Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

İrana qarşı məşhur qrup hərəkətə keçirildi, silahlar göndərildi Türkiyə də hədəfdədir

İrana qarşı məşhur qrup hərəkətə keçirildi, silahlar göndərildi Türkiyə də hədəfdədir

Icma.az xəbər verir, GlobalInfo saytına əsaslanaraq.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın İrana qarşı hərbi əməliyyatdan bir gün sonra İraq Kürdüstanının liderləri ilə gizli telefon danışığı apardığı iddia olunur. Mənbələr bildirir ki, Tramp bu görüşdə İranda bəzi addımların atılmasını müzakirə edib.

İddialara görə, ABŞ İraqdakı kürd qruplarının maliyyələşdirilməsi və silahlandırılması imkanlarını nəzərdən keçirir. Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin (CİA) belə bir plan üzərində çalışdığı bildirilir, lakin təfərrüatlar hələlik açıqlanmır.

Fikrimcə, hazırda İran üçün ABŞ və İsrailin hərbi zərbələrindən daha riskli olan məqam kürdlərdir. Aydın məsələdir ki, İsrailin quru əməliyyatları üçün kifayət qədər canlı qüvvəsi yoxdur. ABŞ isə genişmiqyaslı müharibənin səbəb olacağı itkilərin fərqindədir. Buna görə də, Vaşinqtonun İŞİD-ə qarşı seçdiyi taktikaya yenidən əl atması mümkündür.

Tarixi təcrübə göstərir ki, ABŞ İraq və Suriyada İŞİD-ə qarşı əməliyyatlarda kürd qüvvələrindən aktiv şəkildə istifadə edib. Bu, həm taktiki üstünlük, həm də strateji vasitə kimi Ağ Evə daha çevik və nisbətən nəzarətli müdaxilə imkanı verirdi. Yəni indi bu planın İranda da tədbiqi mümkündür.

Məsələ ondadır ki, kürdlərin özü də hazırda buna çox həvəslidir. Belə ki, Yaxın Şərqdə son illər artan bir kürd aktivliyi mövcuddur. Yəni proses təkcə İranla məhdudlaşmır və daha geniş geosiyasi kontekstin bir hissəsidir. Məsələn, İraqda faktiki olaraq muxtar və güclü siyasi struktura malik İraq Kürdüstanı mövcuddur. Bu bölgənin öz parlamenti, təhlükəsizlik qüvvələri və iqtisadi əlaqələri ilə de-fakto dövlət xüsusiyyətləri var. Suriyada isə kürd qüvvələri və onların siyasi təşkilatları faktiki muxtariyyət əldə edə biliblər. Ölkənin şimal-şərqində yerləşən kürd idarəetməsi həm hərbi, həm də inzibati baxımdan müəyyən dərəcədə müstəqil fəaliyyət göstərir. Bu, regionda mümkün kürd siyasi strukturlarının ikinci dayağıdır.

Türkiyədə vəziyyət daha mürəkkəbdir. Burada kürd siyasi hərəkatı yalnız separatizm üzərində qurulmayıb, əksinə, kürdlər Türkiyədə ciddi sosial və siyasi təsir gücü qazanıblar. Parlamentdə təmsilçilik, yerli idarəetmələrdə mövcudluq və geniş seçici bazası vasitəsilə onlar ölkənin siyasi balansına təsir edən əsas aktorlardan birinə çevriliblər. Buna görə də Türkiyədə müstəqil dövlət ssenarisindən daha çox siyasi təsir və hüquqların genişləndirilməsi xətti üstünlük təşkil edir.

Bu mənzərədə İran prosesin növbəti və ən həssas mərhələsi kimi görünür. İran daxilində fəaliyyət göstərən PJAK kimi kürd silahlı təşkilatları son aylarda yenidən aktivləşib. Bu qruplaşmaya silah daşınması və yeni təşkilatlanma proseslərinin getməsi regiondakı gərginliyi artıran amillərdəndir.

Bütün bunlar göstərir ki, kürd məsələsi artıq yalnız etnik və ya lokal siyasi problem deyil. Böyük güclərin regionda apardığı geosiyasi rəqabətin alətinə çevrilib. Yaxın Şərqin siyasi xəritəsinin dəyişdirilməsi ilə bağlı müxtəlif ssenarilərdə kürdlər mühüm rol oynaya biləcək potensial aktor kimi çıxış edir.


Turan Rzayev
Globalinfo.az-ın siyasət yazarı

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:125
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 06 Mart 2026 23:57 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see318

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see299

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see291

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see284

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see274

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see266

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see259

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see259

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see252

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see251

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see246

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see237

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see233

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see231

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see231

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see227

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see218

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see212

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see208

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see204
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri