Icma.az
close
up
RU
BMT nin hesabatı: Dünya əhalisinin təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır

BMT nin hesabatı: Dünya əhalisinin təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır

Azertag saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Bakı, 19 noyabr, AZƏRTAC

Planetimizdə 8,2 milyard insanın təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır və bu rəqəm genişlənən urbanizasiya fonunda daha da artacaq.

AZƏRTAC BMT-nin saytına istinadla xəbər verir ki, 1950-ci ildə qlobal əhalinin sayı 2,5 milyard olub və onların yalnız 20 faizi şəhər sakinləri idi. 2050-ci ilə qədər qlobal artımın üçdə ikisinin şəhərlərdə, qalan hissəsinin isə qəsəbələrdə baş verəcəyi proqnozlaşdırılır. Bundan əlavə, Saharaaltı Afrika istisna olmaqla, 10 milyon və ya daha çox əhalisi olan “meqaşəhərlər” genişlənməyə davam edəcək, kənd yerləri isə daha da azalacaq.

Bu məlumat çərşənbə axşamı, noyabrın 18-də BMT-nin İqtisadi və Sosial İşlər Departamenti (UNDESA) tərəfindən dərc edilən “Dünya urbanizasiya perspektivləri – 2025. Nəticələrin xülasəsi” adlı yeni hesabatda yer alıb. Sənəd Braziliyanın Belem şəhərində keçirilən COP30-da ölkələrin iqlim tədbirləri öhdəliklərini müzakirə etdiyi bir vaxtda yayımlanıb və urbanizasiyanın davamlı inkişafa, iqlim dayanıqlığına nail olmaqda əsas rolunu vurğulayır.

UNDESA-nın rəhbəri Li Cunhua bildirib: “Urbanizasiya dövrümüzün müəyyənedici qüvvəsidir. Bu proses inklüziv və strateji şəkildə idarə edildikdə, iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə, iqtisadi artım və sosial bərabərlik üçün transformativ yollar aça bilər. Tarazlı ərazi inkişafına nail olmaq üçün ölkələr şəhər və kənd yerlərində mənzil, torpaq istifadəsi, mobillik və ictimai xidmətləri uyğunlaşdıran inteqrasiya olunmuş milli siyasətlər qəbul etməlidir”.

Hesabatda 1975-ci ildən bəri iri şəhərlərin sayının 8-dən 33-ə qədər dörd dəfə artdığı qeyd olunur. Onlardan 19-u Asiyadadır. Təqribən 42 milyon əhalisi olan İndoneziyanın paytaxtı Cakarta dünyanın ən çox əhalisi olan şəhəridir, ardınca təxminən 40 milyon əhalisi olan Banqladeşin Dəkkəsi və 33 milyon əhalisi olan Yaponiyanın Tokiosu gəlir. Misirin paytaxtı Qahirə Asiyadan kənarda ilk 10-luğa daxil olan yeganə şəhərdir. Əddis-Əbəbə (Efiopiya), Dar-əs-Salam (Tanzaniya), Hacipur (Hindistan) və Kuala-Lumpur (Malayziya) şəhərlərinin əhalisi 10 milyonluq həddi keçmək üzrədir və bununla da meqapolislərin siyahısının 2050-ci ilə qədər 37-yə çatacağı gözlənilir.

BMT qeyd edir ki, dünyada daha çox insan kiçik və orta ölçülü şəhərlərdə yaşayır və bu şəhərlər, xüsusən də Afrika və Asiyada meqapolislərdən daha sürətli böyüyür. Mütəxəssislər təxminən 12 min şəhəri təhlil ediblər. Onların əksəriyyətinin - 96 faizinin əhalisinin sayı bir milyondan az, 81 faizinin isə 250 min nəfərdən azdır. Şəhərlərin ümumi sayı 1975-ci ildən bəri iki dəfədən çox artıb və proqnozlar göstərir ki, bu əsrin ortalarına qədər onların əksəriyyətinin əhalisinin sayı 250 mindən az olmaqla 15 min nəfəri keçə bilər.

Sənəddə bildirilir ki, bir çox şəhərlər genişlənməyə davam etsə də, digər şəhərlərin əhalisi azalır. Belə ki, bəzi ölkələrin əhalisi artdıqca, şəhərlərdə sakinlərin azalması baş verir, digərləri isə əksinə, milli əhalinin azalmasına baxmayaraq çoxalır. Kiçikləşən şəhərlərin əksəriyyətinin əhalisi 2025-ci ildə 250 mindən az olub. Onların üçdəbiri Çində, 17 faizi isə Hindistandadır.

Bu arada, azı 5000 nəfər əhalisi olan şəhərlər Almaniya, Hindistan, Uqanda və ABŞ-ı əhatə edən qrup olan 70-dən çox ölkədə ən çox yayılmış yaşayış məntəqəsi növüdür. Kənd yerləri 1975-ci ildəki 116 ilə müqayisədə 62 ölkədə ən çox yayılmış yaşayış məntəqəsi növü olaraq qalır və bu rəqəmin 2050-ci ilə qədər 44-ə düşəcəyi gözlənilir. Saharaaltı Afrika bu baxımdan artımı davam etdirən yeganə bölgədir və gələcəkdə kənd əhalisinin artımının demək olar ki, hamısının onun tərəfindən təmin ediləcəyi gözlənilir.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:249
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2025 10:44 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see360

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see342

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see312

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see310

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see301

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see292

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see281

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see276

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see266

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see254

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see245

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see238

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see233

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see231

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see230

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see229

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see227

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see213

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see212
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri