Müasir çağırışlara cavab verən şagirdlər rus yox, Azərbaycan bölməsində yetişir Təhsil eksperti

"Azərbaycanda uzun illərdir formalaşmış, bəzən məqsədli şəkildə dəstəklənən bir yanlış ideologiya mövcuddur: guya rus bölməsində təhsil daha yüksək səviyyədədir və oradan çıxan şagirdlər daha savadlıdır. Lakin bu iddia nə rəsmi statistikaya, nə də obyektiv təhsil meyarlarına əsaslanır. Əksinə, son illərin qəbul imtahanlarının nəticələri sübut edir ki, bu fikrin ciddi bir elmi və praktiki əsası yoxdur".

Bu fikirləri Redaktor.az-a açıqlamasında Təhsil İşçilərinin Həmrəyliyi Alyansının (TİHA) sədri, təhsil eksperti Əmrah Həsənli Azərbaycanda aktual olan "rus bölməsində təhsil daha yaxşı verilir və daha savadlı uşaqlar yetişdirilir" fikrinə münasibət bildirərkən dedi.

"Dövlət İmtahan Mərkəzinin statistikasına baxdıqda, yüksək bal toplayan abituriyentlərin – xüsusilə 650-700 arası bal yığanların – böyük əksəriyyətinin məhz Azərbaycan bölməsinin yetirmələri olduğunu görürük. 700 bal toplayanlar içində rus bölməsi praktiki olaraq təmsil olunmur. 600-dən yuxarı bal yığan rus bölməsi məzunlarının sayı isə çox azdır və ilbəil bu fərq daha da aydın görünür", - deyən ekspertin sözlərinə görə, bu vəziyyət bir neçə səbəblə bağlıdır:

"Birincisi, rus bölməsində kurikulum və tədris proqramları bəzən yenilənmiş milli proqramlardan geri qalır və şagirdlər əsasən DİM-in imtahan strukturlarına uyğunlaşdırılmış hazırlıqdan kənarda qalırlar. Bu da nəticələrə təsir göstərir.

İkincisi, tədris dili olaraq rus dili artıq nə strateji, nə də texnoloji baxımdan müasir dünyaya uyğundur. XXI əsrdə rəqabətçi olmaq üçün ingilis, Çin və digər texnoloji dilləri öyrənmək daha önəmlidir. Azərbaycanda rus dilinin prioritet statusu keçmiş sovet mirasının bir qalığı kimi qalıb və bu yanaşma müstəqil dövlətçilik anlayışına da uyğun gəlmir.

Üçüncüsü, rus bölməsində formalaşmış bəzi stereotiplər – məsələn, “orada müəllimlər daha savadlıdır” kimi fikirlər – sosial-mədəni təzyiqlərin və illərlə təbliğ olunmuş ideoloji mirasın məhsuludur. Halbuki bu gün həm Azərbaycan bölməsində təhsil alan, həm də müəllimlik edən kadrlar kifayət qədər savadlı, yenilikçi və müasir dövrün tələblərinə cavab verən şəxslərdir. Onlar öz milli kimliyinə və dilinə sahib çıxaraq uğur qazanırlar. Milli dövlətçilik baxımından bu məsələ daha da önəmlidir".

Ə.Həsənli qeyd etdi ki, Dövlət dili olan Azərbaycan dilində təhsil alan vətəndaşlar, həm öz milli kimliklərini qoruyur, həm də cəmiyyətlə və dövlət strukturları ilə daha sağlam inteqrasiya edirlər.

"Rus bölməsi isə bəzi hallarda bu inteqrasiyanı zəiflədir və milli təfəkkür baxımından müəyyən boşluqlar yaradır. Bu, təkcə təhsil göstəricisi deyil, həm də milli təhlükəsizlik və kimlik məsələsidir.

Nəticə olaraq demək olar ki, Azərbaycanda yüksək nəticə göstərən, özünü inkişaf etdirən və müasir çağırışlara cavab verən şagirdlər əsasən Azərbaycan bölməsində yetişir. Bu, sadəcə statistika deyil – həm də milli özünüdərk və gələcəyə sağlam baxışın təzahürüdür. Dövlət olaraq milli dili, milli təhsil modelini və milli kimliyi qorumaq bizim strateji borcumuzdur. Təhsildə də bu prinsip qətiyyən güzəştə gedilməməlidir", - deyə təhsil eksperti vurğuladı.

Xədicə BAXIŞLI