Icma.az
close
up
RU
“Sülh planı kağız üzərində yaxşı görünür, amma...” Ekspertlərin ŞƏRHİ

“Sülh planı kağız üzərində yaxşı görünür, amma...” Ekspertlərin ŞƏRHİ

Icma.az, Azpolitika.az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Cenevrədə keçirilən danışıqlardan sonra Ukrayna və ABŞ Rusiya–Ukrayna müharibəsinin dayandırılması ilə bağlı yenilənmiş sülh sənədi hazırlayıblar. Hər iki tərəf müzakirələri məhsuldar qiymətləndirib və vurğulayıb ki, gələcəkdə mümkün olan istənilən saziş Ukraynanın suverenliyini tam təmin etməli və davamlı, ədalətli sülh yaratmalıdır. Sənədin tam məzmunu hələ açıqlanmayıb.

ABŞ tərəfindən hazırlanan ilkin planın əsas müddəaları arasında Ukrayna ordusunun Donetsk vilayətində nəzarətdə saxladığı ərazilərdən geri çəkilməsi, ordunun sayının 600 minə endirilməsi, Rusiyanın qonşu ölkələrə hücumlardan imtina etməsi, NATO-nun genişlənməməsi və Ukraynanın alyansa daxil olmaq niyyətindən vaz keçməsi kimi bəndlər yer alırdı. Ukraynanın əsas tələb etdiyi təhlükəsizlik zəmanətləri isə sənəddə yalnız ümumi şəkildə qeyd olunub.

ABŞ planı çərçivə sənədi kimi təqdim edir və əlavə müzakirələr tələb olunduğunu bildirir. Trampın Ukrayna üzrə xüsusi elçisi Kit Kellog qeyd edib: “Son 10 metr hədəfə çatmaq üçün ən çətin mərhələdir. Biz artıq son iki metrliyindəyik”.

Avropa tərəfindən təqdim olunan alternativ plan isə Ukrayna ordusunun sayının azaldılmasını tələb etmir və NATO-ya üzvlüyə məhdudiyyət qoymur.

“Bloomberg” yazır ki, ABŞ-nin ilkin 28 maddəlik planından çıxarılan bəzi müddəalar ayrıca sənədlərdə müzakirə olunacaq. Hazırda Cenevrədə 19 maddəlik versiya dəyərləndirilir. Moskva sənədin bir variantı ilə tanış olduğunu təsdiqləsə də, detallı danışıqlar aparılmayıb.

Amerikalı politoloq, George Mason Universitetinin tədqiqatçısı Erik Şiryaev bildirir ki, Trampın əsas prioriteti müharibəni mümkün qədər tez bitirməkdir: “Şükran günü ərəfəsində sülh əldə etmək Tramp üçün siyasi uğurdur. Lakin planın detalları digər tərəflər üçün daha əhəmiyyətlidir. Sənəd kağız üzərində yaxşı görünür, amma real danışıqlarda vəziyyət fərqli ola bilər. Vaşinqtondakı reaksiyalar göstərir ki, plan böyük həvəslə qarşılanmayıb”.

Şiryaev əlavə edib ki, əvvəlki versiyada Rusiyanın dünya ticarətinə dərhal qayıtması təklif edilsə də, Avropa ölkələri bunun mərhələli şəkildə həyata keçirilməsini istəyir və Rusiyanın G8-ə qayıtmasına da qarşı çıxırlar. Onun sözlərinə görə, Tramp müharibəni sona çatdırmaqla siyasi mirasını gücləndirmək istəyir, lakin “Sülh Şurası” kimi təkliflərin real təsir gücü şübhəlidir.

Ukraynalı politoloq Aleksey Poleqki Avropa planının əsas məqamlarını belə şərh edib: “Plan torpaq məsələlərinin hazırkı təmas xətti əsasında müzakirəsini nəzərdə tutur. Sülh dövründə ordunun 800 min nəfərlə məhdudlaşdırılması isə Ukraynanın hərbi imkanlarını zəiflədə bilər. Bu, suveren qərarlara müdaxilə kimi dəyərləndirilir”.

Poleqki həmçinin Avropa planında Ukraynanın Avropa standartlarına uyğun dil və dini azadlıqları təsbit etməsi ilə bağlı bəndlərin olduğunu deyib: “Bu, Rusiyaya simvolik güzəşt kimi təqdim edilə bilər, amma Ukrayna üçün əsas məsələ öz inkişaf yolunu, identitetini və milli seçimini qorumaqdır. Hazırkı layihə Trampın mövqeyini gücləndirməyə yönəlib, Putinin bunu qəbul etməsi isə çətin görünür”.

Ekspertlər hesab edirlər ki, ABŞ və Avropa planları hələ yekunlaşmayıb və onların Ukrayna tərəfindən qəbul olunması, eləcə də Rusiyanın reaksiyası açıq qalır. Analitiklər vurğulayırlar ki, sənədlər kağız üzərində səliqəli təsir bağışlasa da, real danışıqlarda ciddi maneələr mövcuddur.

Rasim

“AzPolitika.info”

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:211
embedMənbə:https://azpolitika.info
archiveBu xəbər 25 Noyabr 2025 16:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see323

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see315

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see311

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see302

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see281

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see269

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see261

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see249

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see244

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see242

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see237

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see224

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see216

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see215

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see209

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see200

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see190

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see180

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see179

Əliyevlə deyil, kimlə imzalayım? Lula da Silva ilə?

18 Noyabr 2026 21:19see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri