Tarixi görüş dünya mediasında Əgər Putin İstanbula getməsə...

Rusiyanın Prezidenti Vladimir Putinin 11 may gecə yarısı televiziyada etdiyi gözlənilməz açıqlama dünyanın diqqətini bir daha İstanbula yönəldib. Putin Qərbin 30 günlük atəşkəs çağırışını kənara qoyaraq, “birbaşa və şərtsiz” sülh danışıqları üçün yer və tarix göstərdi. Bu bəyanatın ardından Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan həm Putin, həm də Fransa Prezidenti Emmanuel Makron ilə telefonla əlaqə saxladı. ABŞ vaxtı ilə səhər saatlarında isə keçmiş Prezident Donald Tramp “Truth Social” platformasında Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskiyə “İstanbul görüşmələrinə dərhal qatıl” çağırışı etdi. Zelenski isə Putini şəxsən Türkiyədə gözlədiyini açıqlayıb.

Metbuat.az xəbər verir ki, bu hadisələr beynəlxalq medianın da diqqətindən yayınmayıb. Qəzet və agentliklər həm görüşün reallaşma ehtimalı, həm də Rusiya-Ukrayna cəbhəsindəki son durumla bağlı geniş analizlər yayımlayıblar.

“Der Spiegel” (Almaniya): Türkiyədə birbaşa danışıqlar

Almaniyanın nüfuzlu “Der Spiegel” nəşri “Türkiyədə birbaşa sülh danışıqları” başlığı ilə yazdığı xəbərdə bildirib: “Avropa və Kiyev, Zelenski ilə birlikdə Rusiyaya atəşkəs çağırışı etdilər. Lakin Putin danışıqların Türkiyədə aparılmasını istəyir. Zelenski isə bu görüşməni qəbul etdi. İndi sıra Rusiyadadır”.

“Al Jazeera” (Qətər): Bu dəfə fərqli ola bilər

Qətərin “Al Jazeera” kanalı görüşlərlə bağlı analizində belə qeyd edir: “İstanbul danışıqlarının 2022-ci ildəkilərdən fərqli olaraq daha davamlı bir sülh prosesinə yol açması gözlənilir. O vaxtkı razılaşma uğurlu olmuşdu, amma Qərb tərəfindən dəstəklənmədiyindən rəsmi razılaşmaya çevrilmədi. Bu dəfə tərəflərin, xüsusən də Türkiyənin vasitəçiliyi ilə daha diqqətli davranacağı gözlənilir”.

“Axios” (ABŞ): Əgər baş tutsa, ilk olacaq

ABŞ-nin siyasi platformalarından “Axios” yazır: “Bu görüş baş tutarsa, Rusiya-Ukrayna müharibəsinin başladığı gündən bəri – yəni 3 ildən çox müddətdə iki liderin ilk üz-üzə görüşü olacaq”.

“The Guardian” (Böyük Britaniya): Zelenski Putinə meydan oxudu

İngiltərənin “The Guardian” qəzeti isə Zelenskinin açıqlamasını “Putinə meydan oxuma” kimi dəyərləndirib. Yazıda deyilir: “Zelenskinin çağırışı ABŞ Prezidenti Donald Trampın Kiyevə, Putinin təklif etdiyi birbaşa danışıqları qəbul etməsi yönündəki çağırışının ardından gəldi. Bəzi müşahidəçilər Putinin şəxsən görüşə qatılmayacağını, amma yüksək səviyyəli diplomatlarını göndərə biləcəyini deyirlər.”

“Liberation” (Fransa): Onu şəxsən gözləyir

Fransanın nüfuzlu “Liberation” qəzeti isə birinci səhifədən verdiyi xəbərdə “Zelenskidən Putinə: İstanbulda görüşək?” başlığından istifadə edib. Yazıda vurğulanıb: “Ukrayna Prezidenti, atəşkəsdən əvvəl görüş təklif edən Putini ciddi qəbul etdi. Perşənbə günü onu Türkiyədə şəxsən gözləyəcək”.

Siyasi təhlilçi Tatyana Stanovayanın fikrincə, “Hazırda real razılaşma mümkün deyil. Hər iki tərəf hələlik davamlı sülhə hazır deyil. Xarici təzyiq nə qədər güclü olsa da, Putin mövqeyini dəyişməyəcək. Çünki o, Ukraynanın ya könüllü, ya da məcburi şəkildə təslim olmasını istəyir. Qeyri-adi bir sürpriz baş verməsə, Putinin İstanbula gəlməsi gözlənilmir”.

“Express” (Böyük Britaniya): 3 sözlük cəsarətli mesaj

İngiltərənin “Express” qəzetinin ABŞ buraxılışı isə Zelenskinin Putinə ünvanladığı mesajı ön plana çıxarıb: “Səni gözləyirəm” – bu, Zelenskinin atəşkəs danışıqları üçün Putinə verdiyi dörd sözlük cəsarətli mesajdır. Qəzet, bu görüşün illər sonra ilk üz-üzə təmas olacağını yazıb.

“Moscow Times” (Rusiya): Tarixi dönüş nöqtəsi

Rusiyanın tanınmış “The Moscow Times” nəşri isə Türkiyə Prezidentinin sözlərini başlığa çıxararaq yazıb: “Erdoğanın Ukrayna müharibəsini bitirməyə yönəlik səyləri tarixi dönüş nöqtəsindədir.” Qeyd olunub ki, NATO üzvü olan Türkiyə müharibə başlayandan bəri hər iki tərəflə balanslı münasibət saxlayıb və bu, onun vasitəçilik rolunu gücləndirib.

Qeyd edək ki, Ukrayna 10 may tarixində Fransa, Almaniya, Böyük Britaniya və Polşa ilə birlikdə Rusiyaya heç bir şərt olmadan 30 günlük atəşkəs təklif edib. Əgər Moskva bu təklifi qəbul etməzsə, Ukraynanın müttəfiqləri Rusiyaya qarşı sanksiyaları sərtləşdirməyi planlaşdırır.

Gülbəniz Hüseynli / Metbuat.az