Xərçəngə 3 dəfə qalib gəldi: Bəs həyatda qalmaq üçün nə etdi?

Əvvəlcə anasına, sonra isə özünə diaqnoz qoyulub. Pis xəbəri aldığında yalnız 29 yaşında olub, amma mübarizə aparmağa qərar verib. Xəstəlik təkrarlansa da, hər dəfə onu məğlub etməyi bacarıb. Üstəlik, bu sahədə magistr təhsili alıb. İndi isə həyatda qalma üsullarını hər kəslə paylaşır.

Toral Shah hələ 11 yaşında ikən xərçəngi müalicə etməyə qərar verib. O, buna görə həkim olmaq qərarına gəlib.

Qəribə şəkildə həmin illərdən bəri xərçəng onun həyatının böyük bir hissəsinə çevirilib. Toral 20 yaşlarının əvvəllərində anasına xərçəng diaqnozu qoyulduğunu öyrənub. Özünün isə hələ 29 yaşında olarkən sağ sinədəki yumruya görə həkimə getdiyində xərçəng olduğu müəyyənləşib.

Toral diaqnoz qoyulmadan əvvəlki prosesi də kifayət qədər çətin olub. Onun ailəvi xərçəng tarix olsa da, ailə həkimi əvvəlcə ciddiyə almır. Lakin Toral biopsiya üçün göndərilənə qədər israrlı olmağa davam edib.

"Xərçəng böyük bir şok idi və həkimlərim mənə mastektomi (sinənin çıxarılması) olunmalı olduğumu dedikdə sarsıldım. Bu qədər gənc yaşda sağ orqanımı itirmək özünəinamımı məhv etdi və sağlam, formda və bədənimlə fəxr edərkən bu mənə çox ədalətsiz gəldi. Yenə də tam sağlığıma qovuşmaq üçün əlimdən gələni etməyə qərarlı idim", deyə Toral o dövrləri xatırlayır.

"Anam xəstəxanadaykən, xərçəng xəstələri üçün diyeta və həyat tərzi müdaxilələrinin arxasındakı elmi araşdırmağa başlamışdım. Anamın əməliyyatı, kemoterapiyası və radioterapiyasından sonra sağalmasına kömək edə biləcək hər şeyi araşdırdım və yatağının yanına qucaq dolusu fotokopiyalarla gəldim. Anam bütün çılğın təkliflərimi sınadı və bu mənə göstərdi ki, insanlara tibbi yoldan daha çox belə yardım etmək istəyirəm. Beləliklə, Surrey Universitetində qidalanma tibb sahəsində magistr təhsili almağa başladım", deyə o, qeyd edib.

Toralın anası Minaxinin xərçəngə qalib gəlməsindən 25 ildən çox vaxt keçib

Toral mastektomi edildikdən sonra xəstəlik əlaməti yaşamayıb. Lakin sonrakı illərdə xərçəng təkrarlanıb. 2018 və 2020-ci illərdə bunu iki dəfə təkrar yaşayıb: "Üçüncü dəfə xüsusilə çətin idi, çünki bu, COVID pandemiyası zamanı baş verdi. Xəstəxanada heç kimin mənə ziyarət etməsinə icazə verilmədiyindən, radioterapiya və əməliyyat prosesini tamamilə tək keçirdim".

"Hər təkrar çətin olsa da, bu vəziyyət məni xərçəng xəstələrinin sağalmasına kömək edə biləcək diyeta, həyat tərzi və məşq müdaxilələrinin bütün yollarını araşdırmağa davam etməyə sövq etdi. Magistr təhsilimi 21 il əvvəl tamamladım və o zamandan bəri inteqrativ tibb və genomika sahəsində təhsil aldım. İndi başqalarının sağlamlıqlarını yaxşılaşdırmaq və xəstəlik risklərini azaltmaq üçün həyat tərzi tibbi və sübutlara əsaslanan elmi tətbiq edirəm", deyə Toral bildirib.

O deyir ki, hər qadının sinə xərçəngi təcrübəsi unikaldır. O, üç dəfə sinə xərçəngini məğlub edib və bu sahədə təhsil aldığı üçün sağlam olmaq və təkrar riskini azaltmaq üçün etdiyi hər şeyi ətraflı izah edib.

Toralın təkrar riskini azaltmaq üçün tətbiq etdiyi 8 üsul:

1. Stresin idarə edilməsi - Xronik stress immun sistemimizi poza bilər, iltihab yarada bilər və hormonlarımıza təsir edə bilər. Stress xərçəngə səbəb olmasa da, dolayı yolla riskinizi artıra bilər. Toral deyir ki, gündəlik rutinlərində stresin idarə edilməsinə önəm verir: meditasiya, yoga, sauna və soyuq su hovuzları.

2. Gecə boyu oruc (Fasting) - "Jama Oncology"də 2016-cı ildə yayımlanan tədqiqat göstərib ki, gecə boyu 13 saatdan az oruc tutan qadınlarda döş xərçəngi təkrar riskinin 36% daha yüksək olduğu aşkarlanıb. Toral hər gecə ən az 13 saat oruc tutmağa çalışır.

3. D vitamini əlavələri - D vitamini çatışmazlığı ilə xərçəng arasında əlaqə mövcuddur. Toral D3 vitamini əlavələri qəbul edir və yağlı balıq, yumurta, günəşdə qalmış göbələk kimi qidalarla D vitaminini təmin edir.

4. Həftədə 5 gün, 1 saat məşq - Məşq döş xərçənginin təkrarını önləməkdə vacibdir. Toral və anası bu mövzuya diqqət edir, həftədə ən az beş gün, bir saat məşq edir, o cümlədən qüvvət məşqləri, tenis, yoqa və spinninq.

5. İki-üç porsiyon yağlı balıq - Toral Aralıq dənizi diyetasına əsaslanır və həftədə ən az iki-üç porsiyon yağlı balıq yeyir. Həmçinin, anti-iltihab xüsusiyyətli omega-3 əlavələrindən istifadə edir.

6. Yarpaqlı göyərti və turpgil istehlakı - Toral hər gün iki porsiya tünd yarpaqlı göyərti və bir porsiyon turpgil (kələm, ispanaq, brokoli, karnabahar) yeyir. Bu qidalar döş xərçəngi riskini azaltmağa kömək edə bilər.

7. Yağsız yerinə tam yağlı süd məhsulları - Tam yağlı yoğurt, kefir və pendir yemək döş xərçəngi və təkrara qarşı qoruyucu ola bilər. Toral bağırsaq mikrobiomunu gücləndirmək üçün keyfiyyətli süd məhsulları istehlak edir.

8. Yuxu üçün əlavələr - Toral genetik analiz nəticəsində iki mutasiyanın olduğunu öyrənib, biri östrojen reseptorlarını, digəri isə melatonin çevrilməsini təsir edir. Buna görə yuxu üçün maqnezium qlisinat və 5-HTP qəbul edir, yatmazdan əvvəl bütün elektron cihazları kənara qoyur.\\Qaynarinfo