Icma.az
close
up
RU
Alp və Himalay dağları necə yaranıb? Alimlərdən yeni kəşf

Alp və Himalay dağları necə yaranıb? Alimlərdən yeni kəşf

Qaynarinfo saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Monaş Universiteti və Avstraliya Milli Universitetinin bir qrup alimi Himalay və digər dağ sistemlərinin yaradılması ilə hansı tektonik proseslərin müşayiət olunduğunu müəyyən ediblər. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, tədqiqat "Earth and Planetary Science Letters" (EPSL) elmi jurnalında dərc olunub.

Komanda materik qabığının kütlə və həcm balansının nəzəri modelini işləyib hazırlayıb və qısaldılmış qabığın miqdarını şaquli olaraq qalınlaşan, yan tərəfdən sıxılan və plitələrin toqquşması zamanı səthdə aşınmaya məruz qalan qabıqla müqayisə edib.

Tədqiqat qrupu Himalay-Tibet yaylasının formalaşması zamanı qitə qabığının ən azı 30%-nin mantiya tərəfindən itirildiyini müəyyən edib. Müasir İran, İraq və Türkiyə ərazisində Zaqros dağlarının yaradılması zamanı yer qabığının təxminən 64%-i, Alp dağlarının yaranması zamanı isə 50%-ə qədəri məhv olub.

Alimlər oxşar proseslərin əvvəllər də baş verdiyini qeyd ediblər.

"Materiklərin toqquşması nəticəsində yaranan dağ silsilələri də əvvəlki geoloji dövrlərdə, xüsusən də super qitələrin formalaşması zamanı nəhəng qitə kütlələrinin bir araya gəldiyi zaman formalaşıb", deyə nəşr yazır.

Tədqiqatın aparıcı müəllifi doktor Ziyi Zhu bildirib ki, Şərqi və Qərbi Qondvananın toqquşması təxminən 500 milyon il əvvəl Trans-Qondvana Superdağları kimi tanınan nəhəng dağ qurşağı yaradıb.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:177
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 02 Dekabr 2024 14:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see373

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see335

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see293

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see269

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see266

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see257

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see246

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see239

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see238

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see225

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see219

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see217

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see214

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see211

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see210

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see206

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see206

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see200

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see199

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri