Avropa TƏŞVİŞDƏ: Qazın qiyməti “partlayır” KONKRET

Niderlanddakı Title Transfer Facility Avropa qaz hubunda təbii qaz fyuçerslərinin qiyməti 1000 m³ üçün 711 ABŞ dollarına çatıb,

KONKRET.az xəbər verir ki, bu barədə London birjası ICE Futures məlumat yayıb.

Fyuçerslərin qiyməti 700 dolları yanvar 2023-dən sonra ilk dəfə keçib. Gün ərzində kotirovkaların artımı 30%-dən çox olub. Bu, Hörmüz boğazının bağlanması ilə bağlı bəyanatların ardından baş verib.

Avropada təbii qazın spot qiymətləri Yaxın Şərqdə gərginliyin artması səbəbindən kəskin yüksəlib, çünki Qatar İranın hücumlarından sonra LNG istehsalını dayandırıb.

Euronews xəbər verir.
Avropada Niderlanddakı TTF qaz hubunda ticarət olunan baza qiyməti gün ərzində təxminən 45% artaraq 1 Mvatt-saat üçün 46 avroya çatıb. Böyük Britaniyada da təbii qaz qiymətləri kəskin artıb.

Buna baxmayaraq, Avropa birjasında qazın qiyməti fevral 2023-dən sonra ilk dəfə 650 dolları keçib.

Qiymətlərin kəskin artması ABŞ və İsrailin İrana hücumlarından sonra baş verib. Bu, dünya enerji tədarükü üçün kritik bölgədə gərginliyi artırıb, İranda isə qarşı hücumlar olub.

QatarEnergy şirkəti bazar ertəsi günü səhər saatlarında açıqlayıb ki, North Field-ın ən böyük qaz yatağı ilə bağlı LNG istehsalını hücumdan sonra dayandırıb, lakin müəssisənin fəaliyyətinə nə dərəcədə təsir etdiyini detallı bildirməyib.

Dünyanın enerji tədarükünün əhəmiyyətli hissəsi Yaxın Şərqdən gəlir və Qatarın açıqlamasından əvvəl də neft və qazın dəniz daşımaları bazar iştirakçılarında narahatlıq yaradıb.

Hörmüz boğazı — İranın böyük ölçüdə nəzarət etdiyi dar bir dəniz dəhlizi dünyada neft və LNG tədarükü üçün ən vacib marşrutlardan biridir. İran hücumlardan sonra boğazın hərəkətini bloklamağa başlayıb, bu isə tədarükün kəsilməsi ilə bağlı narahatlığı artırıb.

Hörmüz boğazından dünya neft tədarükünün təxminən 20%-i və xam neftin dəniz ticarətinin 38%-i keçir. Uzunmüddətli fasilələr Qatardan LNG tədarükünü təsir edə bilər. Qatardan Avropaya idxal edilən LNG-nin payı təxminən 12–14%-dir. Dünya LNG tədarükünün üçdə biri Hörmüz boğazından keçir.

Avropa İttifaqında isitmə mövsümünün bitməsinə yaxın qaz anbarları hazırda tutumun 30%-dən azı qədər doludur, halbuki keçən il bu göstərici təxminən 40% idi.

Ən həssas ölkələr arasında Almaniya və Fransa, blokun iki ən böyük iqtisadiyyatı var.

Gas Infrastructure Europe-un məlumatına görə, şənbə günü Almaniyanın qaz anbarları 20,5%, Fransanın isə 21% dolub.

Müşviq Tofiqoğlu
KONKRET.az