Elçibəyin ailəsinə “eksprezident müavinəti” VERİLİR?..

Mərhum eks-prezident Əbülfəz Elçibəyin adı yenidən gündəmə gəlib. Sabiq dövlət başçısına məxsus Binəqədi rayonunun Rəsulzadə qəsəbəsindəki Əlixanov küçəsi-38 ünvanında yerləşən ev qarət olunub. Hadisə vaxtı evdə heç kəs olmayıb.
Qeyd edək ki, Elçibəyin ailəsi (oğlu Ərturqut Əliyev və xanımı Həlimə Əliyeva) onun həyat yoldaşı vəfat edənə qədər bu evdə yaşayıb. Xatırladaq ki, mərhum Həlimə Əliyeva 2019-cu ildə dünyasını dəyişib. Sonralar Elçibəyin oğlu Ərturqut Əliyev başqa mənzilə daşındığından, Əlixanov küçəsi-38 ünvanında yerləşən ev hazırda boşdur.
Bəs Elçibəyin ailə üzvünə (oğluna) “eks-prezident müavinəti” verilirmi?
Modern.az bununla bağlı qanunvericiliyi araşdırıb.
“Azərbaycan Respublikasının keçmiş prezidentinin və onun ailə üzvlərinin təminatı haqqında” Konstitusiya qanununda “eks-prezident müavinəti”nin kimlərə nə vaxtadək verildiyi qeyd olunub.
Bu qanunun 2-ci maddəsinə görə, keçmiş prezident hazırda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti vəzifəsində olan şəxsin aylıq əmək haqqının əlli (50 %) faizinə bərabər tutulan aylıq pensiya almalıdır.
Qanunun 3-cü maddəsinə görə isə keçmiş prezident vəfat edibsə, onun ailəsinə keçmiş prezidentə ödənilməli olan aylıq pensiyanın əlli (50%) faizinə bərabər tutulan aylıq müavinət ödənilməlidir. 

Əbülfəz Elçibəy 2000-ci ilin avqustunda dünyasını dəyişib.
Sözügedən qanuna görə, sabiq dövlət başçısı dünyasını dəyişdiyi halda, onun həyat yoldaşı müəyyən edilən məbləğdə “eks-prezident müavinəti” ala bilər.
Məsələ burasındadır ki, Əbülfəz Elçibəyin həyat yoldaşı Həmidə Əliyeva da vəfat edib.
Bu halda “eks-prezident müavinəti” övladlara verilə bilər. Amma bir şərtlə ki, övladlar 18 yaşını keçməmiş olsunlar.

Elçibəyin hər iki övladının – oğlu Ərturqut Əliyevin və qızı Çilənay Səmədbəylinin isə 18 yaşını çoxdan keçib.
Qanuna görə, eks-prezident övladları yalnız bir halda sözügedən müavinəti 18 yaşdan sonra ala bilər: əgər dünyasını dəyişən eks-prezidentin I qrup əlilliyi olan övladı varsa, ona müavinət verilməsi davam etdirilir.
Keçmiş prezidentin övladları arasında əlilliyi olan şəxslər olmadığından, belə demək olar ki, Elçibəyin övladların “eks-prezident müavinəti” verilmir.
Qeyd edək ki, Elçibəy ailəsi “eks-prezident müavinəti”ni 7 il - 2012-ci ilin iyunundan 2019-cu ilin iyununadək alıb. Əbülfəz Elçibəyin həyat yoldaşı Həlimə Əliyeva 2019-cu ilin iyununda vəfat edəndən sonra sözügedən müavinət dayandırılıb.
Yeri gəlmişkən, Azərbaycanın digər eks-prezidentləri - Ayaz Mütəllibov və Heydər Əliyev, eləcə də onların həyat yoldaşları da dünyasını dəyişib. Eyni zamanda, hər iki sabiq prezidentin övladlarının yaşı 18-i çoxdan keçib və onlar arasında I qrup əlilliyi olan yoxdur.
Bu isə o deməkdir ki, hazırda Azərbaycanda “eks-prezident müavinəti” heç kimə verilmir.
Sabiq dövlət başçısı Ayaz Mütəllibov eks-prezidentlərlə bağlı qanunun qüvvəyə mündiyi vaxtdan - 2012-ci ilin iyunundan vəfat etdiyi günədək - 2022-ci ilin martınadək (10 il) ölkə başçısının aylıq əmək haqqının əlli (50%) faizinə bərabər tutulan aylıq pensiya alıb.
A.Qorxmaz