Beyinə rəqəmsal fasilə lazımdır Nə edək?

Müasir insanın ən çox rəqəmsal, informasiya fasiləsinə ehtiyacı var.

Bu nədir?

“Medicina” xəbər verir ki, tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, insan qadcetlərdən nə qədər çox istifadə edirsə, müxtəlif sağlamlıq problemlərinin yaranma ehtimalı o qədər yüksək olur.

Alimlər belə qənaətə gəliblər ki, insan orta hesabla gündə 4 saat 37 dəqiqə smartfondan istifadə edir və onu gündə 58 dəfə yoxlayır. Bu minimumdur. Hazırda gənclər 7/24 telefonda ola bilər.

Köln və Heidelberq universitetlərini təmsil edən tədqiqatçılar sınaqlar aparıblar ki, üç gün ərzində belə intensiv smartfon istifadəsindən imtina etdikdən sonra beyin idrak funksiyası və əhval-ruhiyyənin yaxşılaşmasına kömək edən proseslər baş verir.

Sonuncu dəfə nə vaxt şüurlu və könüllü olaraq smartfonunuzdan imtina etmisiniz?

Yemək yeyərkən və ya yaxınlarınızla görüşərkən smartfonunuzu yoxlayırsız?

Qadcetlər, şübhəsiz ki, bir çox şeyi asanlaşdırır, lakin bəzən onlar xilas ola bilməyəcəyimiz real maqnitlərə çevrilirlər.

Bir çox insanlar daimi rəqəmsal səs-küydə yaşadıqlarının fərqinə varmırlar - onlar həmişə əlçatandırlar, hər zaman məlumatlıdırlar, daima telefonlarında nə isə diqqətini yayındırırlar.

Boynum ağrıyır, belim ağrıyır, gözlərim quruyur və qıcıqlanır – bunlar sənə tanışdır?

Tədqiqatlar telefon istifadəsi ilə ilə boyun ağrısı, bulanıq görmə və gərgin görmə kimi fiziki problemlər arasında əlaqə olduğunu göstərir.

Saatlarla ekrana baxmaq gözlərinizi quruda bilər və başınızı irəli əyərək tipik “ağıllı telefon pozası” zamanla boynunuza gərginlik yarada bilər.

Bir çox insanlar smartfonundan zəng və ya vibrasiya eşitdiklərini hiss etdikləri bir fenomen yaşayırlar. Bu fenomen, fantom vibrasiya sindromu, rəqəmsal yüklənmənin əlamətidir.

Çox vaxt, bununla yanaşı, bir şəxs heç bir bildiriş gəlməsə belə, telefonunu daim yoxlamaq arzusu yaşayır. Psixoloqlar izah edir ki, bəyənmələr, mesajlar və ya e-poçtlar şəklində mükafatlar beynimizi daim məşq etdirir və alışqanlıq yaradır.

Rəqəmsal məkanda nəyisə əldən vermək qorxusu səbəbindən insanı müntəzəm olaraq qorxu, narahatlıq və ya çaxnaşma narahat edirsə, o, FOMO-dan əziyyət çəkir.

Daimi təəssüratların olmaması və ya darıxdırıcı və ya maraqlı bir yerdə olmamaq hissi bizi narazı salır, paxıllığa və özümüzə şübhə etməyə və digər mənfi emosiyaların yaranmasına səbəb olur.

Tədqiqatlar göstərir ki, gadcet ekranlarından intensiv məlumat istehlakı konsentrasiyanın azalmasına və zehni narahatlığa səbəb olur.

Qısa, sürətli rəqəmsal məzmunun daimi axını beynimizi tam yemək əvəzinə yalnız şirniyyat istəyən bir uşaq kimi sürətli məlumatlara üstünlük verməyə öyrədir.

Yatağınız olması lazım olduğu kimi istirahət yeridir, yoxsa əksinə, yatdığınız zaman sosial şəbəkələri, platformaları və ya bazarları izləyirsiniz? Bu sualın cavabı açıq şəkildə göstərir ki, bədəninizin də rəqəmsal fasiləyə ehtiyacı var.

"Pubbing" termini telefonunuzun xeyrinə başqalarına məhəl qoymamağı təsvir etmək üçün istifadə olunur: kimsə sizə nəsə deyir, amma siz fikir vermirsiniz, sadəcə olaraq, “vacib” bildirişi yoxladığınız üçün başınızı tərpətdirirsiniz.

Ünsiyyət qurarkən daim telefonunuzdan istifadə edirsinizsə, digər şəxsə bir siqnal göndərmiş olursunuz: "Sən mənim növbəti mesajım qədər vacib deyilsən".

ÜST bu səbəblərə görə xəbərdarlıq edir: rəqəmsal dünyada daimi mövcudluq depressiya, narahatlıq və ümidsizliyə səbəb ola bilər. Daimi rəqəmsal səs-küy emosional olaraq tükəndirə bilər. İnternetdə başqalarının (tez-tez bəzədilmiş) həyatları ilə daimi müqayisə, mənfi mesajlar seli və həmişə bağlı olmaq ehtiyacı böyük ola bilər.

Aygün Musayeva