Icma.az
close
up
RU
Qumar və alkoqol asılılığı: Müasir cəmiyyətin görünməyən təhlükəsi

Qumar və alkoqol asılılığı: Müasir cəmiyyətin görünməyən təhlükəsi

Icma.az, Newscenter.az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.


Qumar və alkoqol asılılığı müasir dövrdə cəmiyyətin üzləşdiyi ən ciddi psixoloji və sosial problemlərdən biridir. Bu vərdişlər təkcə fərdi deyil, ailəni və bütövlükdə ictimaiyyəti də əhatə edən dərin fəsadlar yaradır. Narkotik maddələr, spirtli içkilər və qumar kimi stimullaşdırıcı davranışlar beyində müvəqqəti həzz hissi yaradan dopamin ifrazını artırır və bu proses zamanla asılılığa çevrilir. Bu asılılıq fərdin həyat keyfiyyətini aşağı salır, onu maddi və mənəvi tənəzzülə sürükləyir.
Araşdırmalar göstərir ki, qumar və alkoqol asılılıqları çox vaxt yanaşı müşahidə olunur və bir-birini gücləndirən amillər kimi çıxış edir. Alkoqol asılılığı olan şəxslərin patoloji qumar davranışları göstərmə ehtimalı orta statistik göstəricidən 23 dəfə çoxdur. Eyni zamanda, qumarla məşğul olan şəxslərin spirtli içkilərə meyillilik səviyyəsi də xeyli yüksəkdir. Hər iki davranış formasında insan beyni eyni mexanizmlə – dopaminin sərbəst buraxılması ilə mükafat hissi yaşayır. Bu, bir müddətdən sonra həmin davranışa qarşı tolerantlığın artmasına və daha yüksək stimullaşdırma axtarışına səbəb olur.
Asılılıq yarandıqdan sonra şəxs bu davranış üzərində nəzarəti itirir, mənfi nəticələrə baxmayaraq onu davam etdirməyə çalışır. Zamanla bu davranış həyatın prioritetinə çevrilir, şəxs qumar oynamaq və ya içki içmək üçün fürsət axtarır, planlar qurur. Bu fəaliyyətlər dayandırıldıqda isə fiziki və emosional narahatlıqlar meydana çıxır. Nəticədə insan ailəsi ilə münasibətlərdə problemlər yaşayır, maliyyə çətinlikləri ilə qarşılaşır, iş və təhsil həyatında uğursuzluqlarla üzləşir.
Əvvəllər qumar və alkoqol asılılığı daha çox şəhər mühitində rast gəlinirdisə, son illərdə bu problemlər regionlarda da yayılmağa başlayıb. Əsas səbəblərdən biri asudə vaxtın düzgün təşkil olunmamasıdır. Faydalı və inkişaf etdirici fəaliyyətlərə çıxışı olmayan gənclər zamanla riskli və zərərli vərdişlərə meyl edirlər. Rəqəmsal mediada qumar və alkoqollu içkilərlə bağlı reklamların artması da bu meyilləri gücləndirir. Gənc nəsil bu cür məzmunlara tez-tez məruz qalaraq onları normallaşdırır və davranış modeli kimi qəbul edir.
Qumar və alkoqol asılılığına qarşı mübarizə təkcə fərdi terapiya və tibbi müdaxilələrlə həll olunmamalıdır. Bu problemin həlli kompleks yanaşma tələb edir. Cəmiyyətin maarifləndirilməsi, gənclər üçün alternativ və faydalı asudə vaxt imkanlarının yaradılması və ailələrin bu prosesə aktiv şəkildə cəlb olunması əsas prioritetlərdəndir. Xüsusilə regionlarda bu sahədə fəaliyyət mərkəzlərinin qurulması, gənclərin maraqlarına uyğun inkişaf proqramlarının hazırlanması, psixoloji və sosial dəstək sistemlərinin gücləndirilməsi vacibdir.
Əks halda, bu vərdişlərin normal davranış kimi qəbul olunması və yayılması gələcək nəsillərin sağlamlığına və cəmiyyətin rifahına ciddi təhdid yarada bilər. Bu baxımdan vaxtında atılan addımlar, düzgün strategiya və ictimai səviyyədə görülən tədbirlər vəziyyətin daha da dərinləşməsinin qarşısını almaqda həlledici rol oynaya bilər.
Regional Sosial Təşəbbüslərə Dəstək İctimai Birliyi.
Sədr müavini: Gülnar Nəsibli
Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:204
embedMənbə:https://newscenter.az
archiveBu xəbər 01 Avqust 2025 00:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see367

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see349

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see317

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see308

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see299

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see291

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see280

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see270

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see262

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see250

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see248

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see237

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see236

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see236

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see233

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see233

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see223

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see222

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see210

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri