Icma.az
close
up
RU
Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Niyə bir iki çips yeyib dayanmaq olmur? Duzda gizlənən təhlükə

Baku.ws saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Əksər insanlar duzlu yeməkləri daha çox sevir.

Bu isə zamanla orqanizmdə asılılıq yaradır.

Bəs görəsən bunlara səbəb nədir?

BAKU.WS xəbər verir ki, bu suallara "Gazeta.ru" ilə söhbətində pediatrik endokrinoloq və dietoloq Daria Xaykina cavab verib.

"Heç düşünmüsünüzmü ki, duz niyə belə asılılıq yaradır? Məsələn, bir paket çips. Bir-iki çipsi yeyib dayandırmaq demək olar ki, mümkün deyil. "Mən hamısını yemək istəyirəm", - deyə Xaykina bildirib.

Onun sözlərinə görə, duz orqanizmin əsas ehtiyacıdır. Duzda (NaCl) su-duz balansının qorunması, sinir impulslarının ötürülməsi və əzələlərin normal işləməsi üçün lazım olan bir element olan natrium var. Natrium qan təzyiqini tənzimləyir və qida maddələrinin hüceyrələrə daşınmasında iştirak edir. Natrium çatışmazlığı zəifliyə, başgicəllənməyə, çaşqınlığa səbəb ola bilər - və bədən sizi duzlu bir şey yeməyə "sövq etmək" üçün əlindən gələni edəcək.

"Ancaq orqanizmdə həyati funksiyaları qorumaq üçün çox az duza ehtiyacımız var. Gündə təxminən 1,5 q natrium lazımdır ki, bu da təxminən 3,8 q duza (NaCl) bərabərdir. Bununla belə, ÜST hipertoniya, insult və ürək-damar xəstəlikləri riskini azaltmaq üçün gündə 5 q duzu (təxminən bir çay qaşığı) keçməməyi tövsiyə edir. Duz demək olar ki, bütün qida məhsullarında olur, buna görə də orta hesabla bir insan gündə 9-12 q duz istehlak edir, lakin bu, hamısı deyil.

Həkim duzun asılılıq yaratdığını qeyd edib. "The Journal of Neuroscience" jurnalında dərc edilən bir araşdırma göstərib ki, duz nikotin və ya kokainə bənzər asılılıq yarada bilər. Uzun müddət duzsuz pəhriz saxlayan insanlar duzlu qidaları "qeyri-adi dadlı" adlandırırlar. Bu nə ilə bağlıdır?

"Duzlu yemək yeyəndə beynin dopamin sistemi aktivləşir - şəkər, cinsi əlaqə və ya oyunla aktivləşdirilən eyni sistem. Bu, xoş emosiyalar oyadır", - Xaykina izah edib.

Həmçinin, o deyir ki, əgər xroniki stressiniz varsa, daha çox duz istehlak edə bilərsiniz. Yüksək səviyyədə kortizol (stress hormonu) duzlu qidalara olan həvəsi artırır. Bunun səbəbi, duzun hipotalamus-hipofiz-adrenal oxunun fəaliyyətini azaltmağa kömək edir və bununla da stresə reaksiyanı bir qədər azaldır.

"Maraqlıdır ki, 2020-ci ildə siçanlar üzərində aparılan təcrübələr göstərib ki, duz istehlakı narahatlıq səviyyəsini azaldır. İnsanlarda oxşar təsirlər hələ tam təsdiqini tapmayıb, lakin 2011-ci ildən bəri xroniki stress və artan duz istehlakı arasında əlaqə qurulub", - deyə həkim əlavə edib.

O qeyd edib ki, duz təkcə yeməyin dadını yaxşılaşdırmır, həm də yağ tərkibini maskalayır və iştahı artırır. Duz və yağın birləşməsi ən çox asılılıq yaradan qidalardan biridir. Bu, bir ovuc duzlu çipsi və ya kartof qızartmasından sonra dayanmaqda çətinlik çəkdiyimizi izah edir. Bundan əlavə, yüksək duzluluq toxluq reseptorlarının həssaslığını azaldır - siz tox olanda belə yeməyə davam edirsiniz.

"Duzlu qidalara məhəbbət şıltaqlıq deyil, fizioloji və neyrokimyəvi proseslərin nəticəsidir. Amma yadda saxlamaq lazımdır: bütün yaxşı şeylər kimi, duz da normada olmalıdır. Əgər sizdə daim duzlu qidalara həvəs hiss edirsinizsə, qanda natriumun səviyyəsini yoxlamağa və bunun arxasında stress və ya yorğunluğun olub-olmadığını nəzərə almağa dəyər", - deyə mütəxəssis fikrini yekunlaşdırıb.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:268
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 08 Aprel 2025 13:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see321

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see306

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see293

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see287

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see286

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see273

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see255

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see252

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see249

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see245

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see243

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see240

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see236

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see228

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see227

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see203

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see201

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see187
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri