Tədqiqat: Həftə sonu idman beyin sağlamlığına əhəmiyyətli təsir edir

Son illərdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, həftədə bir və ya iki dəfə intensiv şəkildə idman edən şəxslər (adətən “həftə sonu döyüşçüləri” adlandırılır), beyin sağlamlığı baxımından gündəlik idman edən insanlarla müqayisədə oxşar faydalar əldə edirlər. Bu nəticələr həm də yüngül demans riskinin azalması ilə əlaqələndirilir.

AZƏRTAC “The Guardian”a istinadla xəbər verir ki, “British Journal of Sports Medicine” jurnalında yayımlanan bir araşdırmada, 10 000-dən çox iştirakçı arasında aparılan sorğuların nəticələri analiz edilib. Tədqiqatın ilk mərhələsi 1998-2004-cü illər arasında, ikinci mərhələsi isə 2015-2019-cu illər arasında həyata keçirilib. Araşdırma göstərib ki:

• İştirakçıların 79,2 faizi heç bir fiziki fəaliyyətlə məşğul olmadığını bildirib.

• 7,2 faizi həftədə bir və ya iki dəfə məşq edən “həftə sonu döyüşçüsü” kateqoriyasına aid olub.

• 13,6 faizi isə müntəzəm olaraq həftə boyu idman edib.

Nəticələrə əsasən, heç bir idman etməyən iştirakçıların 26 faizində yüngül demans inkişaf etdiyi halda, “həftə sonu döyüşçüləri” arasında bu göstərici 14 faiz, müntəzəm məşq edənlər arasında isə 18,5 faiz olub. Məlum olub ki, “həftə sonu döyüşçüləri” qeyri-aktiv şəxslərə nisbətən yüngül demans riskini 25 faiz azaldır. Müntəzəm idman edənlərdə isə bu risk 11 faiz daha azdır. Hesablamalara görə, orta yaşlı şəxslər həftədə ən azı bir və ya iki dəfə idmanla məşğul olsalar, yüngül demans hallarının 13 faizi aradan qaldırıla bilər.

Tədqiqatın müəlliflərindən biri, Dr. Gary O’Donovan, bu araşdırmanın xüsusilə məşğul insanlara ümidverici nəticələr təqdim etdiyini vurğulayıb. O qeyd edib ki, həftədə bir və ya iki dəfə intensiv idman etmək, beyin sağlamlığı üçün kifayət qədər təsirli ola bilər. Bununla yanaşı, araşdırmanın bəzi məhdudiyyətləri də vurğulanıb. Məsələn, əldə edilən nəticələr iştirakçıların öz-özünə bildirdikləri məlumatlara əsaslanır və bu, müəyyən səhvlərə səbəb ola bilər. Əlavə olaraq, skrininq metodlarının həssaslığı nəticələrə təsir edə bilər. Bu tədqiqat, fiziki fəaliyyətin ümumi həcminin beyin sağlamlığı üçün əsas olduğunu göstərən əvvəlki araşdırmaları təsdiqləyir. “Həftə sonu döyüşçüsü” nümunəsi ilə idman edən şəxslər, qeyri-aktiv insanlara nisbətən beyin sağlamlığını qorumaq baxımından ciddi üstünlüklərə malikdirlər.

Dr. Shaan Khurshid qeyd edir ki, fiziki fəaliyyətin ümumi miqdarı, müəyyən bir nümunədən daha çox əhəmiyyət daşıyır. Beləliklə, həftə sonu idmanla məşğul olan şəxslər, ümumi tövsiyə edilən fiziki fəaliyyət həcmini təmin etmək üçün seanslarını daha intensiv etməlidirlər. Bu nəticələr göstərir ki, idmanın müddəti və tezliyindən asılı olmayaraq, fiziki fəaliyyət beynin sağlam qalması üçün vacib bir amildir.