Seçki mifləri: “Paşinyan getsə, sülh də gedir”…

Azərbaycan–Ermənistan sülh prosesi tək bir şəxsin, yəni Paşinyanın siyasi taleyi ilə birbaşa bağlı deyil, bu, daha geniş regional və beynəlxalq razılaşmaların nəticəsidir. Paraflanmış sənəd hüquqi baxımdan yekun sülh müqaviləsi sayılmadığı üçün onun tamamlanması və ya davam etdirilməsi siyasi dəyişikliklərdən tam asılı deyil.

Ermənistanda hakimiyyət dəyişikliyi prosesi ləngidə və ya müəyyən istiqamətdə dəyişə bilər, amma sülh gündəliyini avtomatik qüvvədən salmır. Əsas həlledici faktor tərəflərin siyasi iradəsi və razılaşdırılmış öhdəliklərə sadiqliyidir.

Amma bəzi siyasi şərhçilər Azərbaycanla Ermənistan arasındakı sülhün sadəcə Ermənistandakı seçkilərin nəticəsindən asılı olduğu çərçivədə şərh verir.

Sanki iki ölkə arasındakı sülh Paşinyanın siyasi varlığından asılıdır. Və sanki Azərbaycanla Ermənistan arasında paraflanan sülh Paşinyanın seçkidəki məğlubiyyətindən sonra qüvvədən düşəcək.

Yazıçı-publisist, əməkdar jurnalist Bahəddin Həzi

Əməkdar jurnalist, siyasi şərhçi Bahəddin Həzi Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, o, Azərbaycanla Ermənistan arasında paraflanmış sülh sazişinin Nikol Paşinyanın siyasi varlığına bağlı olduğunu düşünmür.

“Əlbəttə, baş nazir Paşinyan Azərbaycanla və Türkiyə ilə düşmənçilik xəttindən imtina edilməsi, sülh və tərəfdaşlıq qurulması tərəfdarı kimi çıxış edir, addımlar atır. Seçkiqabağı kampaniyasını da bu istiqamətdə aparır. Ancaq düşünmürəm ki, Paşinyan seçilməsə, bu proses tamamilə dayandırıla bilsin.

Əvvəla, Nikol Paşinyan və onun partiyası bu seçkidən də qalib çıxacaq. O başqa məsələdir ki, parlamentdə konstitusiya çoxluğu əldə edəcək, ya yox?

İkincisi, Nikol Paşinyan bu gün anti-Rusiya xətti yürüdən siyasətçi kimi görünsə də, Rusiyaya Ermənistanın başında ən çox elə Paşinyan sərf edir. Məhz Paşinyan Qərbdən dəstəklənən siyasətçi olaraq, eyni zamanda Rusiyanı həmin Qərbin sanksiyalarından yayındırır. Ermənistanda açıq Rusiyapərəst hakimiyyət bunu təmin edə bilməzdi; dərhal özü də sanksiyalara məruz qalardı” – deyə Bahəddin Həzi bildirib.

Siyasi şərhçinin fikrincə, Rusiya çalışır ki, Ermənistanda elə hakimiyyət olsun ki, o, Qərbçilik göstərsə də, Rusiyadan çox uzağa gedə bilməsin. Ona görə bütün siyasi, media və sair müstəvilərdə gücünü qoyub ki, Paşinyan seçkidən zəif çıxsın və ən azı Rusiya–Ukrayna müharibəsi bitənə qədər Ermənistan Moskvadan qopmağa cəsarət göstərməsin, bu cəsarəti göstərsə də, müxalifət buna imkan verməsin və hökumət öz məqsədinə nail olmasın.

Azərbaycanla normallaşma məsələsinə gəldikdə isə, Bahəddin Həzi deyir ki, Paşinyan uduzsa, Bakı ilə İrəvan arasında sülh sazişi qüvvədən düşməyəcək; sülh prosesi pauza götürsə də, tempi düşsə də, dayanmayacaq. Sadəcə, Moskva bu prosesin moderatorluğunu ələ keçirəcək, onu uzatmağa çalışacaq.

Bahəddin Həzi düşünmür ki, Paşinyan getsə də, bölgədə yeni müharibə olacaq.

Çünki belə olan halda Ermənistanın dövlətçiliyi sual altına düşər, bu isə heç Rusiyanın özünə də sərfəli deyil. Sadəcə, Ermənistan hakimiyyəti Rusiyanın nəzarətinə keçsə, Moskva sülh prosesinin üzərindən həm Azərbaycanı, həm Ermənistanı təsir altında saxlamağa çalışacaq.

ABŞ-ı və Avropa İttifaqını bölgədə əngəlləmək imkanı yaranacaq. Buna görə Moskva bütün resurslarını Ermənistandakı seçkiyə yönəldib: “Doğrudur, Rusiyaya bağlı qüvvələr Moskvanın dəstəyi ilə seçkidən sonrakı qarşıdurma yaratmağa çalışacaqlar. Ancaq bunun da ciddi uğur gətirəcəyinə inanmıram”.

O hesab edir ki, Nikol Paşinyan seçilsə və duruş gətirə bilsə, Azərbaycanla sülh, Türkiyə ilə normallaşma prosesini sürətləndirməli olacaq. Bu prosesi geridönməz hala gətirmək gərəkdir.

“Azərbaycan Ermənistanla iqtisadi tərəfdaşlığın yolunu açmaqla prosesin geridönməzliyinə mühüm töhfə verib. Eləcə də Türkiyə. Eyni zamanda ABŞ administrasiyası bölgədə həm Azərbaycanla, həm Ermənistanla strateji tərəfdaşlıq qurub, Ermənistanın Rusiya vassallığına qayıtmaması üçün gərəkli işləri görəcəklər” – deyə Bahəddin Həzi vurğulayıb.

İradə Cəlil, Bizimyol.info