Icma.az
close
up
RU
Menu

Şuşa qəhrəmanlığın rəmzi

Estoniya Azərbaycanla energetika və təhsil sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətindədir

“Qərbi Azərbaycanın tarixi abidələri məktəblilərin gözü ilə” layihə müsabiqəsi keçirilir

2027 ci ildə Azərbaycanda hansı ərzaqlar bahalaşacaq? SİYAHI

Pirşağıda məktəbliləri küçə itləri qorxuya salır Vətəndaşlar narazıdır

Tramp Heqsetin istefası məsələsini müzakirə edir

İmmuniteti gücləndirməyin ən asan yolu...

Azərbaycanlı həkim bu ölkənin səhiyyə nazirinin müşaviri təyin edildi FOTO

Sosial medianın dinlənilməsi və monitorinqi ictimai rəyi öyrənmək, rəqibləri təhlil etmək və effektiv kommunikasiya strategiyası qurmaq

Ərdoğan Putini “Türk evi”nə niyə buraxmadı? REAKSİYA

AAYDA nın 5 əməkdaşı göbələkdən zəhərləndi ADLAR

Avropa Komissiyası: Ukrayna Aİ yə üzvlük yolunda Moldovadan geri qalır

Körpələrdə dil bağı hansı problemlərə səbəb ola bilər? Pediatrdan açıqlama

Aqroparkda ağır vəziyyət: Öhdəlikləri aktivlərini 2,7 dəfə üstələyib, yığılmış zərəri 22 milyon manata yaxınlaşıb

Fəxriyyə Xələfova “Muzeydə kino” layihəsiçərçivəsində Xurşidbanu Natəvana həsrolunmuş filmini təqdim edəcək (Video)

Hər gün qəhvə içsəniz, öd kisəsinin funksiyasına təsir edə bilər

Yod çatışmazlığına nə kömək edir? Həkimdən AÇIQLAMA

Bakı ilə bağlı vacib xəbərdarlıq: 30 dəqiqə bəs edəcək TARİXLƏR KONKRET

İqtisadiyyat naziri Berlindəki hoteldə ölü tapıldı

Trampın məğlubiyyəti və Tehranın İrəvan hədəsi: Bunları nə birləşdirir?

Bu insanlar 120 il yaşayırlar, xərçəngtə utulmurlar SİRRLƏRİ KONKRET

Bu insanlar 120 il yaşayırlar, xərçəngtə utulmurlar SİRRLƏRİ KONKRET

Icma.az, Konkret.az portalına istinadən məlumat verir.

Orta hesabla 120-130 il yaşayan və 60 yaşını “yolun yarısı” olaraq görən hunza türkləri xərçəngə yoluxmadan sağlam həyatları ilə diqqət çəkir.

KONKRET.az musavat.com-a istinadən bildirir ki, elm adamlarının uzun müddətdir araşdırdıqları bu qeyri-adi icma, yaşa uyğun olmayan həyat tərzi ilə bütün dünyanın diqqətini çəkir.

Budur Hunza Türkləri…

Pakistanın şimalındakı Hunza vadisində yaşayan hunza türkləri 120-130 yaşa qədər sağlam yaşamaqla bütün dünyanın diqqətini çəkir.

60 yaşını “yolun yarısı ” kimi qəbul edən bu cəmiyyətdə hətta qoca yaşda da enerjili qalmaq demək olar ki, normadır. Alimlərin tədqiq etdiyi bu qeyri-adi icma onların uzun və xəstəliksiz ömür sürmələrinin sirrini təbii yaşayış şəraiti və qidalanma vərdişləri ilə əlaqələndirir.

Təbiətdən gələn sağlamlıq və uzunömürlülük

Hunza türkləri dağlıq coğrafiyanın təmin etdiyi təmiz hava və mineral su ehtiyatları sayəsində sağlam həyat sürürlər. Becərdikləri orqanik tərəvəzləri qurudaraq istehlak edən camaatın süfrələrində təbii heyvandarlıqdan əldə edilən süd məhsulları da yer alır. Onların sağlamlığının əsasını qatıq, pendir, südlü darı və madyan südündən hazırlanan qımız kimi ənənəvi qidalar təşkil edir.

Ətdən çox istifadə etsələr də, heyvanlarını tam təbii yemlə bəslədikləri üçün heç bir xroniki xəstəlik keçirmirlər. Bu əhali arasında xərçəng xəstəliyinin olmaması elm aləmində böyük maraq doğurur. Hunza xalqı ədviyyatlı ət yeməkləri ilə məşhur olsalar da, yalnız özlərinin yetişdirdiyi meyvə və tərəvəzləri istehlak edirlər.

Köçəri mədəniyyətinin izləri: Köhnə türk ənənələrini yaşadırlar

Hunza türkləri əcdadlarından miras qalmış köçəri mədəniyyətin bir çox ənənələrini davam etdirirlər. Yay və qış yerlərini seçərək fəsillərə görə köç edən bu camaat ənənəvi türk həyat tərzinə sadiq qalır. İlk türk toplumları kimi heyvandarlıq və əkinçiliklə məşğul olan hunzalar min illərdir dəyişməz bir həyat tərzini mənimsəmişlər.

Hunza xalqının izlədiyi təqvim də çöl mədəniyyətinə əsaslanır. Onlar “maralların nallaması” və ya “köçəri quşların qayıdışı” kimi təbii hadisələrə əsaslanan dövri zaman anlayışına malikdirlər. Miqrasiya marşrutları da əvvəlcədən müəyyən edilir və təsadüfi deyil, planlı şəkildə təşkil edilir.

Ağbirçək yaşda ana olmaq və hunzalarda yaş anlayışı

Bu cəmiyyətdə qadınlar hətta 65-70 yaşlarında da ana ola bilirlər. 100 yaşında ölən birinin “cavan öldü” adlandırılması burada yaş anlayışının nə qədər fərqli olduğunu ortaya qoyur. 65 yaş “ömrün yarısı ” hesab edilsə də, insanların əksəriyyəti 120 yaşdan yuxarı yaşayır.

Təbiətlə iç -içə bir yaşam

Hunza türklərinin həyat tərzi bölgənin coğrafi və iqlim şəraitinə uyğun formalaşmışdır. Dəniz səviyyəsindən 6 min metr yüksəklikdə yaşamaq onlara yüksək oksigenli hava ilə nəfəs almağa imkan verir. Sərt qışa və aşağı temperaturlara öyrəşmiş bu camaat təmiz su mənbələri və təbii qida maddələri ilə immunitetlərini güclü saxlayır.

Tarixən Orta Asiya çöllərindən köç etdiyi güman edilən hunza xalqı öz mədəni köklərini qoruyub saxlamış və bu günə qədər daşımışdır. Köçəri çobanlıq ənənəsini davam etdirən camaat həm də ən qədim türk dilində danışır. Xalçaçılıq kimi sənətkarlığa da önəm verən Hunza türkləri təbiətdən əldə etdikləri materiallardan iplik, xalça və kilimlər istehsal edirlər.

Xroniki xəstəliklərin aradan qaldırıldığı cəmiyyət

Hunza türkləri sağlam və aktiv həyat tərzi sayəsində demək olar ki, heç vaxt xroniki xəstəliklərdən əziyyət çəkmirlər. Dağlardan gələn təmiz hava və təbii qidalanma vərdişləri xərçəng kimi ciddi xəstəliklərin qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır. Kiçik, lakin tez-tez yeməklər qəbul edən bu camaat sağlam qidalanmağı gündəlik həyatlarının ayrılmaz hissəsinə çevirib.
Hunza türklərinin həyat tərzi uzun ömrün sirlərini axtaran alimləri ruhlandırır. Onların köçəri mədəniyyətinin davamlılığı, üzvi qidalanma vərdişləri və təbiətlə harmoniyada yaşamaq fəlsəfəsi bu icmanı dünya miqyasında unikal edir.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:189
embedMənbə:https://konkret.az
archiveBu xəbər 13 Noyabr 2024 16:44 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Şuşa qəhrəmanlığın rəmzi

05 Noyabr 2026 12:13see575

Estoniya Azərbaycanla energetika və təhsil sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətindədir

04 Noyabr 2026 20:27see398

“Qərbi Azərbaycanın tarixi abidələri məktəblilərin gözü ilə” layihə müsabiqəsi keçirilir

04 Noyabr 2026 23:35see330

2027 ci ildə Azərbaycanda hansı ərzaqlar bahalaşacaq? SİYAHI

04 Noyabr 2026 20:13see290

Pirşağıda məktəbliləri küçə itləri qorxuya salır Vətəndaşlar narazıdır

04 Noyabr 2026 23:23see264

Tramp Heqsetin istefası məsələsini müzakirə edir

04 Noyabr 2026 23:08see263

İmmuniteti gücləndirməyin ən asan yolu...

05 Noyabr 2026 02:13see259

Azərbaycanlı həkim bu ölkənin səhiyyə nazirinin müşaviri təyin edildi FOTO

04 Noyabr 2026 20:36see246

Sosial medianın dinlənilməsi və monitorinqi ictimai rəyi öyrənmək, rəqibləri təhlil etmək və effektiv kommunikasiya strategiyası qurmaq

05 Noyabr 2026 11:32see242

Ərdoğan Putini “Türk evi”nə niyə buraxmadı? REAKSİYA

06 Noyabr 2026 10:53see240

AAYDA nın 5 əməkdaşı göbələkdən zəhərləndi ADLAR

06 Noyabr 2026 09:04see236

Avropa Komissiyası: Ukrayna Aİ yə üzvlük yolunda Moldovadan geri qalır

05 Noyabr 2026 00:13see228

Körpələrdə dil bağı hansı problemlərə səbəb ola bilər? Pediatrdan açıqlama

04 Noyabr 2026 23:16see209

Aqroparkda ağır vəziyyət: Öhdəlikləri aktivlərini 2,7 dəfə üstələyib, yığılmış zərəri 22 milyon manata yaxınlaşıb

06 Noyabr 2026 09:31see208

Fəxriyyə Xələfova “Muzeydə kino” layihəsiçərçivəsində Xurşidbanu Natəvana həsrolunmuş filmini təqdim edəcək (Video)

05 Noyabr 2026 17:49see198

Hər gün qəhvə içsəniz, öd kisəsinin funksiyasına təsir edə bilər

05 Noyabr 2026 12:14see195

Yod çatışmazlığına nə kömək edir? Həkimdən AÇIQLAMA

05 Noyabr 2026 09:05see193

Bakı ilə bağlı vacib xəbərdarlıq: 30 dəqiqə bəs edəcək TARİXLƏR KONKRET

06 Noyabr 2026 09:07see191

İqtisadiyyat naziri Berlindəki hoteldə ölü tapıldı

05 Noyabr 2026 00:45see179

Trampın məğlubiyyəti və Tehranın İrəvan hədəsi: Bunları nə birləşdirir?

06 Noyabr 2026 10:42see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri