Hansı ölkədə internet yoxdur və harada “kilid altında”dır?

Sizə hansı ölkələrin internet xidmətinin zəif olduğunu və harada internetin olmadığını və heç vaxt mövcud olmadığını təqdim edəcəyik.

İnternet bəşəriyyət üçün əvəzolunmaz hala gəlib; planet əhalisinin əksəriyyəti gündə bir neçə saatını internetdə keçirir. Bununla belə, dünyada 2,5 milyarddan çox insan - dünya əhalisinin 33 faizi - hələ də internetsiz yaşayır. 

Lent.az xarici KİV-ə istinadla hansı ölkələrin internet xidmətinin olmadığını və harada internetin mövcud olduğunu, lakin istifadə edilə bilmədiyini təqdim edir.

Dünyanın hansı ölkəsində internet yoxdur?

Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının (BTİ) məlumatına görə, “World Population Review”a görə, 2023-cü ildə dünyada təxminən 2,6 milyard insanın internetə çıxışı olmayıb. “Visual Capitalist”ə görə, 2024-cü ilin yanvar ayına olan vəziyyətə görə, internetə çıxışı olmayan insanların ən çoxu Asiya və Afrikada yaşayır:

• Hindistan – məlumata görə, bu ölkədə 684 milyondan çox insan internetdən istifadə etmir ki, bu da ümumi əhalinin 47,6 faizini təşkil edir; 

• Çin ikinci yerdədir, əhalinin 336 milyonu və ya 23,6 faizi internetdən istifadə etmir;

• Efiopiya və Uqandada internetə çıxışı olmayan sakinlərin faizi ən yüksəkdir, müvafiq olaraq 80,6 və 73 faiz; 

• Konqo Demokratik Respublikası - sakinlərin 70 faizi internetsiz yaşayır;

• Cənubi Sudan - Dünya əhali icmalına görə, 2023-cü ildə oradakı insanların yalnız 7 faizi, 2024-cü ildə isə 12,1 faizi internetdən istifadə edib;

• Somali və Burundi - əhalinin təxminən 90 faiznin 2023-cü ildə internetə çıxışı olmayıb; 2024-cü ildə Burundidə (dünyanın ən kasıb ölkəsi) vəziyyət demək olar ki, dəyişməz qalıb, Somalidə isə internet istifadəçilərinin sayı demək olar ki, üç dəfə artıb.

Həm Asiyada, həm də Afrikada internetə çıxışı olmayan insanların əksəriyyəti kənd yerlərində yaşayır. Bununla belə, əhalisinin böyük bir hissəsinin oflayn olmasına baxmayaraq, Nigeriya və İndoneziya sosial mediada ən yüksək orta vaxt keçirən ilk on ölkə arasındadır.

Toqo, Ruanda, Tacikistan, Tanzaniya, Türkmənistan, Komor adaları və Niger kimi ölkələrdə internet istifadəsi artmaqdadır, baxmayaraq ki, əksər bölgələrdə hələ də əlçatan deyil.

İnternet hansı ölkələrdə qadağandır?

Lakin kasıb Afrika ölkələrinin internetdən istifadə etmək imkanı olmasa da, bəzi nisbətən varlı ölkələrdə internet yoxdur, çünki onlar internetdən istifadəni qadağan edirlər.

Gəlin Şimali Koreyada niyə internetin olmamasından başlayaq: giriş əsasən hökumət tərəfindən məhdudlaşdırılıb, ona görə də internetdə “oturmaq” üçün icazə tələb olunur.

Şimali Koreyadan başqa, internetə çıxış aşağıdakı ölkələrdə də problemli olacaq:

• Pakistan - dünyada internet istifadəçilərinin sayına görə 7-ci yerdədir (111 milyon), lakin ölkə vətəndaş iğtişaşlarını yatırmaq və etirazları dayandırmaq üçün planlaşdırılmamış internet bağlanmaları tətbiq edib;

• Kuba - Venesuelaya internetə çıxış üçün ALBA-1 kabelindən istifadə edir və onun bağlanması və internetə çıxışın olmaması hökumətin məhdudiyyətləri və ABŞ-ın sanksiyaları ilə əlaqədardır (onlar Floridadan Kubaya sualtı kabelin çəkilməsinə icazə vermirlər);

• Vyetnam - internet istifadəçilərinin sayına görə dünyada 13-cü yerdədir, lakin internet istifadəsi məhdudlaşdırılıb, o cümlədən milli təhlükəsizliyə zərər verən və ya "hökumətə zidd olan" hər hansı bir məlumatın dərc edilməsi qanunsuzdur ki, bu da çoxdur;

• Çin - əhalinin 76,4 faizi müntəzəm olaraq internetdən istifadə edir, lakin hökumət Reddit, bəzi Vikipediya məqalələri, Google xidmətləri və Kommunist Partiyasının mənəvi çirklənmə hesab etdiyi veb saytlar da daxil olmaqla müəyyən veb saytların istifadəsini qadağan edib.

Belarusun da siyahıda olduğunu öyrənəndə təəccüblənə bilərsiniz. Vətəndaşlarının internetə çıxışı var, lakin bu, məhduddur. Veb saytlar Belarus hökumətində qeydiyyatdan keçməlidir, əks halda onlar bloklana bilər.