“Zaporojye AES də lokal atəşkəs: Ukrayna və Rusiya razılığa gəldi“ MАQATE

"ZAES-də atəşkəs nüvə təhlükəsizliyini təmin edir və Ukraynanın enerji böhranını yüngülləşdirir..."

Ukrayna və Rusiya Zaporojye Atom Elektrik Stansiyası (ZAES) yaxınlığında lokal atəşkəs barədə razılığa gəlib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə MAQATE rəhbəri Rafael Qrossi bəyan edib. Məlumatı "glavred.info" nəşri yayıb. 

Atəşkəs və təmir işləri

Qrossi bəyan edib ki, bu razılıq ZAES-in son ehtiyat elektrik xəttinin təmirinə imkan verəcək. Yanvarın 2-də döyüşlər nəticəsində zədələnmiş bu xətt stansiyanı yalnız 750 kV-luq əsas magistral xəttə bağlı etmişdi. Yerli mütəxəssislər yaxın günlərdə 330 kV-luq xəttdə təmir işlərinə başlayacaq.

Qrossi vurğulayıb:
"MAQATE hər iki tərəflə sıx əməkdaşlıq edir, ZAES-də nüvə təhlükəsizliyini təmin etmək və münaqişə zamanı nüvə qəzasının qarşısını almaq məqsədilə çalışır. Bu müvəqqəti atəşkəs dördüncüsüdür və oynadığımız əvəzsiz rolu göstərir".

Rusiyanın Tраmpa "ticarət təklifi" və beynəlxalq narahatlıq

Ekspert Taras Jоvtenko qeyd edir ki, Rusiya ZAES-i ABŞ-ın Tramp administrasiyasına alternativ "biznes layihəsi" kimi təklif etməyə çalışır. Onun fikrincə, Ukrayna Avropa tərəfdaşları ilə koordinasiyanı gücləndirməli və belə ssenarinin həyata keçməsinə imkan verməməlidir.

Vladimir Putin də bəyan edib ki, ABŞ Ukraynanın iştirakı olmadan ZAES-də mədənçilik və idarəetmədə iştirak etmək istəyir. Eyni zamanda MAQATE stansiyanın yaxınlığında müvəqqəti atəşkəs zonasının yaradılması üzrə məsləhətləşmələr aparır.
Rusiya hərbi texnikasını reaktorların yanına yerləşdirib ki, bu da nüvə təhlükəsi üçün ciddi risk yaradır.

Enerji vəziyyəti və Ukraynanın çətinlikləri

ZAES münaqişə başlayana qədər Ukraynanın təxminən 20 faizlik enerji tələbatını təmin edib. Rusiya əsgərləri stansiyanı 2022-ci ilin martında ələ keçirib, sentyabrdan bəri isə enerji istehsal olunmur. Hazırda yalnız reaktorların soyutma sistemləri işlək vəziyyətdədir.

Eyni zamanda Rusiya Ukraynanın digər enerji infrastrukturuna da hücumlarını davam etdirir. Yanvarın 16-da energetika naziri Denis Şmıqal bildirib ki, ölkədə bütöv elektrik stansiyası qalmayıb. Odessada və Kiyev bölgəsində əhalinin elektrik enerjisi kəsilib, paytaxtın 20 qəsəbəsində isə həm işıq, həm istilik yoxdur.

Atəşkəsin əhəmiyyəti və gələcək perspektiv

Bu lokal atəşkəs həm nüvə təhlükəsizliyi, həm də Ukraynanın enerji böhranının yumşaldılması üçün mühüm addımdır. MAQATE-nin iştirakı ilə əldə olunan dördüncü razılıq həmçinin tərəflərin beynəlxalq təzyiq və əməkdaşlıq çərçivəsində kompromis imkanlarını göstərir.