Şəmkir KBTL də ETÜD biliyin möhkəmləndiyi, şagirdin özünə güvəndiyi məkandır

Məktəb təkcə dərs keçirilən məkan deyil, həm də biliyin möhkəmləndiyi, şəxsiyyətin formalaşdığı, öyrənmənin vərdişə çevrildiyi bir mühitdir, təhsil ocağıdır. Bu baxımdan Şəmkir Kimya-Biologiya Təmayüllü Liseyində (KBTL) tətbiq olunan ETÜD dərsləri şagirdlərin bilik səviyyəsinin yüksəldilməsində və tədrisin keyfiyyətinin artırılmasında mühüm rol oynayır. İlk olaraq onu deyim ki, ETÜD dərsləri məktəbdə keçilən mövzuların təkrarı, əlavə izahı və möhkəmləndirilməsi məqsədi daşıyan məşğələlərdir. Bu dərslər şagirdlərə sinifdə öyrəndiklərini daha dərindən anlamaq, çətinlik çəkdikləri mövzulara yenidən qayıtmaq və müəllim nəzarəti altında biliklərini möhkəmləndirmək imkanı yaradır. Ən əsası isə ETÜD şagirdin “başa düşmədim” demədən, rahat və stresssiz şəkildə öyrənməsinə şərait yaradır.

Şəmkir KBTL-də ETÜD dərsləri həftənin beş günü dərsdən sonra təşkil olunur və məqsədi çox aydındır. Şagirdi dərs yükü ilə yormadan, ev tapşırıqlarını peşəkar pedaqoji nəzarət altında yerinə yetirməsinə kömək etmək. Bu proses zamanı şagirdlər ev tapşırıqlarını müəllimlərin istiqamətləndirməsi ilə həll edir, dərslik və əlavə vəsaitlər üzərində işləyir, test tapşırıqları və sınaq imtahanları vasitəsilə biliklərini yoxlayır və möhkəmləndirirlər. ETÜD dərslərinin mühüm üstünlüklərindən biri də vaxtın səmərəli təşkilidir. Şagirdlər evdə əlavə yüklənmədən, dərsə hazırlıq prosesini məktəbdə, sistemli və nəzarətli şəkildə tamamlayırlar. Xüsusilə əsas fənlər üzrə keçirilən əlavə məşğələlər şagirdlərin baza biliklərini gücləndirir, onların dərsə marağını artırır və özünə inamını formalaşdırır. Bu məşğələlər təkcə bilik qazandırmır. ETÜD eyni zamanda şagirdlər arasında dostluq, yoldaşlıq və qarşılıqlı dəstək mühitini gücləndirir. Birlikdə öyrənmək, bir-birinə kömək etmək, eyni məqsəd uğrunda çalışmaq “bilik qardaşlığı” deyilən dəyəri formalaşdırır. Bu isə gələcəkdə həm sağlam kollektiv düşüncənin, həm də sosial bacarıqların inkişafına zəmin yaradır.

Qısacası, Şəmkir KBTL-də təşkil olunan ETÜD dərsləri məktəb proqramının tam mənimsənilməsi, şagirdlərin dərsə hazırlıqlı olması və bilik səviyyəsinin yüksəldilməsi baxımından əvəzsiz pedaqoji dəstəkdir. Bu sistem göstərir ki, düzgün qurulmuş əlavə məşğələlər şagirdi yormur, əksinə, onu öyrənməyə daha da yaxınlaşdırır. Şəmkir KBTL-nin ETÜD modeli bir daha sübut edir ki, bilik vaxtında möhkəmləndiriləndə, öyrənmək yükə yox, zövqə çevrilir.

Bu uğurlu tədris mühitinin arxasında isə güclü pedaqoji kollektivin fədakar əməyi dayanır. Şəmkir KBTL-in müəllim kollektivi ETÜD dərslərinə sadəcə əlavə məşğələ kimi yox, şagirdin bilik dünyasına açılan yeni bir imkan kimi yanaşır. Hər bir müəllim bu prosesdə həm bilik ötürən, həm də yol göstərən, istiqamət verən pedaqoq missiyasını ləyaqətlə yerinə yetirir. Məhz bu yanaşma ETÜD dərslərini formal deyil, səmərəli və nəticəyönümlü edir. Bu sistemli və məqsədyönlü işin mərkəzində isə liseyin direktoru Səməndər Həsənovun gərgin və düşünülmüş fəaliyyəti dayanır. Direktorun rəhbərliyi ilə Şəmkir KBTL-də yaradılan sağlam pedaqoji mühit, müəllim–şagird münasibətlərində qarşılıqlı hörmət və etimada əsaslanan yanaşma ETÜD dərslərinin də yüksək keyfiyyətlə təşkilinə imkan yaradır. Şagirdlərin dərsdən sonra da məktəbdə qalaraq rahat, təhlükəsiz və nəzarətli şəraitdə biliklərini möhkəmləndirməsi məhz bu düzgün idarəetmə və qayğının nəticəsidir. Səməndər Həsənovun rəhbərliyi altında liseydə təhsilin keyfiyyətinin yüksəldilməsi, şagirdlərin intellektual inkişafı və biliklərə marağının artırılması əsas prioritet kimi müəyyən olunub. ETÜD dərsləri də bu strategiyanın mühüm tərkib hissəsidir. Burada hər bir şagirdin fərdi ehtiyacına diqqət yetirilir, hər bir uğur dəyərləndirilir, hər bir çətinlik vaxtında aradan qaldırılır.

Nəticə etibarilə, Şəmkir KBTL-də ETÜD dərsləri təkcə əlavə məşğələ deyil, düşünülmüş pedaqoji strategiyanın real nəticəsidir. Bu strategiya isə müəllim əməyinə hörmətin, direktor məsuliyyətinin və şagird gələcəyinə inamın vəhdətindən yaranır. Məhz belə bir mühitdə bilik möhkəmlənir, şagird böyüyür, məktəb isə cəmiyyət üçün dəyər yaradır.

Son olaraq deyim ki, mən bu yazıda sadəcə bir pedaqoji modeli izah etmədim, gələcəyə baxışın fəlsəfəsini ifadə etməyə çalışdım. Çünki təhsil siyasəti kağız üzərində qərarlar deyil, şagirdin masası arxasında, müəllimin zəhmətində, məktəbin gündəlik həyatında özünü göstərir. Bir jurnalist baxışı ilə gələcəyin qurucularına, bu gün parta arxasında oturan uşaqlara xidmət edən, milli məsuliyyət çağırışına olduqca ciddi yanaşan pedaqoji kollektivin səmərəli işinə münasibət bildirmək istədim.