Icma.az
close
up
RU
“Oturmaq bədənə və zehinə görünməyən zərbə vurur“ Elmi araşdırma

“Oturmaq bədənə və zehinə görünməyən zərbə vurur“ Elmi araşdırma

Icma.az xəbər verir, Moderator.az saytına əsaslanaraq.

"Müasir həyat tərzi bədənimizin təbii ritmini pozur və sağlamlığımızı səssizcə zədələyir..."

Müasir həyat tərzinin ən təhlükəli, amma ən az fərqinə varılan vərdişlərindən biri uzun müddət oturmaqdır. 

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "cursorinfo.co" nəşri yazıb.

Oturmaq müasir dünyanın səssiz təhlükəsidir

Mütəxəssislər artıq açıq şəkildə bildirir ki, "oturmaq yeni siqaretdir". Gündə 10 saatdan çox oturaq vəziyyətdə qalan insanların sağlamlığı siqaret çəkənlərdən belə çox zərər görür. Statistikaya görə, Böyük Britaniyada əhalinin 32 faizi günün on saatdan çoxunu oturaq vəziyyətdə keçirir, onların yarısı isə ofisdə naharını belə iş masasının arxasında yeyir.

Tarix boyu oturmaq bu qədər geniş yayılmamışdı. Antik Yunanıstanda stul əsasən qadın və uşaqların imtiyazı olub, kişilər isə uzanaraq söhbət edir və yemək yeyirdilər. Qədim Romada stul status rəmzi sayılıb, Şərqdə isə insanlar ənənəvi olaraq döşək üzərində oturub. Yəni stul, əslində, insan bədəninin təbii tələbatı yox, son 150 ilin vərdişidir.

Bədən bu vəziyyət üçün yaradılmayıb

İnsan onurğası təbii olaraq "S" formasındadır, lakin oturarkən bu forma "C"yə çevrilir və bel, qarın və arxa əzələlərinin fəaliyyəti bloklanır. Bu, təkcə duruşun pozulmasına yox, həm də onurğa disklərinə təzyiqin artmasına səbəb olur. MRT (maqnit-rezonans tomoqrafiya) nəticələri göstərir ki, hətta "ideal" oturuş belə beldə ciddi gərginlik yaradır.

Uzun müddət oturmaq yalnız əzələləri deyil, daxili orqanları da sıradan çıxarır: qan dövranı zəifləyir, qanda şəkər və xolesterin səviyyəsi artır, diabet və ürək-damar xəstəlikləri riski yüksəlir. Avstraliya alimləri sübut edib ki, gün ərzində 11 saatdan çox oturan insanların üç il ərzində ölüm riski digərlərinə nisbətən 40 faiz daha yüksəkdir.

"Rahat" stullar problemi həll etmir

Ofis kresloları sənayesi son 30 ildə 3 milyard dollarlıq bazara çevrilib, amma professor Qalen Krantsın sözləri ilə desək, "bel dəstəyi" ideyası sadəcə illüziyadır. Oturduğumuz hər saatda həyatımızın 22 dəqiqəsi azalır, çünki oturmaq zamanı onurğa iki dəfə, uzanarkən isə səkkiz dəfə az təzyiqə məruz qalır.

Ayaq üstə durmaq bədənin təbii vəziyyətidir

Missuri Universitetindən Mark Hamilton bildirir ki, ayaq üstə dayanmaq bədəni aktiv saxlayan xüsusi əzələləri işə salır. Bu əzələlərdəki fermentlər, xüsusilə lipoproteinlipaza qandakı "pis" LDL xolesterini parçalayaraq "yaxşı" HDL xolesterinə çevirir. Oturduqda bu fəaliyyət 90 faiz azalır. Ayaq üstə duran insan oturanla müqayisədə üç dəfə çox kalori yandırır, bu isə həm maddələr mübadiləsini, həm də zehni oyanıqlığı gücləndirir.

Zehni dəyişikliklər və stress döngəsi

Uzunmüddətli hərəkətsizlik bədəndə kortizolun -stress hormonunun səviyyəsini artırır. Bu, öz növbəsində, depressiya, artıq çəki və daimi yorğunluq yaradır. Hərəkətsizlik zehni də "oturaq" hala gətirir, yəni insan daha az düşünür, daha çox tənbəlləşir.

Lakin yaxşı xəbər odur ki, beyin çevikdir. Tədqiqatlara görə, bir insan oturmaq vərdişini dəyişib gündəlik hərəkəti artırdıqda, cəmi üç həftə ərzində beyin yeni həyat ritminə uyğunlaşır. Yəni "stul asılısı" olmaq taleyimiz deyil, ayağa qalxmaq bədənin və düşüncənin yenidən dirçəlişinə aparan ilk addımdır. Oturmaq təkcə fiziki deyil, həm də zehni təhlükədir. Hər dəfə stulda əyləşəndə bunu xatırlayın - bədən hərəkət üçün yaradılıb.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:256
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 28 Oktyabr 2025 20:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see333

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see314

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see305

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see302

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see293

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see284

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see264

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see260

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see253

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see250

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see247

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see244

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see238

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see237

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see230

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see217

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see202

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see202

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri