən istifadə etdilər. Daha sonra bir, iki, üç və ya dörd dildə danışan bərabər sayda insandan ibarət olan ikinci bir əlaqəsiz qrup skanerləndi və müqayisə edildi.

San Sebastiandakı Bask İdrak, Beyin və Dil Mərkəzindən olan Professor Lucia Amoruso deyir: “Sadə dildə desək, daha çox dildə danışan insanların beyinləri xronoloji yaşlarına görə gözləniləndən daha gənc görünürdü. Təsir yalnız danışılan dillərin sayı ilə əlaqəli deyildi. Daha yüksək dil biliyi və ikinci dilin daha erkən mənimsənilməsi də beynin daha gec qocalması ilə əlaqələndirilirdi. Bu, çoxdilli təcrübənin bir qradient (çoxdəyişənli bir funksiyanın ən sürətli artma istiqamətini və bu artımın sürətini göstərən riyazi anlayış) kimi vacib olduğunu göstərir: bu, sadəcə ikidilli olub-olmamaqla deyil, dil təcrübəsinin dərinliyi və müddəti ilə bağlıdır.”

Tədqiqatçılar insanların yaşı, cinsi və təhsili kimi amilləri nəzərə alıblar, lakin həyat tərzi və sosial aktivlik kimi beyinə təsir göstərə biləcək digər amillərin potensial təsirini istisna edə bilməyəcəkləri barədə də iştirakçıları və ictimaiyyəti xəbərdar ediblər.

Yeni araşdırmaya cavab olaraq Afina Milli və Kapodistrian Universitetinin nevroloqu professor Kristina Dalla isə deyir: “Bu tədqiqat göstərir ki, ikinci, üçüncü və ya dördüncü dili öyrənmək beynimizin daha uzun müddət cavan qalmasına kömək edə bilər və nə qədər tez başlasaq, bir o qədər yaxşıdır. İstənilən yaşda - sosial, mədəni və beynimizin sağlamlığı üçün - başqa bir dil öyrənməyin bir çox yaxşı səbəbi var, buna görə də çətin olsa belə, istənilən yaşda bir insanın məktəbdə və yaxud da sonrakı həyat boyu dil öyrənməsini dəstəkləməliyik.”

Lakin Loughborough Universitetinin bioloji psixologiya professoru Eef Hogervorst fərqli danışır və o insanları ehtiyatlı olmağa çağırır. Dəlillər çoxdilli olmağın daha yaxşı beyin dayanıqlığı ilə əlaqəli olduğunu göstərsə də, o deyir ki, birdən çox dildə danışan insanların bu bacarığını daha sağlam həyat tərzi sürmələri və ya daha yaxşı bir ixtisas oxumaq, o cümlədən fərqli musiqi alətlərində çalmaq kimi digər bacarıqlar əldə etməsinə yönəltməsi daha yaxşı ola bilər.

Lalə Mehralı

Yazı Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə “elmi-kütləvi, mədəni-maarif, təhsil proqramlarının hazırlanması” istiqaməti çərçivəsində hazırlanıb

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:137
embedMənbə:https://sesqazeti.az
archiveBu xəbər 06 İyul 2026 13:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see357

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see236

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see232

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see231

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see224

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see223

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see221

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see218

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see217

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see213

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see207

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see206

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see205

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see200

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see200

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see200

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see199

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see199

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see199

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri