Icma.az
close
up
RU
“Sülh planı kağız üzərində yaxşı görünür, amma...” Ekspertlərin ŞƏRHİ

“Sülh planı kağız üzərində yaxşı görünür, amma...” Ekspertlərin ŞƏRHİ

Icma.az, Azpolitika.az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Cenevrədə keçirilən danışıqlardan sonra Ukrayna və ABŞ Rusiya–Ukrayna müharibəsinin dayandırılması ilə bağlı yenilənmiş sülh sənədi hazırlayıblar. Hər iki tərəf müzakirələri məhsuldar qiymətləndirib və vurğulayıb ki, gələcəkdə mümkün olan istənilən saziş Ukraynanın suverenliyini tam təmin etməli və davamlı, ədalətli sülh yaratmalıdır. Sənədin tam məzmunu hələ açıqlanmayıb.

ABŞ tərəfindən hazırlanan ilkin planın əsas müddəaları arasında Ukrayna ordusunun Donetsk vilayətində nəzarətdə saxladığı ərazilərdən geri çəkilməsi, ordunun sayının 600 minə endirilməsi, Rusiyanın qonşu ölkələrə hücumlardan imtina etməsi, NATO-nun genişlənməməsi və Ukraynanın alyansa daxil olmaq niyyətindən vaz keçməsi kimi bəndlər yer alırdı. Ukraynanın əsas tələb etdiyi təhlükəsizlik zəmanətləri isə sənəddə yalnız ümumi şəkildə qeyd olunub.

ABŞ planı çərçivə sənədi kimi təqdim edir və əlavə müzakirələr tələb olunduğunu bildirir. Trampın Ukrayna üzrə xüsusi elçisi Kit Kellog qeyd edib: “Son 10 metr hədəfə çatmaq üçün ən çətin mərhələdir. Biz artıq son iki metrliyindəyik”.

Avropa tərəfindən təqdim olunan alternativ plan isə Ukrayna ordusunun sayının azaldılmasını tələb etmir və NATO-ya üzvlüyə məhdudiyyət qoymur.

“Bloomberg” yazır ki, ABŞ-nin ilkin 28 maddəlik planından çıxarılan bəzi müddəalar ayrıca sənədlərdə müzakirə olunacaq. Hazırda Cenevrədə 19 maddəlik versiya dəyərləndirilir. Moskva sənədin bir variantı ilə tanış olduğunu təsdiqləsə də, detallı danışıqlar aparılmayıb.

Amerikalı politoloq, George Mason Universitetinin tədqiqatçısı Erik Şiryaev bildirir ki, Trampın əsas prioriteti müharibəni mümkün qədər tez bitirməkdir: “Şükran günü ərəfəsində sülh əldə etmək Tramp üçün siyasi uğurdur. Lakin planın detalları digər tərəflər üçün daha əhəmiyyətlidir. Sənəd kağız üzərində yaxşı görünür, amma real danışıqlarda vəziyyət fərqli ola bilər. Vaşinqtondakı reaksiyalar göstərir ki, plan böyük həvəslə qarşılanmayıb”.

Şiryaev əlavə edib ki, əvvəlki versiyada Rusiyanın dünya ticarətinə dərhal qayıtması təklif edilsə də, Avropa ölkələri bunun mərhələli şəkildə həyata keçirilməsini istəyir və Rusiyanın G8-ə qayıtmasına da qarşı çıxırlar. Onun sözlərinə görə, Tramp müharibəni sona çatdırmaqla siyasi mirasını gücləndirmək istəyir, lakin “Sülh Şurası” kimi təkliflərin real təsir gücü şübhəlidir.

Ukraynalı politoloq Aleksey Poleqki Avropa planının əsas məqamlarını belə şərh edib: “Plan torpaq məsələlərinin hazırkı təmas xətti əsasında müzakirəsini nəzərdə tutur. Sülh dövründə ordunun 800 min nəfərlə məhdudlaşdırılması isə Ukraynanın hərbi imkanlarını zəiflədə bilər. Bu, suveren qərarlara müdaxilə kimi dəyərləndirilir”.

Poleqki həmçinin Avropa planında Ukraynanın Avropa standartlarına uyğun dil və dini azadlıqları təsbit etməsi ilə bağlı bəndlərin olduğunu deyib: “Bu, Rusiyaya simvolik güzəşt kimi təqdim edilə bilər, amma Ukrayna üçün əsas məsələ öz inkişaf yolunu, identitetini və milli seçimini qorumaqdır. Hazırkı layihə Trampın mövqeyini gücləndirməyə yönəlib, Putinin bunu qəbul etməsi isə çətin görünür”.

Ekspertlər hesab edirlər ki, ABŞ və Avropa planları hələ yekunlaşmayıb və onların Ukrayna tərəfindən qəbul olunması, eləcə də Rusiyanın reaksiyası açıq qalır. Analitiklər vurğulayırlar ki, sənədlər kağız üzərində səliqəli təsir bağışlasa da, real danışıqlarda ciddi maneələr mövcuddur.

Rasim

“AzPolitika.info”

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:189
embedMənbə:https://azpolitika.info
archiveBu xəbər 25 Noyabr 2025 16:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see317

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see316

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see310

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56% artdı

14 Noyabr 2026 14:44see310

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see300

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see296

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see292

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see291

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see264

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see262

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see256

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see253

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see253

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see251

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see243

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see241

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see240

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see237

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see202

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see198
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri