Icma.az
close
up
RU
Menu

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Heç kim toxunmur, amma daşlar hərəkət edir SİRLİ ƏRAZİ

Heç kim toxunmur, amma daşlar hərəkət edir SİRLİ ƏRAZİ

Icma.az, Azxeber.com portalına istinadən məlumat yayır.

ABŞ-nin Ölüm vadisində elə bir yer var ki, burada daşlar sanki görünməz qüvvənin təsiri ilə hərəkət edir. Onlar quru torpaq üzərində irəliləyir, arxalarında uzun izlər buraxır, bəzən isə istiqamətlərini dəyişirlər.

Ərazidə insan və ya heyvan müdaxiləsini göstərən heç bir əlamətin olmaması bu hadisəni uzun illər sirli edib.

Kaliforniya ştatındakı Ölüm vadisi Milli Parkında yerləşən "Racetrack Playa" adlı quru gölün səthində müşahidə edilən bu təbiət hadisəsi alimlərin də diqqətini cəlb edib.

Daşlar necə hərəkət edir?

Ərazidəki daşların bəziləri onlarla, hətta yüzlərlə metr məsafə qət edə bilir. Onların arxasında yaranan izlər isə daşların hansı istiqamətdə hərəkət etdiyini göstərir. Bəzi izlər düz xətt boyunca uzanır, digərləri isə kəskin dönüşlərlə davam edir. Ən maraqlısı budur ki, bu daşların hərəkətini uzun müddət heç kim birbaşa müşahidə edə bilməyib. Tədqiqatçılar müxtəlif ehtimallar irəli sürüblər. Bəziləri güclü küləklərin, digərləri isə suyun və buzun bu prosesdə rol oynadığını düşünürdü. Hətta bəzi daşların çəkisinin yüzlərlə kiloqrama çatması sirri daha da maraqlı edirdi. Belə ağır qayaların düz səth üzərində necə hərəkət etdiyi uzun illər müzakirə mövzusu olub.

Sirri açan təcrübə: külək və nazik buz təbəqəsi

2013-cü ilin dekabrında alimlər nəhayət, daşların hərəkətini birbaşa müşahidə edə biliblər. GPS cihazları, kameralar və hava müşahidə avadanlıqlarından istifadə edilən tədqiqat nəticəsində məlum olub ki, bu hadisə üçün qasırğa gücündə küləklərə ehtiyac yoxdur. Əvvəlcə quru gölün səthində dayaz su toplanır. Gecə temperatur aşağı düşəndə suyun üzərində cəmi bir neçə millimetr qalınlığında nazik buz təbəqəsi yaranır. Günəş çıxanda buz parçalanmağa və hərəkət etməyə başlayır. Yüngül külək isə bu buz lövhələrini suyun səthi boyunca hərəkət etdirir. Buz parçaları qarşılarına çıxan daşları itələyir. Daşlar isə yumşalmış palçıq üzərində sürüşərək arxalarında uzun izlər buraxır. Tədqiqat zamanı daşların dəqiqədə təxminən 2-5 metr sürətlə hərəkət etdiyi müşahidə olunub. Bəzi daşlar bir neçə dəqiqə ərzində onlarla metr məsafə qət edib.

Bəs niyə daşlar hər dəfə hərəkət etmir?

Bu hadisənin baş verməsi üçün bir neçə təbii şərait eyni vaxtda yaranmalıdır. Ərazidə kifayət qədər su toplanmalı, gecə temperatur donma səviyyəsindən aşağı düşməli, nazik buz təbəqəsi əmələ gəlməli və sonradan külək əsərək buz parçalarını hərəkət etdirməlidir. Bu şərtlər nadir hallarda eyni vaxtda yarandığından daşların hərəkətini müşahidə etmək asan deyil. Üstəlik, proses o qədər yavaş baş verir ki, ərazidə dayanan insan daşların hərəkət etdiyini dərhal hiss etməyə bilər. Alimlərin müşahidələri daşların hərəkətinin fövqəltəbii qüvvələrlə deyil, təbiət hadisələrinin birgə təsiri ilə baş verdiyini göstərir. Bununla belə, daşların arxasında qalan qeyri-adi izlər bu ərazini dünyanın ən maraqlı geoloji məkanlarından birinə çevirib.

Bəzən ən sirli görünən təbiət hadisələrinin arxasında gözlə görünməsi çətin olan, lakin müəyyən şəraitdə baş verən fiziki proseslər dayanır.

///sfera.az///

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:90
embedMənbə:https://azxeber.com
archiveBu xəbər 16 Oktyabr 2026 06:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see323

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see292

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see287

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see238

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see237

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see235

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see230

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see228

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see220

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see216

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see211

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see207

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see198

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

15 Noyabr 2026 09:13see188

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see184

Leyla Əliyeva İSESKO nun Baş direktoru ilə görüşüb

15 Noyabr 2026 04:16see184

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see183

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see179

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see174

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see172
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri