Icma.az
close
up
RU
“Oturmaq bədənə və zehinə görünməyən zərbə vurur“ Elmi araşdırma

“Oturmaq bədənə və zehinə görünməyən zərbə vurur“ Elmi araşdırma

Icma.az xəbər verir, Moderator.az saytına əsaslanaraq.

"Müasir həyat tərzi bədənimizin təbii ritmini pozur və sağlamlığımızı səssizcə zədələyir..."

Müasir həyat tərzinin ən təhlükəli, amma ən az fərqinə varılan vərdişlərindən biri uzun müddət oturmaqdır. 

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "cursorinfo.co" nəşri yazıb.

Oturmaq müasir dünyanın səssiz təhlükəsidir

Mütəxəssislər artıq açıq şəkildə bildirir ki, "oturmaq yeni siqaretdir". Gündə 10 saatdan çox oturaq vəziyyətdə qalan insanların sağlamlığı siqaret çəkənlərdən belə çox zərər görür. Statistikaya görə, Böyük Britaniyada əhalinin 32 faizi günün on saatdan çoxunu oturaq vəziyyətdə keçirir, onların yarısı isə ofisdə naharını belə iş masasının arxasında yeyir.

Tarix boyu oturmaq bu qədər geniş yayılmamışdı. Antik Yunanıstanda stul əsasən qadın və uşaqların imtiyazı olub, kişilər isə uzanaraq söhbət edir və yemək yeyirdilər. Qədim Romada stul status rəmzi sayılıb, Şərqdə isə insanlar ənənəvi olaraq döşək üzərində oturub. Yəni stul, əslində, insan bədəninin təbii tələbatı yox, son 150 ilin vərdişidir.

Bədən bu vəziyyət üçün yaradılmayıb

İnsan onurğası təbii olaraq "S" formasındadır, lakin oturarkən bu forma "C"yə çevrilir və bel, qarın və arxa əzələlərinin fəaliyyəti bloklanır. Bu, təkcə duruşun pozulmasına yox, həm də onurğa disklərinə təzyiqin artmasına səbəb olur. MRT (maqnit-rezonans tomoqrafiya) nəticələri göstərir ki, hətta "ideal" oturuş belə beldə ciddi gərginlik yaradır.

Uzun müddət oturmaq yalnız əzələləri deyil, daxili orqanları da sıradan çıxarır: qan dövranı zəifləyir, qanda şəkər və xolesterin səviyyəsi artır, diabet və ürək-damar xəstəlikləri riski yüksəlir. Avstraliya alimləri sübut edib ki, gün ərzində 11 saatdan çox oturan insanların üç il ərzində ölüm riski digərlərinə nisbətən 40 faiz daha yüksəkdir.

"Rahat" stullar problemi həll etmir

Ofis kresloları sənayesi son 30 ildə 3 milyard dollarlıq bazara çevrilib, amma professor Qalen Krantsın sözləri ilə desək, "bel dəstəyi" ideyası sadəcə illüziyadır. Oturduğumuz hər saatda həyatımızın 22 dəqiqəsi azalır, çünki oturmaq zamanı onurğa iki dəfə, uzanarkən isə səkkiz dəfə az təzyiqə məruz qalır.

Ayaq üstə durmaq bədənin təbii vəziyyətidir

Missuri Universitetindən Mark Hamilton bildirir ki, ayaq üstə dayanmaq bədəni aktiv saxlayan xüsusi əzələləri işə salır. Bu əzələlərdəki fermentlər, xüsusilə lipoproteinlipaza qandakı "pis" LDL xolesterini parçalayaraq "yaxşı" HDL xolesterinə çevirir. Oturduqda bu fəaliyyət 90 faiz azalır. Ayaq üstə duran insan oturanla müqayisədə üç dəfə çox kalori yandırır, bu isə həm maddələr mübadiləsini, həm də zehni oyanıqlığı gücləndirir.

Zehni dəyişikliklər və stress döngəsi

Uzunmüddətli hərəkətsizlik bədəndə kortizolun -stress hormonunun səviyyəsini artırır. Bu, öz növbəsində, depressiya, artıq çəki və daimi yorğunluq yaradır. Hərəkətsizlik zehni də "oturaq" hala gətirir, yəni insan daha az düşünür, daha çox tənbəlləşir.

Lakin yaxşı xəbər odur ki, beyin çevikdir. Tədqiqatlara görə, bir insan oturmaq vərdişini dəyişib gündəlik hərəkəti artırdıqda, cəmi üç həftə ərzində beyin yeni həyat ritminə uyğunlaşır. Yəni "stul asılısı" olmaq taleyimiz deyil, ayağa qalxmaq bədənin və düşüncənin yenidən dirçəlişinə aparan ilk addımdır. Oturmaq təkcə fiziki deyil, həm də zehni təhlükədir. Hər dəfə stulda əyləşəndə bunu xatırlayın - bədən hərəkət üçün yaradılıb.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:229
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 28 Oktyabr 2025 20:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanda 55 yeni peşə standartı hazırlanır

14 Noyabr 2026 11:57see304

“Ağzımızdakı dişlərin sayını da uçota alsalar yaxşı olar...” TƏKLİF

14 Noyabr 2026 12:26see295

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see292

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see288

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see287

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see284

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see274

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see272

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see266

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see265

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see245

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see239

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see238

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see236

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see235

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see232

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see226

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see225

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see223

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see221
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri