Qardaşlığın yeni üfüqləri və Azərbaycan Qazaxıstan münasibətlərində sədaqətin, etimadın təkrarsız nümunəsi

Dünyanın siyasi xəritəsində bəzən nadir hallarda yaranan elə əlaqələr var ki, onlar yalnız maraq və taktika üzərində deyil, həm də dərin mənəvi bağlarla, qarşılıqlı hörmət və ortaq gələcəyə inamla qurulur, inkişaf edir. Bu gün Azərbaycan və Qazaxıstan arasında belə bir əlaqə mövcuddur. Cənab Prezident İlham Əliyevin Kazinform agentliyinə verdiyi müsahibədə, iki ölkə arasındakı münasibətlərin keyfiyyəti, inkişaf perspektivləri və qardaşlıq ruhu barəsində söylədiyi sözlər tam əks olunur. Cənab Prezident İlham Əliyev müsahibəsində qeyd edir: “Azərbaycan ilə Qazaxıstan arasında siyasi əlaqələr hazırda yüksək dərəcədə möhkəmlik və qarşılıqlı etimad ilə xarakterizə olunur.” Bu cümlə sadəcə rəsmi ifadə deyil, iki xalqın ortaq keçmişindən, paylaşdıqları mənəvi kodlardan, türk kimliyi, mədəni ənənələr və dostluq bağlarından irəli gələn təməli vurğulanmasıdır. Müsahibədə dövlət başçısı xüsusi olaraq vurğulayır: “biz həqiqi strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik münasibətləri qurmuşuq.” Bu, yalnız söz deyil — real səfərlər, qarşılıqlı təşəbbüslər və yüksək səviyyədə davamlı təmaslarla dəstəklənir. Cənab Prezident İlham Əliyev qeyd edir ki, son üç ildə Qazaxıstana yeddinci səfərini edir və hər səfərdə ölkədə, xalqlarda müşahidə etdiyi dinamik inkişaf onu sevindirir. Qazaxıstan Prezidenti KasımCömar Tokayevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən iqtisadi və institusional islahatlar, şaxələndirilmiş iqtisadiyyat quruculuğu bu əməkdaşlığın daha da dərinləşməsinə təkan verir. Bu yanaşma regionda yalnız iki dövlət arasındakı münasibət deyil — həm də Türk dövlətlərinin inteqrasiyası, türk dünya vəhdəti məkanında bir modelə çevrilmək potensialı daşıyır. Siyasi etimadın fonunda iqtisadi əlaqələr də sürətlə möhkəmlənir. Cənab Prezident İlham Əliyev müsahibədə bildirdi ki, 2024-cü ildə iki ölkə arasında əmtəə dövriyyəsi 470 milyon dollar olub, 2025-ci ilin yanvar-avqust dövründə isə bu rəqəm artıq 547 milyon dollara çatıb. Bu artım sadəcə statistik göstərici deyil — o, iki ölkənin sahibkarlıq mühiti, investisiya mühiti və nəqliyyat-logistika imkanları üzrə bir-birinə artan güvənini əks etdirir. Müsahibədə bildirilir ki, Qazaxıstan kapitalı ilə Azərbaycanda 250-yə yaxın kommersiya müəssisəsi fəaliyyət göstərir – bu, həm də “qardaş ölkəyə etimad” ifadəsinin iqtisadi dilə çevrilməsidir.

Cənab Prezidentin müsahibəsində ən diqqətə layiq məqamlardan biri də infrastruktura verilən strateji önəmdir. Qazaxıstan ilə Azərbaycanın birgə nəqliyyat-logistika əməkdaşlığı “Orta Dəhliz” çərçivəsində region üçün yeni imkanlar açır. Prezident İlham Əliyev qeyd edir: “Nəqliyyat-logistika əməkdaşlığı iqtisadi artım və regional bazarların inteqrasiyası üçün yeni imkanlar açır.” 2024-cü ildə tranzit daşımalarının 3,5 milyon tondan artıq olması və Orta Dəhliz üzrə yük həcminin artması bunun bariz nümunəsidir. Bu, həm regional inteqrasiyanın gücləndirilməsi, həm də Avrasiya coğrafiyasında yeni əlaqə qovşağının meydana çıxması deməkdir. Sahə genişdir — neft-qaz sektorunda “Aktau–Ceyhan” marşrutu üzrə anlaşmalar, sualtı fiber-optik kabelin çəkilməsi, yaşıl enerji sahəsində birgə memorandumlar — bunlar bir-birinin tamamlayıcısıdır və gələcəyi qurur. Heç bir əməkdaşlıq yalnız iqtisadi və siyasi düzənlə məhdudlaşmır; mədəni-insani aspektlər həmin bağları möhkəmləndirənn bağlar kimidir. Cənab Prezident İlham Əliyev bunu açıq vurğulayır: “Mədəni əlaqələrin inkişafı xalqlarımızın bir-birinə daha da yaxınlaşmasında mühüm rol oynayır.” 2023-cü ildə Azərbaycanda, 2024-cü ildə isə Qazaxıstanda keçirilmiş Mədəniyyət Günləri, Kemel Tokayevin əsərlərinin Azərbaycan dilinə tərcüməsi və digər bu tip qarşılıqlı təşəbbüslər mədəniyyətin “rəqəmsal deyil, emosional və mənəvi” tərəfinin canlılığını göstərir. Müsahibədə ekoloji məsələlərlə bağlı da diqqət çəkici fikirlər var. Xəzər dənizində suyun səviyyəsinin sürətlə azalması ciddi çağırışdır. Cənab Prezident İlham Əliyev söyləyir: “Xəzər dənizində suyun səviyyəsi sürətlə aşağı düşür və bunun səbəbləri təkcə iqlim dəyişikliyi ilə bağlı deyil.” Bu məsələ iki ölkə üçün yalnız ekoloji deyil — həm də strateji məsələdir: birlikdə cavab verilməsi vacib olan bir çağırışdır. Bu yanaşma göstərir ki, Azərbaycan və Qazaxıstan münasibətlərində yalnız fayda və maraq deyil, həm də gələcək nəsillərə qarşı məsuliyyət anlayışı yer alır.

Cənab Prezident İlham Əliyevin müsahibəsi bir daha göstərdi ki, Azərbaycan və Qazaxıstan münasibətləri sırf maraqlar əsasında deyil — ortaq tarix, ortaq gələcək, ortaq məsuliyyət üzərində qurulub. Bu, bugünün siyasi əməkdaşlığı ilə yanaşı, sabahın – türk dünyasının yeni birliyi, Avrasiya inteqrasiyası və regional stabilliyin – zəminini möhkəmləndirir.İki qardaş xalq — iki dövlət – birgə addımlarla gələcəyə doğru irəliləyir.
Rüstəm Nağıyev,
YAP Gədəbəy rayon təşkilatının sədri