Rusiya Britaniya gərginliyi böyüyür: Ukrayna müharibəsi birbaşa qarşıdurmaya çevrilir?

Rusiya-Britaniya münasibətlərində gərginlik yenidən yüksəlib. Moskva Ukraynaya silah tədarükünün artırılmasına etiraz olaraq Britaniyanın diplomatik nümayəndəsini Xarici İşlər Nazirliyinə çağırıb.

Rusiya tərəfi Londonu Ukraynanın hərbi əməliyyatlarında dolayı deyil, faktiki iştirak etməkdə günahlandırır. Britaniya isə göstərdiyi yardımı Ukraynanın özünü müdafiə hüququ ilə əsaslandırır.

London müharibənin əvvəlindən Ukraynanı ən ardıcıl dəstəkləyən paytaxtlardan biri olub. Britaniya yalnız maliyyə və silah yardımı göstərmir, eyni zamanda Avropa ölkələrini də Kiyevə daha fəal dəstək verməyə çağırır. Moskvanı xüsusilə uzaqmənzilli silahların verilməsi və bu silahlarla Rusiya ərazisindəki hədəflərin vurulması ehtimalı narahat edir. Çünki belə hücumlar müharibənin coğrafiyasını genişləndirə bilər.

Hazırkı gərginlik sadəcə diplomatik nümayəndənin nazirliyə çağırılması ilə məhdudlaşmır. Rusiya bununla Britaniyaya xəbərdarlıq edir ki, silah tədarükünün müəyyən həddi keçməsi Londonun müharibənin birbaşa tərəfi kimi qəbul olunmasına səbəb ola bilər. Lakin həmin həddin harada başladığı dəqiq göstərilmir. Bu qeyri-müəyyənlik isə yanlış hesablamalar və nəzarətdən çıxan qarşılıqlı addımlar üçün təhlükəli şərait yaradır.

Avropa İttifaqının Ukraynaya raket və pilotsuz uçuş aparatlarının alınması üçün yeni maliyyə ayırması da qarşıdurmanın davam edəcəyini göstərir. Qərb ölkələri Ukraynanın müdafiə qabiliyyətini qorumağa çalışarkən, Rusiya bunu özünə qarşı aparılan uzunmüddətli zəiflətmə siyasəti kimi qiymətləndirir. Beləliklə, Ukrayna cəbhəsindəki hər bir hərbi qərar Rusiya ilə Qərb arasındakı siyasi münasibətlərə birbaşa təsir edir. Diplomatiyanın imkanları isə getdikcə daralır.

Britaniya ilə qarşıdurmanın dərinləşməsi Moskvanın bütövlükdə NATO-ya qarşı ritorikasını da sərtləşdirə bilər. Bununla belə, nə Rusiya, nə də Britaniya açıq hərbi toqquşmada maraqlıdır. Hər iki tərəf birbaşa müharibənin nəticələrinin ağır olacağını anlayır. Buna görə qarşıdurma daha çox silah tədarükü, kəşfiyyat fəaliyyəti, kiberhücumlar, sanksiyalar və diplomatik təzyiqlər üzərindən davam etdirilir.

Mövcud vəziyyət göstərir ki, Ukrayna müharibəsi artıq yalnız Rusiya və Ukrayna arasında gedən savaş deyil. Bu, Rusiya ilə Qərb arasında təhlükəsizlik qaydalarının, təsir dairələrinin və gələcək Avropa düzəninin müəyyənləşdirilməsi uğrunda mübarizəyə çevrilib. Rusiya-Britaniya gərginliyinin artması həmin böyük qarşıdurmanın ən görünən istiqamətlərindən biridir. Əsas təhlükə tərəflərin müharibə istəməsindən deyil, bir-birinin niyyətini səhv qiymətləndirməsindən qaynaqlanır.

Alim Nəsirov