Xəyanət edən şəxs qanunla cəzalandırıla bilər?

Ötən gün xəyanətə görə həyat yoldaşını, daha sonra isə özünü öldürən şəxslə bağlı hadisə cəmiyyətdə geniş müzakirələrə səbəb olub. Sosial mediada bir çoxları hesab edir ki, xəyanət edən şəxs ölmədiyi təqdirdə, hüquqi cəhətdən cəzalandırılmalıdır. Bəs mövcud qanunvericilikdə ailə-məişət münasibətləri kontekstində xəyanətə görə hər hansı cəza və ya cərimə nəzərdə tutulubmu? Ümumiyyətlə, belə bir qanunun qəbuluna ehtiyac var?

Hüquqşünas Babək Həmidov Metbuat.az-a açıqlamasında bildirib ki, baş verən hadisə olduqca təəssüfləndiricidir və cəmiyyətimiz üçün faciə sayılır. Çünki artıq bu kimi hallar cəmiyyətdə adi hal almağa başlayıb:

"Xəyanət, xüsusilə də kişilər tərəfindən qadınlara qarşı münasibətdə cəzası "ölüm” kimi qiymətləndirilir ki, bu da tamamilə insanlığa və qanuna ziddir. Belə hallar hər iki tərəfin faciəsi, eləcə də övladların psixoloji zərbə alması ilə nəticələnir və bu, qətiyyən yolverilməzdir. Qanunvericilikdə xəyanət edən şəxsə qarşı birbaşa cəza nəzərdə tutulmur. Lakin belə hallarla bağlı mülki öhdəliklərin müəyyən edilməsi mümkündür. Məsələn, nikaha daxil olan şəxslər nikah müqaviləsində qeyd edə bilərlər ki, əgər boşanma səbəbi xəyanət olarsa, xəyanət edən tərəf birgə mülkiyyət dövründə əldə olunan əmlakdan məhrum edilsin".

B.Həmidov qeyd edib ki, xəyanət nəticəsində ciddi mənəvi iztirab və psixoloji zərər çəkən tərəf digərindən mənəvi zərərin ödənilməsini tələb edə bilər:

"Bu halda tərəflər əvvəlcədən kompensasiya məbləğini nikah müqaviləsində müəyyən edə və ya məhkəmə yolu ilə tələb irəli sürə bilərlər. Təəssüf ki, cəmiyyətimizdə insanlar belə hallarda hüquqi yolla deyil, faciəvi nəticələrlə bitən emosional addımlarla çıxış edirlər. Ümumilikdə, bu məsələ ilə bağlı ayrıca bir qanunun qəbuluna ehtiyac yoxdur. Yəni xəyanəti cinayət kimi qiymətləndirən norma müəyyən etməyə hüquqi zərurət yoxdur".

Hüquqşünasın sözlərinə görə, əgər nikahın pozulma səbəbi xəyanət olarsa və bu sübut edilərsə, həmin şəxsə uşaqlara və ya əmlaka münasibətdə müəyyən hüquqların məhdudlaşdırılması kimi mexanizmlər tətbiq edilə bilər:

"Qanunvericilik buna icazə verir ki, tərəflər nikah müqaviləsi bağlayarkən bu kimi şərtləri öncədən qeyd edə bilər və xəyanət halı baş verdikdə həmin müqaviləyə əsasən hüquqların məhdudlaşdırılması həyata keçirilə bilər".

Sevinc İbrahimzadə / Metbuat.az