Icma.az
close
up
RU
Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Baku.ws saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Əksər insanlar duzlu yeməkləri daha çox sevir.

Bu isə zamanla orqanizmdə asılılıq yaradır.

Bəs görəsən bunlara səbəb nədir?

BAKU.WS xəbər verir ki, bu suallara "Gazeta.ru" ilə söhbətində pediatrik endokrinoloq və dietoloq Daria Xaykina cavab verib.

"Heç düşünmüsünüzmü ki, duz niyə belə asılılıq yaradır? Məsələn, bir paket çips. Bir-iki çipsi yeyib dayandırmaq demək olar ki, mümkün deyil. "Mən hamısını yemək istəyirəm", - deyə Xaykina bildirib.

Onun sözlərinə görə, duz orqanizmin əsas ehtiyacıdır. Duzda (NaCl) su-duz balansının qorunması, sinir impulslarının ötürülməsi və əzələlərin normal işləməsi üçün lazım olan bir element olan natrium var. Natrium qan təzyiqini tənzimləyir və qida maddələrinin hüceyrələrə daşınmasında iştirak edir. Natrium çatışmazlığı zəifliyə, başgicəllənməyə, çaşqınlığa səbəb ola bilər - və bədən sizi duzlu bir şey yeməyə "sövq etmək" üçün əlindən gələni edəcək.

"Ancaq orqanizmdə həyati funksiyaları qorumaq üçün çox az duza ehtiyacımız var. Gündə təxminən 1,5 q natrium lazımdır ki, bu da təxminən 3,8 q duza (NaCl) bərabərdir. Bununla belə, ÜST hipertoniya, insult və ürək-damar xəstəlikləri riskini azaltmaq üçün gündə 5 q duzu (təxminən bir çay qaşığı) keçməməyi tövsiyə edir. Duz demək olar ki, bütün qida məhsullarında olur, buna görə də orta hesabla bir insan gündə 9-12 q duz istehlak edir, lakin bu, hamısı deyil.

Həkim duzun asılılıq yaratdığını qeyd edib. "The Journal of Neuroscience" jurnalında dərc edilən bir araşdırma göstərib ki, duz nikotin və ya kokainə bənzər asılılıq yarada bilər. Uzun müddət duzsuz pəhriz saxlayan insanlar duzlu qidaları "qeyri-adi dadlı" adlandırırlar. Bu nə ilə bağlıdır?

"Duzlu yemək yeyəndə beynin dopamin sistemi aktivləşir - şəkər, cinsi əlaqə və ya oyunla aktivləşdirilən eyni sistem. Bu, xoş emosiyalar oyadır", - Xaykina izah edib.

Həmçinin, o deyir ki, əgər xroniki stressiniz varsa, daha çox duz istehlak edə bilərsiniz. Yüksək səviyyədə kortizol (stress hormonu) duzlu qidalara olan həvəsi artırır. Bunun səbəbi, duzun hipotalamus-hipofiz-adrenal oxunun fəaliyyətini azaltmağa kömək edir və bununla da stresə reaksiyanı bir qədər azaldır.

"Maraqlıdır ki, 2020-ci ildə siçanlar üzərində aparılan təcrübələr göstərib ki, duz istehlakı narahatlıq səviyyəsini azaldır. İnsanlarda oxşar təsirlər hələ tam təsdiqini tapmayıb, lakin 2011-ci ildən bəri xroniki stress və artan duz istehlakı arasında əlaqə qurulub", - deyə həkim əlavə edib.

O qeyd edib ki, duz təkcə yeməyin dadını yaxşılaşdırmır, həm də yağ tərkibini maskalayır və iştahı artırır. Duz və yağın birləşməsi ən çox asılılıq yaradan qidalardan biridir. Bu, bir ovuc duzlu çipsi və ya kartof qızartmasından sonra dayanmaqda çətinlik çəkdiyimizi izah edir. Bundan əlavə, yüksək duzluluq toxluq reseptorlarının həssaslığını azaldır - siz tox olanda belə yeməyə davam edirsiniz.

"Duzlu qidalara məhəbbət şıltaqlıq deyil, fizioloji və neyrokimyəvi proseslərin nəticəsidir. Amma yadda saxlamaq lazımdır: bütün yaxşı şeylər kimi, duz da normada olmalıdır. Əgər sizdə daim duzlu qidalara həvəs hiss edirsinizsə, qanda natriumun səviyyəsini yoxlamağa və bunun arxasında stress və ya yorğunluğun olub-olmadığını nəzərə almağa dəyər", - deyə mütəxəssis fikrini yekunlaşdırıb.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:248
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 08 Aprel 2025 13:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see295

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see289

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see252

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see239

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see237

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see235

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see234

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see232

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see225

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see221

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see220

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see216

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see208

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see199

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see198

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see195

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see190

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see189

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see187
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri