Sosioloq: Aliment fondunun yaradılması təqdirəlayiqdir

Azərbaycanda Ailment Fondunun yaradılması təklif olunur.

Bu, Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsinin 2024-cü il üzrə məlumatında əksini tapıb.

Sənəddə qeyd olunub ki, komitə Aliment Fondunun yaradılmasını təklif edir.

Qeyd edək ki, İnsan hüquqları üzrə Müvəkkilin (ombudsman) 2024-cü ilə dair hesabatında da Aliment Fondunun yaradılması təklifi yer almışdı.

Bəzi deputatlar isə qeyd etmişdilər ki, fondun yaradılması saxta boşanmaların sayını artıra bilər.

Sosioloq Mətanət Məmmədova "Sherg.az"a bildirib ki, Aliment fondunun yaradılması ilə bağlı  təklif  ötən illərdən mütəxəssislər tərəfindən irəli sürülmüşdü:

“Hər kəs  bu fondun yaradılmasının məqsədəuyğun olduğunu düşünürdü. Çünki fonda toplanan vəsait boşanmış ailələrin maddi vəziyyətinə görə uşaqlara ayrıla, belə ailələrin övladlarının hər biri eyni hüquqa sahib olar və eyni məbləğdən bəhlənə bilər. Ailə, Qadın və Uşaq Hüquqları üzrə Dövlət Komitəsinin bu təklifi gündəmə gətirib yenidən irəli sürməsi təqdirəlayiqdir. Aliment fondu yaradılarsa və müəyyən edilmiş qanunlar çərçivəsində fəaliyyət göstərərsə, aylarla aliment ala bilməyən, ehtiyacları ilə üz-üzə qalan bir uşaq belə olmaz. Məlumdur ki, 2025-cü il yanvar ayının 1-dən etibarən Azərbaycanda alimentin minimum məbləği 235 manatdan 246 manata qaldırılıb. Təbii ki, qiymətlərin hər gün kosmik sürətlə bahalaşdığı bir ölkədə bu, çox aşağı  məbləğdir. Əgər nəzərə alsaq ki, boşanan tərəf minimum əmək haqqından bir qədər artıq əmək haqqı alır, təxminən 500-700 manat civarında, belə insanlar isə yüzlərlədir. Bu təqdirdə, boşanan ailələrdə böyüyən uşaqların da əksəriyyəti yüksək məbləğdə aliment ala bilməyəcək”.

Ekspert qeyd edib ki, 246 manat bir uşağın ay ərzində qidalanmasını və digər ehtiyaclarını ödəyə bilməz:

“Məsələn, uşaq körpədir, süni qida ilə qidalanır, bu isə üç gündən bir alınır. Həmçinin ona gündəlik uşaq bezi lazımdır. Gəlin, görək, 246 manat bir ay ərzində tək bunları almağa imkan verirmi? Bəs bu uşağın digər ehtiyacları da var axı: geyim, həkim müayinəsi, digər yardımçı qidalar və sair. Bir qədər böyüdükdən sonra isə ehtiyaclar ikiqat artır. Qiymətlərə gəlincə isə, bu sahədə ölkədə nəzarət mexanizmi olmadığı üçün bu gün alınan bir məhsulu sabah daha baha qiymətə almalı olursan. Aliment fondu yaradılandan sonra düşünürəm ki, övladını tək böyüdən istər qadın, istərsə də kişi alimet problemi yaşamayacaq. Və kimin bu fonda hansı məbləğdə vəsait ödəyəcəyinə baxmayaraq, yaxşı olardı ki, aliment bütün uşaqlar üçün eyni məbləğdə müəyyənləşdirilsin. Düşünürəm ki, aliment fonudunun yaradılması elə bu məsələnin də həlli olacaq. Eyni zamanda alimentin xərclənməsinə də nəzarət olmalıdır ki, bəzi valideynlər uşağın haqqı olan məbləği öz şəxsi ehtiyacı üçün xərcləyib onu bundan məhrum etməsin. Söhbət  gələcəyimiz olan uşaqlardan, onların inkişafından, sağlam böyüməsindən, təhsilindən, bir sözlə, cəmiyyətə layiqli bir vətəndaş kimi verilməsindən gedir. Bu gün 246 manat aliment çox aşağı məbləğdir, bunu həm də bütün uşaqlar ala bilmir. Bu təqdirdə ümidvaram ki, təklif reallaşar və alimentin eyni məbləğdə olmasına və xüsusilə də hər bir uşağın haqqı olandan istifadə etməsinə şərait yaradar”.