Icma.az
close
up
RU
Əliyevin qətiyyəti ilə İranın dar ağacından asdığı şovinizm müqəvvası

Əliyevin qətiyyəti ilə İranın dar ağacından asdığı şovinizm müqəvvası

Oxu.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Elçin Aslangil yazır...

Azərbaycan və İran prezidentləri İlham Əliyev və Məsud Pezeşkian tarixi minillərə dayanan ortaq mədəniyyətin iki xalqını biri-birinə necə yaxınlaşdırdılar?

Bu yumşalmanın bir adı var - qan bağı və qarşılıqlı hörmət!

Pezeşkianın yaxın keçmişdə Bakıya səfəri zamanı "Heydər baba" dili ilə İlham Əliyevin və Azərbaycan xalqının ürəyini sərinlətməsi bir dil hadisəsidir. Ortaq dil diplomatiyası şovinizmə qalib gəldi və nəhayətində belə bir dil mənzərəsi ortaya çıxdı:

"Burada bir şir darda qalıb bağırır,

Mürüvvətsiz insanları çağırır".

İndi darda qalıb bağıran "şir"in imdadına yetişən Azərbaycan olacaq.

İqtisadi tərəfdən hər iki ölkənin çıxarları və potensialı böyükdür. Ətrafındakı ölkələrin çoxu ilə heç də yaxşı yola getməyən İran Azərbaycanla olan qonşuluq siyasətinə şovinizm müqəvvasını dar ağacından asaraq yenidən göz gəzdirir.

Azərbaycanın Tehrandakı səfirliyinə hücum edərək xidmət rəisini qətlə yetirib, iki əməkdaşı da yaralayan İran vətəndaşı Yasin Hüseynzadənin edam cəzasının yerinə yetirilməsi, sadəcə, diplomatik jest deyil.

Bu, dərin tarixi kökləri olan, zəngin mənəvi irsə söykənən, bir musiqiyə köklənən xalqların barışdırılmasıdır. Zaman-zaman siyasi maraqlar, regionda təsir dairəsi uğrunda mübarizələr, dini və ideoloji fərqlər bu iki xalqı bir-birindən uzaqlaşdırmağa çalışsa da, nəhayət, söz və dil qələbə çaldı.

"Ruhu rəvan olanın günü də firavan olar".

Gördünüzmü dilin hökmünü? O dil ki, kökləri Nizamidən, Füzulidən, Şəhriyardan gəlir. O dil ki, əsrlərdir nəinki ədəbi nümunələr yaratmaqda, həm də qardaşlıq körpüləri salmaqda əsas vasitə olub.

Pezeşkianın Azərbaycan xalqının könlünü "Heydər baba" şeiri ilə oxşaması, sadəcə, poetik bir çıxış deyildi - bu, bir dil hadisəsi, bir mədəni manifest idi. Bu hadisə sübut etdi ki, ortaq dil və mədəniyyət şovinizmin, nifrət ritorikasının, süni sərhədlərin fövqündə dayanır.

Azərbaycan və İranın iqtisadi maraqları və imkanları bir-birini tamamlayır. Azərbaycanın Cənubi Qafqaz və Xəzər hövzəsində strateji mövqeyi, zəngin enerji resursları və inkişaf edən logistika infrastrukturu İranın böyük daxili bazarı və geostrateji mövqeyi ilə sinxronlaşdıqda bu əməkdaşlıq region üçün mühüm dönüş nöqtəsi ola bilər.

İranın qonşuları ilə münasibətləri zaman-zaman gərgin olub. Bu gərginlik fonunda İranın Azərbaycanla olan əlaqələrini yenidən gözdən keçirməsi həm də reallığı qəbul etməsi anlamına gəlir. İran bu gün anlayır ki, Azərbaycan təkcə regional deyil, qlobal əhəmiyyətə malik tərəfdaşdır. Bu gün Azərbaycan bir çox siyasi güclər arasında barışdırıcı tərəf rolunu oynayan aktordur.

Azərbaycan həm də Yeni Kaledoniya kimi etnik və siyasi şovinizmdən əziyyət çəkən xalqlar üçün bir ümid səsi, bir ədalət simvoludur.

İran görür ki, uzun illər müttəfiq hesab etdiyi Ermənistan öz ərazisində ABŞ və digər Qərb qüvvələrinin hərbi varlığına şərait yaradır. Ermənistanın Zəngəzura yad qüvvələri yerləşdirməsi İranın milli təhlükəsizlik və regional sabitlik baxımından ciddi təhdid olaraq qəbul etdiyi addımdır. Bunu başa düşən İran Ermənistanın artıq etibarlı tərəfdaş olmadığını anlayır və bu zaman öz tarixi, mədəni qohumu olan Azərbaycanla yaxınlaşmaq məcburiyyətində qalır.

Bu yaxınlaşma təkcə "Traktur"un İran çempionu olması və ya şovinizmin çökdürülməsi ilə kifayətlənməməlidir. İran Konstitusiyasının 15-ci maddəsini - yəni qeyri-fars xalqların ana dilində təhsil hüququnu - real və effektiv şəkildə həyata keçirməlidir. Dilin rəvanlığı millətin firavanlığıdır.

Bu gün İran Azərbaycan səfirliyinə hücum edən şəxsi cəzalandıraraq hüququn və ədalətin tərəfində olduğunu göstərdi. Hüququ pozanların cəzasını vermək regionda sabitliyin qorunması üçün mühüm addımdır.

Bu dəyişikliklər həm İran, həm də region ölkələri üçün yeni bir ümid dövrü ola bilər. İran artıq Azərbaycanı bir təhlükə kimi yox, dost və tərəfdaş kimi qəbul edir.

İran bu gün şovinizmi - yəni reallıqdan uzaq, başqa xalqlara qarşı üstünlük iddiasında olan zehniyyəti - dar ağacından asdı. Bu gün İran regionda iğtişaş yaradan fitnə-fəsadı dar ağacından asdı. Azından, bu niyyətdə olduğunu nümayiş etdirdi.

İranın həqiqəti dərk etməsi ilə mənim bu həqiqəti dərk etməyim arasında Pezeşkian surətində bir ümid var. İranın həqiqəti qəbul etməsi reallıqdan uzaq düşüncələri inkar etməklə mümkün oldu. Bu inkar isə İlham Əliyev və Məsud Pezeşkian tərəfindən formalaşdırılan, hər iki xalqa səadət gətirəcək yeni bir mərhələnin, regionda sabitliyin, sülhün və tərəqqinin əsasını qoyur.

Bu yaxınlaşma, sadəcə, diplomatik bir jest deyil - bu, yüzilliklərin qoparılmış tellərinin yenidən toxunması, qırılmış könüllərin yenidən birləşməsi deməkdir. Bu gün regionun yeganə yolu - şovinizmi, fitnə-fəsadı, nifrəti dar ağacından asıb, ədaləti, dostluğu yaşatmasıdır.

Bunu da xüsusi olaraq qeyd etmək lazımdır ki, İran-Azərbaycan münasibətlərində İlham Əliyevin qətiyyəti və cəsarəti böyük rol oynadı. Prezident İlham Əliyev mükəmməl siyasi təfəkkürü ilə İrana sübut etdi ki, regionun mizan-tərəzisi Azərbaycandır! Bunu dərk etmək bu qədərmi çətindir, əziz rusiyalı və iranlı cənablar?

Rusiyalı cənablar demişkən, indi İlham Əliyev növbəti jesti Putindən gözləyir və bu jest mütləq olacaq. Olmalıdır da! Çünki Prezident İlham Əliyevin qətiyyəti ilə İranın dar ağacından asdığı şovinizm müqəvvasını hamı gördü.

Nə qədər ki gec deyil, tövbə edin, cənablar...

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:209
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 21 May 2025 15:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see319

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see310

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see307

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see298

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see289

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see277

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see265

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see258

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see256

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see250

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see247

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see242

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see240

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see233

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see220

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see213

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see206

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see197

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri