SSRİ nin bütün kosmik raketlərini hazırlayan şirkət can üstədir...

...SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, “Gazeta.ru” yazır ki, Rusiyanın “Energia” raket-kosmik korporasiyasının baş direktoru İqor Maltsev şirkətin 79 illik yubileyi münasibətilə işçilərə göndərdiyi məktubda şirkətin kritik vəziyyətdə olduğunu və bağlana biləcəyini bildirib.

İqor Maltsevin sözlərinə görə, bu korporasiyanın çoxmilyonluq borcları var, kredit faizləri büdcəni “yeyir”, bir çox proseslər səmərəsiz gedir, komandanın əhəmiyyətli hissəsi motivasiya və məsuliyyətini itirib.

Baş direktor qeyd edib ki, son illər əsas layihələrlə bağlı demək olar ki, bütün vədlər qeyri-real olub və verilən müddətlər qaçırılıb.

...O, “Sergey Pavloviç Korolev tərəfindən yaradılmış və bizim baş dizaynerlərimiz - Mişin, Qluşko, Semenov tərəfindən hazırlanmış zəminin artıq tükəndiyini” deyib və “Energia”-nın gələcəyinin hər bir işçidən asılı olduğunu xəbərdar edib.

Direktor komandanı hər şeyin yaxşı olduğu illüziyasından əl çəkməyə və böhranı açıq etiraf etməyə çağırıb.

İqor Maltsev şirkətin normal fəaliyyət göstərə, maaşları ödəyə və yeni inkişaflar yarada bilməyəcəyini istisna etməyib.

O, “qətiyyətli hərəkətlərə” ehtiyac olduğunu bəyan edib və işçiləri nəticə naminə işləməyə hazır olub-olmadıqlarına özlərinə vicdanla cavab verməyə çağırıb.

O, şirkəti xilas etmək tapşırığını “möcüzə” adlandırıb və vurğulayıb ki,.. “Biz mümkün olan hər şeyi etməliyik və mümkün olmayan hər şeyi Allah bizim üçün edəcək”.

...Deməli, xatırladaq ki, RSC “Energia” 1946-cı ildə Sergey Korolev tərəfindən əsası qoyulmuş pilotlu kosmosa uçuşlar sahəsində Rusiyanın aparıcı şirkətidir. O, ilk sovet ballistik raketlərini, “Sputnik”, “Vostok”, “Vosxod”, “Luna”, “Molniya” və “Soyuz” daşıyıcı aparatlarını, həmçinin “Vostok” və “Vosxod” kosmik gəmilərini, eləcə də Aya, Veneraya, Marsa çatan ilk planetlərarası avtomatik stansiyaları hazırlayıb.

Rusiya kosmik sənayesində böhran Ukraynada genişmiqyaslı müharibənin başlamasından sonra, Roskosmos sanksiyalara məruz qaldıqdan və demək olar ki, bütün xarici müştərilərini itirdikdən sonra dərinləşib.

2024-cü ilin sonuna qədər korporasiya cəmi 17 kosmosa buraxılış həyata keçirib - bu, SSRİ-nin kosmosa ilk insan göndərdiyi 1960-cı illərin əvvəllərindən, Yuri Qaqarinin dövründən bəri Rusiya üçün minimum göstəricidir. “Payloadspace” portalının məlumatına görə, Rusiya orbitə 145 kosmik gəmi çıxaran ABŞ-dan 8 dəfədən çox, Çindən isə 4 dəfə (68 buraxılış) geri qalır.

Dörddə bir əsr əvvəl Rusiya orbital buraxılışlarda lider mövqe tuturdu: 2000-ci ildə Roskosmos ABŞ-da 28, Avropada 12 və Çində 5-ə qarşı ildə 30-dan çox buraxılış həyata keçirmişdi. Lakin o vaxtdan bəri ABŞ raketlərin sayını 5,2 dəfə, Çin isə təxminən 14 dəfə artırıb.

Nəticədə Rusiya kosmos gücləri arasında üçüncü yerə düşüb və ötən il 13 buraxılış həyata keçirən Yeni Zelandiyanı bir qədər qabaqlayıb.

Əli Babayev