20 nəfərin öldüyü təyyarə qəzası ilə bağlı istintaqın ilk nəticələri: Havada baş verənlər

Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinə (THK) məxsus C130 hərbi yük təyyarəsinin Gürcüstan sərhədi yaxınlığında qəzaya uğraması nəticəsində 20 türk əsgəri şəhid olub. 

Lent.az-ın Türkiyə KİV-nə istinadla xəbərinə görə, ilkin texniki məlumatlar göstərir ki, təyyarə mühərrikdə bir sıra nasazlıqlar səbəbindən idarəetməni itirib və üç böyük hissəyə parçalanıb.

Gəncədən Merzifona uçan Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus C130 təyyarəsinin qəzaya uğrama səbəbi ilə bağlı ilk texniki qiymətləndirmələr açıqlanıb.

Təyyarənin havaya qalxma və uçuşun başlaması mərhələlərində heç bir texniki problem müşahidə olunmayıb. Hətta ən çox güc tələb edən qalxma mərhələsində belə, bütün mühərriklər normal işləyib.

Təyyarə Gürcüstan hava məkanında tez bir zamanda 22.000 fut (7.333 metr) yüksəkliyə çataraq Türkiyə istiqamətində hərəkət edib və düz uçuşa başlayıb. Lakin bu nöqtədən sonra idarəetmə tamamilə itirilib. Qarabağın işğaldan azad edilməsinin ildönümü münasibətilə PUA-lar, UCAV sistemləri və müxtəlif hərbi texnika daşıyan təyyarədə iyirmi əsgər şəhid olub.

Məlumata görə, qəzanın ilkin mərhələsi təyyarənin dördüncü mühərrikinin sıradan çıxması olub. Mühərrik işə düşərkən təyyarənin enerji balansı pozulub. Daha sonra təyyarə qəfil qalxışa başlayıb.

Bu zaman ikinci mühərrikdə yağ təzyiqində nasazlıq aşkar edilib. Mühərrikin qeyri-adi yük altında həddindən artıq sürətlənməsi güclü bir titrəmə (rezonans) yaradıb. Bu titrəmə mühərrikin partlamasına səbəb olub. Parçalar təyyarənin gövdəsinə dəyib və təyyarə çevrilib.

Təyyarə burnu aşağı əyilməyə başlayanda quyruq hissəsinin kəsildiyi bildirilir. Eyni zamanda, 2 nömrəli mühərrikdən çıxan pərvanənin parçaları gövdədən keçərək kokpit hissəsini yarıya bölüb.

Pərvanənin bucağının idarəetmə mexanizminin sıradan çıxması səbəbindən mühərrik qeyri-adi vəziyyətdən çıxa bilməyib və təyyarənin idarə olunması tamamilə itirilib.

Bu hadisələrdən sonra C130 fırlanma (dönmə) vəziyyətinə düşüb və qəzaya uğrayıb. Təyyarənin istehsal planına bənzər şəkildə üç əsas hissəyə ayrıldığı bildirilib: kokpit, mərkəzi gövdə və quyruq hissəsi.