Icma.az
close
up
RU
Yaşlandıqca zaman niyə daha sürətli keçir?

Yaşlandıqca zaman niyə daha sürətli keçir?

Milli.az portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Yaş artdıqca insanların çoxu eyni hissi yaşayır: "Zaman getdikcə daha sürətli keçir."

Elm insanları bu təsirin arxasında duran səbəbi aydınlaşdırmaq üçün beyin fəaliyyətlərini təhlil ediblər və maraqlı nəticələr əldə olunub.

Milli.Az xəbər verir ki, mütəxəssislərə görə, uşaqlıq dövründə beyin çoxlu yeni məlumat qəbul edir və hər şey ilk dəfə yaşanır. Bu səbəbdən, zaman daha "yavaş" keçir kimi görünür.

Yaş artdıqca isə yeni təcrübələr azalır, beyin artıq tanış hadisələrlə qarşılaşdığı üçün zaman hissi sürətlənir.

Beynəlxalq bir araşdırma qrupu, nəticələri Communications Biology adlı elmi jurnalda dərc olunan yeni tədqiqatında bu mövzuya elmi cavab tapmağa çalışıb.

Elm insanları Kembric Yaşlanma və Neyroelm Mərkəzinin uzunmüddətli tədqiqat məlumatlarından istifadə ediblər. Yaşları 18-dən 88-ə qədər dəyişən 577 nəfər iştirakçıdan, Alfred Hitchcock Presents serialının "Bang! You're Dead" adlı 8 dəqiqəlik hissəsini izləmələri istənilib.
Bu zaman onların beyin fəaliyyəti funksional MRT cihazı ilə izlənilib.

Bu video, beyinin hadisələri ardıcıl şəkildə necə izlədiyini öyrənmək üçün ideal vasitə kimi seçilib.

Elm adamları xüsusi bir alqoritm vasitəsilə, beynin bir vəziyyətdən digərinə keçidini izləyiblər.

Nəticədə məlum olub ki, yaşlı iştirakçıların beyni videodakı hadisələr zamanı yeni fəaliyyət vəziyyətlərinə daha az keçid edir və bu vəziyyətlər daha uzun sürür.

Bu da onu göstərir ki, eyni vaxt aralığında beynin daha az dəyişiklik yaşaması, yaşlı insanlarda "zaman daha sürətlə keçir" hissinə səbəb olur.

Tədqiqatçılar bu nəticəni Aristotelin zaman anlayışı ilə də əlaqələndiriblər:

"Bir zaman kəsiyində nə qədər çox hadisə baş verirsə, həmin dövr bir o qədər uzun hiss olunur." 

Tədqiqatda iştirak etməyən dilçi Joanna Şadura bildirib ki, hər bir insanın iki fərqli zaman hissi var:

Cəmiyyətin ölçdüyü rəsmi zaman - saatlar, günlər, illər. Beynimizdəki daxili zaman - şəxsi hiss və təcrübələrə əsaslanır.

Məsələn, bir il, 5 yaşlı bir uşaq üçün həyatının 20 faizinə, 50 yaşlı bir insan üçünsə cəmi 2 faizinə bərabərdir. Bu səbəbdən, zamanın keçmə hissi yalnız beyindəki neyron fəaliyyətlə deyil, həm də daxili ölçmə tərzimizlə bağlıdır.

Tədqiqatın müəlliflərindən biri Linda Geerligs deyib: "Yeni şeylər öyrənmək, səyahət etmək və fərqli fəaliyyətlərə qatılmaq, geriyə baxdıqda zamanın daha yavaş keçdiyi hissini yarada bilər."

O, əlavə edib ki, sevinc gətirən sosial münasibətlər və mənalı fəaliyyətlər, zamanın daha dolu və mənalı keçdiyi hissini gücləndirir.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:304
embedMənbə:https://news.milli.az
archiveBu xəbər 25 Oktyabr 2025 22:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see290

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see285

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see248

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see234

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see232

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see231

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see230

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see229

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see221

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see219

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see215

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see212

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see204

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see191

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see191

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see186

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see185

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri