Icma.az
close
up
RU
BMT nin hesabatı: Dünya əhalisinin təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır

BMT nin hesabatı: Dünya əhalisinin təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır

Azertag saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Bakı, 19 noyabr, AZƏRTAC

Planetimizdə 8,2 milyard insanın təqribən 45 faizi şəhərlərdə yaşayır və bu rəqəm genişlənən urbanizasiya fonunda daha da artacaq.

AZƏRTAC BMT-nin saytına istinadla xəbər verir ki, 1950-ci ildə qlobal əhalinin sayı 2,5 milyard olub və onların yalnız 20 faizi şəhər sakinləri idi. 2050-ci ilə qədər qlobal artımın üçdə ikisinin şəhərlərdə, qalan hissəsinin isə qəsəbələrdə baş verəcəyi proqnozlaşdırılır. Bundan əlavə, Saharaaltı Afrika istisna olmaqla, 10 milyon və ya daha çox əhalisi olan “meqaşəhərlər” genişlənməyə davam edəcək, kənd yerləri isə daha da azalacaq.

Bu məlumat çərşənbə axşamı, noyabrın 18-də BMT-nin İqtisadi və Sosial İşlər Departamenti (UNDESA) tərəfindən dərc edilən “Dünya urbanizasiya perspektivləri – 2025. Nəticələrin xülasəsi” adlı yeni hesabatda yer alıb. Sənəd Braziliyanın Belem şəhərində keçirilən COP30-da ölkələrin iqlim tədbirləri öhdəliklərini müzakirə etdiyi bir vaxtda yayımlanıb və urbanizasiyanın davamlı inkişafa, iqlim dayanıqlığına nail olmaqda əsas rolunu vurğulayır.

UNDESA-nın rəhbəri Li Cunhua bildirib: “Urbanizasiya dövrümüzün müəyyənedici qüvvəsidir. Bu proses inklüziv və strateji şəkildə idarə edildikdə, iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə, iqtisadi artım və sosial bərabərlik üçün transformativ yollar aça bilər. Tarazlı ərazi inkişafına nail olmaq üçün ölkələr şəhər və kənd yerlərində mənzil, torpaq istifadəsi, mobillik və ictimai xidmətləri uyğunlaşdıran inteqrasiya olunmuş milli siyasətlər qəbul etməlidir”.

Hesabatda 1975-ci ildən bəri iri şəhərlərin sayının 8-dən 33-ə qədər dörd dəfə artdığı qeyd olunur. Onlardan 19-u Asiyadadır. Təqribən 42 milyon əhalisi olan İndoneziyanın paytaxtı Cakarta dünyanın ən çox əhalisi olan şəhəridir, ardınca təxminən 40 milyon əhalisi olan Banqladeşin Dəkkəsi və 33 milyon əhalisi olan Yaponiyanın Tokiosu gəlir. Misirin paytaxtı Qahirə Asiyadan kənarda ilk 10-luğa daxil olan yeganə şəhərdir. Əddis-Əbəbə (Efiopiya), Dar-əs-Salam (Tanzaniya), Hacipur (Hindistan) və Kuala-Lumpur (Malayziya) şəhərlərinin əhalisi 10 milyonluq həddi keçmək üzrədir və bununla da meqapolislərin siyahısının 2050-ci ilə qədər 37-yə çatacağı gözlənilir.

BMT qeyd edir ki, dünyada daha çox insan kiçik və orta ölçülü şəhərlərdə yaşayır və bu şəhərlər, xüsusən də Afrika və Asiyada meqapolislərdən daha sürətli böyüyür. Mütəxəssislər təxminən 12 min şəhəri təhlil ediblər. Onların əksəriyyətinin - 96 faizinin əhalisinin sayı bir milyondan az, 81 faizinin isə 250 min nəfərdən azdır. Şəhərlərin ümumi sayı 1975-ci ildən bəri iki dəfədən çox artıb və proqnozlar göstərir ki, bu əsrin ortalarına qədər onların əksəriyyətinin əhalisinin sayı 250 mindən az olmaqla 15 min nəfəri keçə bilər.

Sənəddə bildirilir ki, bir çox şəhərlər genişlənməyə davam etsə də, digər şəhərlərin əhalisi azalır. Belə ki, bəzi ölkələrin əhalisi artdıqca, şəhərlərdə sakinlərin azalması baş verir, digərləri isə əksinə, milli əhalinin azalmasına baxmayaraq çoxalır. Kiçikləşən şəhərlərin əksəriyyətinin əhalisi 2025-ci ildə 250 mindən az olub. Onların üçdəbiri Çində, 17 faizi isə Hindistandadır.

Bu arada, azı 5000 nəfər əhalisi olan şəhərlər Almaniya, Hindistan, Uqanda və ABŞ-ı əhatə edən qrup olan 70-dən çox ölkədə ən çox yayılmış yaşayış məntəqəsi növüdür. Kənd yerləri 1975-ci ildəki 116 ilə müqayisədə 62 ölkədə ən çox yayılmış yaşayış məntəqəsi növü olaraq qalır və bu rəqəmin 2050-ci ilə qədər 44-ə düşəcəyi gözlənilir. Saharaaltı Afrika bu baxımdan artımı davam etdirən yeganə bölgədir və gələcəkdə kənd əhalisinin artımının demək olar ki, hamısının onun tərəfindən təmin ediləcəyi gözlənilir.

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:250
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2025 10:44 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see383

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see255

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see249

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see246

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see245

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see245

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see242

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see239

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see238

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see238

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see230

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see223

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see220

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see220

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see219

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see219

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see218

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see218

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see217

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see213
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri