Icma.az
close
up
RU
Azərbaycanla İranın Ramazan ziddiyyəti... Bayram nə vaxt qeyd olunmalıdır?

Azərbaycanla İranın Ramazan ziddiyyəti... Bayram nə vaxt qeyd olunmalıdır?

Icma.az bildirir, Bakupost saytına əsaslanaraq.


İslam dünyasının ayrılmaz hissəsi olan Azərbaycanda Ramazan bayramı hər il yüksək əhvali-ruhiyyə ilə qeyd edilir. Ancaq bayram gününün müəyyən edilməsi ilə bağlı hər dəfə fikir ayrılıqları yaranır. Düzdür, Azərbaycanda bayram Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin (QMİ) rəsmi olaraq elan etdiyi gündə keçirilir. Lakin bəzi bölgələrdə insanlar fərqli mənbələrə, xüsusilə İran və ya bəzi ərəb ölkələrinin təqviminə əsaslanaraq, bayramı digər günlərdə qeyd edirlər.

Bəs niyə bu cür fikir ayrılıqları yaranır və bayram ayr-ayrı bölgələrdə fərqli günlərdə keçirilir? Bunun bir neçə səbəbi var.

1.Ayın görünməsi problemi

İslam dinində bayram günləri hicri-qəməri təqviminə əsasən müəyyən edilir. Ramazan ayının bitməsi və Şəvval ayının başlaması üçün yeni ayın (hilalın) görünməsi əsas götürülür. Burada iki əsas yanaşma mövcuddur:

Birinci yanaşma astronomik hesablamalara əsaslanır. Bəzi müsəlman ölkələri və alimlər, o cümlədən QMİ bayram gününü elmi hesablamalara əsasən, əvvəlcədən müəyyən edir. Yəni Ayın görünmə şərtlərinə əsasən konkret tarix açıqlanır.

İkincisi yanaşma Ayın gözlə müşahidəsinə əsaslanır. İran və bəzi digər İslam ölkələri ayın adi gözlə və ya teleskopla görünməsini əsas götürərək qərar, verirlər. Bu səbəbdən onların bayramı bir gün gec və ya tez olur.

2.Fiqhi və məzhəbi fərqlər

Azərbaycanda əhalinin böyük əksəriyyəti sünni və şiə məzhəbli müsəlmanlardır. Lakin bəzi insanlar dini qaydaları müxtəlif məzhəb alimlərinin fətvalarına uyğun icra edirlər. Məsələn, İran şiə dünyasının mərkəzi olduğu üçün oradakı rəsmi dini qurumların qərarlarını əsas götürənlər də var. İran isə bayram gününü öz fiqhi prinsiplərinə əsasən, təyin edir və nəticədə Azərbaycanla bu ölkə arasında bayram günü ilə bağlı fərq yaranır.

3.Siyasi və coğrafi amillər

Bayram gününün təyinində siyasi və coğrafi faktorlar da rol oynayır. Məsələn, bəzi müsəlman ölkələri Səudiyyə Ərəbistanının elan etdiyi tarixə uyğun bayram edirlər. Çünki Məkkə və Mədinə müsəlmanlar üçün müqəddəs məkanlardır. Digərləri isə İranın və ya Türkiyənin elan etdiyi tarixlərə riayət edirlər. Azərbaycan müstəqil dini siyasət yürütdüyü üçün rəsmi tarixləri öz astronomik hesablamalarına uyğun elan edir.

4.İnsanların ənənəvi və şəxsi inancı

Bəzi insanlar dini inanclara daha çox bağlı olduqları üçün rəsmi qərarlara baxmayaraq, bayramı öz izlədikləri mənbələrə uyğun şəkildə qeyd edirlər. Xüsusilə sosial şəbəkələr və internet resursları vasitəsilə fərqli ölkələrin bayram günü ilə bağlı qərarları yayıldıqda, insanlar bu məlumatlara əsasən hərəkət edir və nəticədə onlar bayramı fərqli günlərdə keçirirlər.

Bəs, əslində necə olmalıdır? Bir çox ilahiyyatçıların fikrincə, bu məsələdə ölkənin rəsmi mövqeyi, başqa sözlə, QMİ-nin açıqladığı tarix əsas götürülməlidir. Bu, dini və ictimai həmrəylik və birlik baxımından olduqca vacibdir. Çünki Ramazan bayramının əsas məqsədlərindən biri də insanları birliyə, həmrəyliyə dəvət etməkdir.

Nihad,BakuPost


Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:166
embedMənbə:https://www.bakupost.az
archiveBu xəbər 29 Mart 2025 12:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see363

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see340

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see279

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see273

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see270

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see269

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see263

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see256

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see253

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see249

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see241

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see238

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see238

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see236

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see235

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see228

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see224

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see224

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see208

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri