Afrikada yeni güc və xilaskarlıq missiyası: Türkiyə Qərbin buraxdığı boşluğu necə doldurur?

Türkiyə Efiopiya və Somali arasında uzun illərdir davam edən münaqişədə vasitəçilik edib barışığa nail olandan sonra, indi də Sudandakı vətəndaş müharibəsini sonlandırmağa çalışır. Artıq Sudan Silahlı Qüvvələrinin Baş Qərargah rəisi general Əbdülfəttah əl-Burhan ölkədəki qarşıdurmanı həll etmək üçün Türkiyənin vasitəçilik təklifini qəbul edib. Bununla yanaşı, rəsmi Ankara Fransanın qovulduğu Çad, Burkina Faso, Mali və Nigerə "Bayraktar TB2" pilotsuz uçuş aparatları satmağa başlayıb. Malidə məscid, Nigerdə xəstəxana inşa edən Türkiyə, həmçinin Somali ordusuna da təlimlər keçməyə start verib. Ankara Afrika Buynuzunda Qərb dövlətlərinin buraxdığı boşluğu doldurarkən, həmin imperialist ölkələr kimi gücdən istifadə etmir və yerli xalqlar da Türkiyəni sərt güc tətbiq edən bir ölkə kimi görmürlər.

Mövzunu Oxu.Az-a dəyərləndirən Türkiyənin "Yeni Akit" qəzetinin Ankara bürosunun xəbərlər departamentinin rəhbəri Muhammet Kutlu bildirib ki, bunun səbəbi Türkiyənin digər ölkələr kimi Afrikada imperialist maraqlar güdməməsindədir:

"Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın beynəlxalq münasibətlər sistemində təqdim etdiyi "qazan və qazan" anlayışı da Afrika ölkələrini məmnun edir. Çünki uzun illər müstəmləkə siyasətinə məruz qalıb bütün sərvətlərini itirən qitə ölkələrinin də qazanmasına şərait yaradılır. Ona görə də əsrlər boyu əvvəlcə Fransa və İngiltərə, daha sonra ABŞ tərəfindən soyulub-talanmış Afrika ölkələri Türkiyəni sanki bir xilaskar kimi görür. Türkiyənin maddi və mənəvi cəhətdən bölgə ölkələrinə etdiyi yardımlar və qoyduğu sərmayələr Afrikada sanki bir ilğım kimi görünür".

"Bir müddət əvvəl Afrikaya gedən bir iş adamından eşitdiyim əhvalat qitənin necə istismar edildiyinin bariz nümunəsi idi. Belə ki, o, Afrika ölkələrindən birinə ilk dəfə səfər edib. Lakin gördükləri qarşısında dəhşətə gəlib. İnsanlar onu görən kimi qaçıb və yollarını dəyişiblər. Bələdçidən bunun səbəbini soruşanda isə cavab onu çox təəccübləndirib. Bələdçi bildirib ki, onların kiminləsə şəxsi problemi yoxdur, sadəcə olaraq ağdərili olduğu üçün ondan qaçırlar. Çünki burada ağdərili demək, bəla deməkdir. Ağdərililər bu qitəyə gələndən onların heç nəyi qalmayıb, hamısını istismar ediblər. İndi baş verənlərə nəzər salanda isə görürük ki, Türkiyə bu yanaşmanı dəyişib. Ağdərililərdən qaçan afrikalılar bu gün əksini nümayiş etdirirlər. Çünki Türkiyə bu qitəyə xeyirxahlığı, güclü olmağı, daha çox qazanmağı bəxş edib. Ona görə də ölkəmizin qitədəki yeri başqadır. Təsəvvür edin ki, Somali və Efiopiya biri müsəlman, digəri isə xristian ölkələrdir. İki ölkə arasında uzun illərdir davam edən düşmənçilik münasibətləri mövcuddur. Lakin hər iki ölkənin bir ortaq cəhəti var ki, o da Türkiyə ilə dostluq münasibətləridir. Bunun nəticəsidir ki, Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan iki ölkənin liderini Ankaraya dəvət edib və aralarında barışıq əldə edib", - deyə müsahibimiz vurğulayıb.

Kutlu əlavə edib ki, türklərin böyük qitəyə gətridiyi humanizm prinsipləri İslam dininin tələbidir və bu, onların heç vaxt imtina etməyəcəkləri dəyərdir:

"Türklər Afrikada su quyuları inşa edir, sadə vətəndaşlar təşkilatlar vasitəsi ilə qitənin yxosul iunsalarına yardımlar göndədirlər. Həqiqətən də digər ölkələrin qitədə etdiklərinə nəzərə salanda, Türkiyənin yerinin fərqli olduğunu görürük. Ona görə də türklər Afrikada sanki başqa planetdən gəlmiş kimi görünürlər".

Mərahim Nəsib