Icma.az
close
up
RU
Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Baku.ws saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Əksər insanlar duzlu yeməkləri daha çox sevir.

Bu isə zamanla orqanizmdə asılılıq yaradır.

Bəs görəsən bunlara səbəb nədir?

BAKU.WS xəbər verir ki, bu suallara "Gazeta.ru" ilə söhbətində pediatrik endokrinoloq və dietoloq Daria Xaykina cavab verib.

"Heç düşünmüsünüzmü ki, duz niyə belə asılılıq yaradır? Məsələn, bir paket çips. Bir-iki çipsi yeyib dayandırmaq demək olar ki, mümkün deyil. "Mən hamısını yemək istəyirəm", - deyə Xaykina bildirib.

Onun sözlərinə görə, duz orqanizmin əsas ehtiyacıdır. Duzda (NaCl) su-duz balansının qorunması, sinir impulslarının ötürülməsi və əzələlərin normal işləməsi üçün lazım olan bir element olan natrium var. Natrium qan təzyiqini tənzimləyir və qida maddələrinin hüceyrələrə daşınmasında iştirak edir. Natrium çatışmazlığı zəifliyə, başgicəllənməyə, çaşqınlığa səbəb ola bilər - və bədən sizi duzlu bir şey yeməyə "sövq etmək" üçün əlindən gələni edəcək.

"Ancaq orqanizmdə həyati funksiyaları qorumaq üçün çox az duza ehtiyacımız var. Gündə təxminən 1,5 q natrium lazımdır ki, bu da təxminən 3,8 q duza (NaCl) bərabərdir. Bununla belə, ÜST hipertoniya, insult və ürək-damar xəstəlikləri riskini azaltmaq üçün gündə 5 q duzu (təxminən bir çay qaşığı) keçməməyi tövsiyə edir. Duz demək olar ki, bütün qida məhsullarında olur, buna görə də orta hesabla bir insan gündə 9-12 q duz istehlak edir, lakin bu, hamısı deyil.

Həkim duzun asılılıq yaratdığını qeyd edib. "The Journal of Neuroscience" jurnalında dərc edilən bir araşdırma göstərib ki, duz nikotin və ya kokainə bənzər asılılıq yarada bilər. Uzun müddət duzsuz pəhriz saxlayan insanlar duzlu qidaları "qeyri-adi dadlı" adlandırırlar. Bu nə ilə bağlıdır?

"Duzlu yemək yeyəndə beynin dopamin sistemi aktivləşir - şəkər, cinsi əlaqə və ya oyunla aktivləşdirilən eyni sistem. Bu, xoş emosiyalar oyadır", - Xaykina izah edib.

Həmçinin, o deyir ki, əgər xroniki stressiniz varsa, daha çox duz istehlak edə bilərsiniz. Yüksək səviyyədə kortizol (stress hormonu) duzlu qidalara olan həvəsi artırır. Bunun səbəbi, duzun hipotalamus-hipofiz-adrenal oxunun fəaliyyətini azaltmağa kömək edir və bununla da stresə reaksiyanı bir qədər azaldır.

"Maraqlıdır ki, 2020-ci ildə siçanlar üzərində aparılan təcrübələr göstərib ki, duz istehlakı narahatlıq səviyyəsini azaldır. İnsanlarda oxşar təsirlər hələ tam təsdiqini tapmayıb, lakin 2011-ci ildən bəri xroniki stress və artan duz istehlakı arasında əlaqə qurulub", - deyə həkim əlavə edib.

O qeyd edib ki, duz təkcə yeməyin dadını yaxşılaşdırmır, həm də yağ tərkibini maskalayır və iştahı artırır. Duz və yağın birləşməsi ən çox asılılıq yaradan qidalardan biridir. Bu, bir ovuc duzlu çipsi və ya kartof qızartmasından sonra dayanmaqda çətinlik çəkdiyimizi izah edir. Bundan əlavə, yüksək duzluluq toxluq reseptorlarının həssaslığını azaldır - siz tox olanda belə yeməyə davam edirsiniz.

"Duzlu qidalara məhəbbət şıltaqlıq deyil, fizioloji və neyrokimyəvi proseslərin nəticəsidir. Amma yadda saxlamaq lazımdır: bütün yaxşı şeylər kimi, duz da normada olmalıdır. Əgər sizdə daim duzlu qidalara həvəs hiss edirsinizsə, qanda natriumun səviyyəsini yoxlamağa və bunun arxasında stress və ya yorğunluğun olub-olmadığını nəzərə almağa dəyər", - deyə mütəxəssis fikrini yekunlaşdırıb.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:245
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 08 Aprel 2025 13:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see313

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see301

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see297

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see293

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see293

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see289

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see280

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see277

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see272

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see271

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see249

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see246

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see242

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see240

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see240

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see235

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see229

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see228

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see226

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see224
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri