Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Ana südü ilə böyüməyən uşaqlarda sonradan bəzi problemlər yaranır Həkim

Ana südü ilə böyüməyən uşaqlarda sonradan bəzi problemlər yaranır Həkim

Icma.az, Demokrat.az saytına istinadən bildirir.

Körpənin həyatının ilk aylarında qidalanma təkcə onun fiziki böyüməsinə deyil, həm də immun sistemi, beyin inkişafı və gələcək sağlamlığına birbaşa təsir göstərən əsas amillərdən biri hesab olunur. Müasir qidalanma vasitələri uşağın ehtiyaclarını böyük ölçüdə qarşılasa da, araşdırmalar ana südü ilə qidalanmayan uşaqlarda müəyyən sağlamlıq və inkişaf fərqlərinin daha çox müşahidə oluna biləcəyini göstərir.
Məsələ ilə bağlı pediatr Elşən Tağıyev Demokrat.az-a bildirib ki, ana südü körpə üçün yalnız qida mənbəyi deyil, eyni zamanda immun sistemini dəstəkləyən və inkişafı gücləndirən bioloji baxımdan zəngin müdafiə mexanizmidir:
"Buna baxmayaraq, müxtəlif səbəblərdən bəzi körpələr ana südü ala bilmir və ya qismən qidalanır. Müasir süni qidalar uşaqların böyümə və inkişafını böyük ölçüdə təmin etsə də, elmi araşdırmalar ana südü ilə qidalanmayan uşaqlarda bəzi fərqlərin daha çox müşahidə oluna biləcəyini göstərir.
Ana südünün tərkibində immunoqlobulinlər, laktoferrin və digər qoruyucu maddələr mövcuddur. Bu komponentlər xüsusilə həyatın ilk aylarında körpəni infeksiyalara qarşı qorumağa kömək edir. Ana südü almayan uşaqlarda tənəffüs yolu, qulaq və mədə-bağırsaq infeksiyaları bəzi hallarda daha tez-tez müşahidə oluna bilər.
Ana südü faydalı bağırsaq bakteriyalarının inkişafını dəstəkləyir və mikrobiotanın daha balanslı formalaşmasına kömək edir. Ana südü ilə qidalanmayan bəzi körpələrdə köp, qəbizlik və həzm həssaslığı daha çox görülə bilər. Lakin düzgün seçilmiş süni qidalar və uyğun əlavə qidalanma ilə bu problemlərin əksəriyyətini idarə etmək mümkündür".
Həkim deyib ki, araşdırmalar göstərir ki, ana südü xüsusilə allergiyaya meylli uşaqlarda müəyyən qoruyucu təsir göstərə bilər:
"Ana südü almayan uşaqlarda atopik dermatit, qida allergiyası və astma riskinin müəyyən qədər yüksək ola biləcəyi bildirilir. Bununla belə, genetika və ətraf mühit faktorları da burada mühüm rol oynayır.
Ana südü körpənin aclıq və toxluq siqnallarının daha təbii formalaşmasına kömək edir. Süni qida ilə qidalanan bəzi uşaqlarda gələcəkdə artıq çəki və piylənmə riskinin bir qədər yüksək ola biləcəyi qeyd olunur. Ancaq balanslı qidalanma, aktiv həyat tərzi və düzgün ailə vərdişləri bu riskləri ciddi şəkildə azalda bilər.
Ana südündə beyin inkişafı üçün vacib olan yağ turşuları və bioaktiv maddələr mövcuddur. Bəzi tədqiqatlarda ana südü ilə qidalanan uşaqlarda orta hesabla kognitiv göstəricilərin bir qədər yüksək olduğu qeyd edilir. Lakin uşağın zehni inkişafına təsir edən əsas amillər ailə mühiti, sosial stimulasiya, təhsil, yuxu və genetik xüsusiyyətlərdir. Yəni ana südü vacib amil olsa da, tək müəyyənedici faktor hesab edilmir. Uzunmüddətli araşdırmalar ana südü ilə qidalanmanın piylənmə, tip 2 diabet və bəzi ürək-damar xəstəlikləri riskinə qarşı müəyyən qoruyucu təsir göstərə biləcəyini ortaya qoyur. Amma bu fərqlər adətən nisbi xarakter daşıyır və həyat tərzi faktorlarından ciddi şəkildə asılı olur.
Ən vacib məqam isə odur ki, ana südü ideal qidalanma sayılsa da, ana südü ala bilməyən uşaqların böyük hissəsi düzgün tibbi nəzarət, uyğun qidalanma, vaxtında vaksinasiya və sağlam ailə mühiti ilə tamamilə normal və sağlam inkişaf edə bilir. Valideynlərin özünü günahkar hiss etməsi doğru yanaşma deyil. Əsas məqsəd uşağın təhlükəsiz və yetərli qidalanmasını təmin etməkdir", - deyə o qeyd edib.
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:190
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 12 May 2026 20:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see408

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see328

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see308

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see307

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see303

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see293

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see285

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see281

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see277

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see264

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see257

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see254

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see239

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see234

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see219

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see214

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see198

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see195

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see188

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri