Trampın 28 maddəlik gizli planı: Reallaşa bilərmi? (ŞƏRH)

"Mövcud vəziyyətdə ən asan, mümkün olan yol Rusiyanın istəklərini maksimal dərəcədə qarşılamaqdır. Bu səbəbdən də Tramp müxtəlif üsullarla Ukraynanı buna sövq etdirmək istəyir".

Bunu Qayraninfo-ya açıqlamasında siyasi şərhçi Arif Əliyev ABŞ prezidenti Donald Tramp administrasiyasının Ukraynadakı müharibəni dayandırmaq üçün hazırlanan yeni plan çərçivəsində Rusiya hakimiyyətilə gizli məsləhətləşmələr apardığı barədə məlumatı şərh edərkən deyib. 

Ekspertin fikrincə, ola bilsin, Tramp əvvəlki təkliflərindən bir qədər də irəli gedərək, daha çox Ukrayna ərazisinin Rusiyanın əlində qalmasına və bununla da sülh müqaviləsinin imzalanmasına nail olmağa çalışır:

"Çünki onu maraqlandıran əsas məsələ kimin torpaq qazanması və yaxud itirməsi deyil. Tramp üçün əsas olanı ticarətin aparılması və Nobel mükafatının alınmasıdır. Məhz Kiyevlə Moskva arasında bağlanacaq sülh Trampa lazım olan bu iki məqamın baş tutmasına yol açır. Trampın Rusiya qarşısında öhdəliyinin olduğu məsələsi isə yersizdir. Belə bir şey yoxdur".

Həmsöhbətimiz deyib ki, bu əsasda Tramp Ukraynaya daha çox təzyiq etsə də, bu təzyiqlərdən Rusiyaya da pay düşür:

"Onun üzdə görünən vasitələri sanksiyalardır. Amma Tramp indiki halda Ukraynanın daha zəif durumda olduğunu görür. Həmçinin, Kiyevin Qərbdən asılılığı qat-qat böyükdür. Təbii ki, nə qədər çox təsir rıçaqları varsa, bir o qədər də çox təzyiq rıçaqları var. Ona görə də bu məsələdə təzyiqlərə məruz qalan əsas obyekt Ukraynadır".

Lakin ekspert Trampın Ukrayna ilə bağlı bu planının da reallaşmayacağı qənaətindədir: 

"İnanmıram ki, yaxın vaxtlarda müharibəni dayandırmaq mümkün olsun. Tərəflərin mövqelərində uçurum çox böyükdür. Digər tərəfdən, Avropanın Ukrayna mövqeyində möhkəm dayandığı bir vəziyyətdə Kiyev bu dərəcədə böyük geriləmələrə razı olmayacaq. Ona görə də məsələ hələ uzun müddət davam edəcək".

Qeyd edək ki, xarici mətbuatın məlumatına görə, Tramp administrasiyası Ukraynadakı müharibəni dayandırmaq üçün hazırlanan yeni plan çərçivəsində Rusiya hakimiyyəti ilə gizli məsləhətləşmələr aparır. Bildirilir ki, ABŞ-ın bu  planında 28 maddə var və yüksək vəzifəli Rusiya rəsmisi ona "optimist yanaşdığını” bildirib. Plana görə Rusiya işğal etdiyi torpaqları əlində saxlayır. 

Məlumata əsasən, plan üzərində işi Trampın xüsusi nümayəndəsi Stiv Uitkoff idarə edir və o, planı Rusiyanın səfiri Kiril Dmitriyevlə ətraflı müzakirə edib. 

Rüfət Sultan