QARAÇI QIZI Qəşəm İsabəylidən HEKAYƏ

–İrili-xırdalı günahlarıyla aramıza müxtəlif vaxtlarda uzun ayrılıqlar salan bir xanımla 2019-dan naməhrəm münasibətimiz vardı. – Tələbə yoldaşım N. bir dilim limonu çayına salıb, birini də götürüb dişinə çəkəndən sonra sol əliylə rəngini itirmiş eşşəkqanqalı çiçəyinə oxşayan saçlarını sığallayıb, adəti üzrə açdı sandığı, tökdü pambığı. –Nə gizlədim səndən, ay şair, bu xanımla görüş vaxtını reallaşdıranda, görüş yeri tapmaq barədə tez-tez ağır problemlərlə üzləşirdik. Belə vaxtlarda deyib da ustad:

“Canan bulunur, daneyi-imkan ələ düşməz,

İmkan bulunur, daneyi-canan ələ düşməz!”

Bir dəfə hövsələdən necə çıxdımsa, inana ki, başımı itirdim. O dəqiqə xanım “cayıananlıq” elədi mənə. Halbu ki, tez-tez soruşurdum, bəlkə tanış yerin ola? Daş atıb, başını tuturdu: “Mən sənin üçün küçə qadını deyiləm, ha!”. Neyləyim, udurdum. Amma bu dəfə:

–Gəlsənə, rəfiqəmgilə gedək?! – Dedi.

–Rəfiqən?! Deyirdin bəs rəfiqəm yoxdu?!

–Düz deyirdim, mənim rəfiqəm olmur. Bu da, vallah, öz ayağıyla gəlib, özünü yaxıb mənə, xalq artistdi xalis, sən məni atıb getdiyin 2023-dən canbir qəlbdə olmuşuq. Özü hansısa rayondandı, əri türkiyə vətəndaşıdı, oğlunu qoyub sinfimə, uşağa da yaxşı baxıram. Desəm, icazə ver, gələk sizə...

–İmtina eləməz?!

–Xoşhal olar.

–Necə?

–Əri onsuz da səhər açılan kimi evdən çıxır, bu da oğluyla qızını götürüb, evi verəcək öhdəmizə. Kasıb adamlardı, 30 manat da az pul deyil onlardan ötrü.

Beləcə xanımla ayda bir neçə dəfə canı cana yetirirdik. Xanım da rəfiqəsiylə vədələşib, küçədə açarı götürürdü ondan. Oğlu abırlı uşağa oxşayırdı, müəlliməsinin gözünə görünməzdi. Gəl ki, qızı...Yerdən iki qarış hündür ola-olmaya, üz-gözündən hər cür biclik yağan 4 yaşlı bu dozanqurdu korun əsası kimi rəfiqənin yanından əskik olmazdı. Hər dəfə bu qızı görəndə gülmək tuturdu məni. Köhnə kişilər demişkən, qız deyildi, vallah, cələqırmışın biriydi. Özü də biz açaı almağa gedəndə tez-tez də anasını sorğu-suala tuturdu:

–Bu kişi kimdi, ana, bu arvad kimdi?

–Bunlar ər-arvaddı, bala!

–Öz evləri yoxdu bunların?

–Küçədə yaşamayacaqlar ki, əlbəttə var?!

–Bəs bizə niyə gəlirlər, ana?

–Gizli söhbət eləyəcəklər.

–Ər-arvad gizli söhbəti başqa evdə eləyir, ana?!

–Ay qız, xalxın dərdi sənə qalmayıb, kəs səsini, qaraçı qızı, qaraçı! Bunun filosofluq eləməyinə bax, sən Allah!

Qız səsini kəssə də hər şeyi bilirmiş kimi bic-bic bizə baxıb, göz də vururdu hətta.

Biz də, öz aləmimizdə, Fələkdən bir gün də qopardıb, deyə-gülə rəfiqənin mənzilindən çıxır, yenidən küçədə açarı qaytarırdıq ona...

Bir dəfə də maşını yolun qırağına verib, rəfiqəni gözləyirdik. İnsafən, tez də gəlib çıxdı. Birdən xanım elə güldü... səksəndim:

–Nə oldu sənə?!

–Sən Allah, ona bax!

Baxdım ki, qız lap qaraçı uşaqları kimi belini əyib, boynunu qoyub çiyninə, gözlərini zilləyib üzümüzə, əllərini qoşalayıb, açıb tutub bizə tərəf. Anası eşitməsin deyə pıçıldadım:

–Bu ki, dilənir?!

–Çox istəmirəm, 1 manat da bəs eləyər. – Deyə, özünü yırğaladı.

–Bir manat?! – Çaşdığımdan bilmədim nə deyim. – Maşının saxlanc yerindən manatı gö-türüb verdim xanıma. O da qoydu qızın ovcuna.

Qız üç dəfə əyilib, üç dəfə dikəlib, ikiəlli puldan yapışıb, öpüb gözünə sürtəndən sonra cəld soxdu şalvarının sol cibinə. O dəqiqə də əllərini açıb, göyə qaldırdı:

–Allah sizi bir-birinizə çox görməsin. Amin, Allah!

Gülmək tutdu bizi.

–Allah bunun üzünün suyunu töksün, – anası dedi, – bunun yaşının, boyunun balacalığına baxmayın, vallah, ahıl arvaddan çox bilir. El içində biabır eləyib məni – kimi görür, ya pul istəyir, ya yemək. Bacı, bu qız nə xasiyyətdə bizə oxşayıb, nə hal-hərəkətdə, nə də sir-sifətdə. Biz tənbəlik, ərincəyik, işbilməzik, amma bu, zirəkdi, gözüaçıqdı, abırsızdı, lap düzü – qaraçıdı. Met¬roya ki, minirik, bir də baxıb görü¬rəm yanımda yoxdu. Ana olan kəs, özümü deyirəm, bir qram da rahatsız olurammaı heç?! Ay tövbə! Yaxşı bilirəm, dəyirmanın boğazından ölü salsan, bu siçan unluğundan diri çıxacaq. Özü də ov tulası kimi də iy bilir. Hara gedir, hara getmir, yarım saat keçməmiş bir də görürəm qoynu-qoltuğu dolu, gəlib tapır məni. “Ay səni yerə girəsən, hardaydın?!”. Az qalıram saçlarını yolub verəm küləyə... “Ana, gələ bunu qoy cibinə!”. Baxıram, gülmək tutur məni, hirsim soyuyur – 10 manatı basır ovcuma.

–Nahaq bunu tənbeh eləmirsən?! – Xanım dedi.

–Necə eləyim, ay bacı?!

–De ki, özüm öyrətmişəm, yazıq uşağın üstünə niyə şər yıxırsan?!

–Bacı, vallah, bunu öyrətməklə belə öyrənə bilməzdi. Nə eləyirsə hamısı öz canından-qanından gəlir. Südlə girən sümüklə çıxar, deyiblər. Yüz faiz əminəm ki, nəsli-kökü dilənçi olub bu köpəyin balasının.

–O nə sözdü, ay qız, nəsli-kökü sən deyilsən bəyəm?!

–Belə görürəm ki, yox, mən deyiləm.

–Aaaa... – xanım qadınlara xas üsulla – əlifbamızın ilk hərfiylə heyrətini bildirdi.

–Heç yadımdan çıxmaz, hamilə idim, UZİ-dən keçdim, həkim dedi, oğlun olacaq. Getdim xəstəxanaya, doğuşdan sonra bunu gətirib qoydular yanıma. Hay-həşir qopartdım:

–Bu, mənim uşağım deyil, gedin mənim oğlumu gətirin!

Kimə deyirsən, yer-yerdən tökülüb gəldilər üstümə:

–Nədən bilirsən sənin uşağın deyil?!

–Yox, mənim deyil, bunu bilməyə nə var?!

–Necə deyil, görmürsən təndirdən təzə çıxmış çörək kimi istidir?!

–UZİ mənə “oğlun olacaq” demişdi, bu, qızdı!

Anam yaşda ağ xalatlı biri vardı, yaxınlaşıb əlini qoydu alnıma:

–Bala, UZİ Allahdan çox bilir?! Qurban olduğumun məsləhəti beləymiş ki, qızın olsun! Günah şeylər danışma, ağzın əyilər.

Mən də Allahdan qorxanın biri... səsimi saldım içimə.

Rəfiqənin üzünə baxa-baxa qalmışdıq.

–Bilirsən, bacı, nədən şübhələnirəm? Orda bir qaraçı da vardı, hamiləydi, eyni vaxtda da uşağımız olmuşdu. Min faiz əminəm, həkimlər oğlumu həmin qaraçıya satıb, görüblər dilsiz-ağızsız kənd adamıyam, qızı da gətirib sırıyıblar mənə.

–Hələ də gec deyil, – xanım arxayınlıqla dedi.

–Nə gec deyil, bacı?!

–Oğlunu geri ala bilərsən.

–Necə?

–Get, ver xəstəxananı məhkəməyə.

–Bacı, xəstəxananın pulu çox olar, mənim?!

–Bu nə sözdü, ay qız?!

–Bacı, bizdə məhkəməyə düşən adamın gərək yaxşı da pulu olsun ki, işi uda bilsin!

–Birdən həkimlər qızı geri alıb, – xanım dedi, – oğlanı tapıb, qaytardılar sənə, onda necə?

–Allah eləməsin, bacı, Allah eləməsin!

–Aaaa.... – xanım yenidən əlifbanın ilk hərfinə sığındı.

–Bunsuz yaşaya bilmərəm, bacı. – Anası, qızı itirəcəyindən qorxurmuş kimi tez yapışdı əlindən. – Bala, gedək evimizə, acmışam!

–Acmısan?! – Bayaq qız çiyniylə anasını qarnından itələyib, aradan çıxdı.

–Ay qız, ay qız! – Ana çığıra-çığıra qaldı.

–Bəlkə gözləyək, görək bu işin axırı nə olacaq?! – Xanım dedi.

20 dəqiqə keçməmiş qız içi dolu sellofon torbayla qayıdıb gəldi.

–Ana, töküm yerə, baxırsan?!

–Sənin canını alacam, köpəyin qızı, hələ bir gedək evə!

Qız yumulmuş sol əlini soxdu anasının yan cibinə:

–Ana, o dəfəki kimi itirmə, ha! – Sonra da sellofon torbadan snikers şokoladını çıxardıb, kağızını cırıb, dişləyib, yeməyə başladı.

–Bu canı ölməmişi əlimdən necə buraxım, ay bacı?! Bəlkə ərə gedəndə, əri köpəyoğlu bizim kişi kimi avara-sərgərdanın biri olacaq. Heç olmasa bu, evi dolandırar!

15.01.-03.02.2025