Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

İqlim dəyişikliyi tənəffüs problemlərinin ağırlaşmasına səbəb ola bilər ARAŞDIRMA

İqlim dəyişikliyi tənəffüs problemlərinin ağırlaşmasına səbəb ola bilər ARAŞDIRMA

Icma.az, Azertag portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Bakı, 20 iyun, AZƏRTAC

Flinders Universitetindən mütəxəssisləri iqlim dəyişikliyinin insan sağlamlığına yeni bir təhlükə yaradacağı barədə xəbərdarlıq edirlər. “Nature Communications” jurnalında dərc olunan tədqiqatda bildirilib ki, qlobal istiləşmə nəticəsində artan ətraf mühit temperaturları obstruktiv yuxu apnesi (OSA) hallarını daha da ağırlaşdıracaq.

AZƏRTAC “MedicalXpress” portalına istinadla xəbər verir ki, “Qlobal istiləşmə obstruktiv yuxu apnesinin yükünü artıra bilər” adlı araşdırma OSA-nın şiddətində temperaturla bağlı artım müşahidə edir və yaxın 75 ildə bu vəziyyətin sosial və iqtisadi yükünün əksər ölkələrdə ikiqat artacağını proqnozlaşdırır.

Tədqiqatın baş müəllifi, DOKTOR Bastian Leşa qeyd edir ki, araşdırma ətraf mühit temperaturunun yuxu zamanı tənəffüs pozuntularına necə təsir etdiyini ilk dəfə elmi əsaslarla ortaya qoyur: “Ətraf mühit faktorlarının sağlamlığa təsirini başa düşmək baxımından bu nəticələr olduqca əhəmiyyətlidir. Araşdırma göstərir ki, temperaturun yüksəlməsi yuxuda OSA keçirmə ehtimalını 45 faiz artırır”.

Maraqlıdır ki, bu təsirin regionlara görə fərqli olduğu müşahidə olunub. Məsələn, Avropa ölkələrində temperatur artımı ilə OSA hallarının daha da artdığı halda, Avstraliya və ABŞ-da bu artım nisbətən az olub. Bu fərqlərin əsas səbəblərindən biri kimi kondisioner istifadəsinin müxtəlifliyi göstərilir. Yuxu apnesi dünya üzrə təxminən 1 milyard insanı təsir edən və müalicə olunmadıqda ciddi nevroloji, kardiovaskulyar və psixi sağlamlıq fəsadlarına yol açan bir vəziyyətdir. Təkcə Avstraliyada OSA və digər yuxu pozuntuları ilə əlaqədar iqtisadi yükün illik 66 milyard dollar olduğu təxmin edilir. Tədqiqatda FDA tərəfindən təsdiqlənmiş döşəkaltı sensorlarla toplanan və 116 mindən çox iştirakçının 500 gecəlik yuxu məlumatları iqlim modellərindən əldə edilən sutkalıq temperatur göstəriciləri ilə uzlaşdırılıb.

Araşdırmada Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının sağlamlıq iqtisadiyyatı modelləşdirilməsində istifadə etdiyi əlilliyə uyğunlaşdırılmış ömür illəri (DALY) göstəricisindən istifadə olunub. 2023-cü il üçün aparılan modelləşdirməyə əsasən, qlobal istiləşmə səbəbindən OSA hallarının artması 29 ölkədə təxminən 800 min sağlam həyat ilinin itirilməsi ilə nəticələnib. Bu göstərici, bipolyar pozğunluq, Parkinson xəstəliyi və xroniki böyrək xəstəliyi kimi digər tibbi vəziyyətlərlə müqayisə olunur. İqtisadi baxımdan isə ümumi zərər 98 milyard ABŞ dolları olaraq hesablanmış, bunun 68 milyardı rifah itkisi, 30 milyardı isə məhsuldarlığın azalması ilə bağlı olub.

Professor Denni Ekert araşdırmanın əsasən yüksək gəlirli ölkələrdə aparıldığını və nəticələrin daha az inkişaf etmiş bölgələr üçün daha ağır ola biləcəyini qeyd edir: “Əldə etdiyimiz nəticələr qlobal istiləşmənin sağlamlıq təsirlərini tam şəkildə əks etdirməyə bilər”.

Professor, həmçinin bildirir ki, bu tapıntılar yalnız qlobal istiləşmənin qarşısını almağa yönəlik daha sərt siyasət tədbirlərinin deyil, həm də OSA-nın diaqnostika və müalicəsinə dair yeni strategiyaların zəruriliyini ortaya qoyur: “Diaqnostika və müalicə imkanlarının artırılması iqlimlə əlaqəli sağlamlıq və məhsuldarlıq itkilərinin qarşısını almaqda mühüm rol oynaya bilər”.

Tədqiqatçılar müdaxilə strategiyalarının inkişaf etdirilməsi və temperatur dəyişikliklərinin OSA şiddətinə təsirini izah edən fizioloji mexanizmlərin daha dərindən öyrənilməsinin vacibliyini vurğulayırlar.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:231
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 20 İyun 2025 08:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see303

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see300

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see278

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see275

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see254

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see251

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see242

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see236

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see234

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see230

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see227

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see217

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see208

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see204

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see203

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see190

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see187

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see182

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see182

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri