Bakıda kütləvi söküntü işləri dayandırılır: Evlər bahalaşacaq?

Xəbər verdiyimiz kimi, Bakı şəhərində kütləvi söküntü işlərinin dayandırılması ilə bağlı iddialar yayılıb.

Bu iddianın qaynağı isə 2026-cı ilin dövlət büdcəsindən paytaxtda söküntü və köçürülmə üçün vəsaitin ayrılmaması göstərilir.

Növbəti ildə şəhərdə büdcə pulu hesabına yalnız Mərkəzi Parkın dördüncü hissəsi üçün "Sovetski" adlanan ərazidə söküntülər və sakinlərə kompensasiyaların ödənilməsi nəzərdə tutulub.

Həmin işlər Nizami küçəsi ilə Mirzəağa Əliyev küçəsi arasındakı ərazini, Tolstoy, Süleyman Tağızadə küçələrini və "Təzəpir” məscidinin alt hissəsini əhatə edəcək.

Bundan başqa, 2026-cı ildə Bakının Sabunçu rayonu ərazisində iki ədəd iki mərtəbəli, Nizami rayonunda isə iki ədəd 5 mərtəbəli binanın söküntüsü planlaşdırılır. Orada yaşayan sakinlərə də kompensasiya ödəniləcək.

Amma paytaxtda özəl şirkətlərin hansısa ərazidə söküntü aparmasına heç bir məhdudiyyət qoyulmayıb. Bunun üçün vacib şərtlərdən biri yeni layihələrin Bakının Baş planına uyğun olması ilə yanaşı sakinlərin razı salınmasıdır.

Bəs söküntü işlərinin dayandırılması əmlak bazarına necə təsir edəcək?

Mövzu ilə bağlı "Cebheinfo.az”-a açıqlama verən əmlak eksperti Elnur Azadov bildirib ki, bu qərar bir sıra problemlərə səbəb ola bilər:

"Sadə rəqəmlərə baxsaq, indiyədək olan statistikaya əsaslansaq və yaranmış vəziyyəti nəzərə alsaq, bazarın inkişafını və tikinti şirkətlərinin resurslarını analiz etsək, bu, heç də yaxşı qərar deyil.

İndiyədək Bakı şəhərində təxminən 1 700–2 000 bina inşa olunub. Bunlar fərqli tikinti şirkətləri tərəfindən həyata keçirilib, ölkədə isə bu şirkətlərin sayı çox deyil, təxminən 100–150 arasıdır.

Nəzərə alsaq ki, təxminən 2012–2020-ci illər arasında Bakı şəhərində bir çox ərazilər dövlət hesabına sökülmüşdür, dövlətdən maliyyələşən söküntü işləri bazarda ciddi canlanmaya səbəb olurdu. 

Həmin dövrdə irəliləyiş aydın görünürdü, xüsusilə 2015–2020-ci illər arasında. O vaxt "Sovetski" və digər ərazilər dövlət hesabına köçürülürdü, eyni zamanda 2016-cı ildən başlayaraq Nazirlər Kabinetinin 86 saylı qərarı ilə pilot layihələr həyata keçirilirdi”. 

Onun sözlərinə görə, bu dövrlərdə dövlət hesabına aparılan söküntülər tikinti şirkətləri üçün münbit şərait yaratmış, heç bir məhdudiyyət qoyulmamışdı:

"Bunun nəticəsində son 10 ilə yaxın müddətdə Bakı şəhərində köhnəlmiş, müasir standartlara cavab verməyən və təhlükəli yaşayış binaları ləğv olunub, yeniləri ilə əvəzlənmişdir. Bu, Bakı şəhərində kifayət qədər yaxşı görüntü yaratmışdır.

Nəzərə alsaq ki, yaxın vaxtlarda ölkədə köhnəlmiş yaşayış binalarının sayı həddindən artıq çoxdur. Yalnız 5 mərtəbəli binaları nəzərdən keçirsək, onların sayı təxminən 16 000, digərləri ilə birlikdə isə 20 000–25 000 civarındadır.

İstismar müddəti bitmiş binalar növbəti mərhələdə qəzalı vəziyyətə düşür. Qeyd olunub ki, 1 100 bina artıq istismar müddəti bitib, qismən qəzalıdır, onlardan 193 bina isə ümumiyyətlə yaşayış üçün təhlükəlidir.

Bu 193 binadan cəmi 5–6-sı son 1–2 il ərzində dövlət hesabına sökülə bilib, qalan təxminən 190 yaxın bina isə hələ də yaşayış üçün risklidir və onların sökülməsi sual altındadır. Bu işi kim həyata keçirəcək, hələ məlum deyil”.

Ekspert qeyd edib ki, son 5–6 ildə daşınmaz əmlakın bahalaşması və ölkədə tikinti şirkətlərinə verilən məhdudiyyətlərlə bağlı, yalnız məhdud sayda tikinti şirkətinə yeni binaların tikilməsi üçün icazə verilib:

"Onlar isə Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsindən asılıdır. Təəssüflər olsun ki, tikinti şirkətlərinə hələ də "yaşıl işıq” verilməyib və proses hələ də davam edir.

Dövlət də bu istiqamətdə dəstək göstərmədiyi üçün ölkədə 20 000–25 000 köhnəlmiş yaşayış binasının riskli hissəsinin, yəni 11 000 binanın sökülməməsi cəmiyyəti ciddi risk altında qoyur”.