Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Bill Qeyts bəşəriyyəti məhv edəcək səbəbi açıqladı: İqlim deyil...

Bill Qeyts bəşəriyyəti məhv edəcək səbəbi açıqladı: İqlim deyil...

Icma.az bildirir, Qaynarinfo portalına istinadən.

"Microsoft" şirkətinin qurucusu Bill Qeyts bəyan edib ki, iqlim dəyişikliyi insanlığın məhv olmasına səbəb olmayacaq. 

Qaynarinfo-nun məlumatına görə, 122 milyard dollar sərvətinin böyük hissəsini iqlim dəyişikliyi ilə mübarizəyə sərf edən milyarder bu dəfə hesab edir ki, dünya liderləri diqqəti başqa təhlükələrə yönəltməlidirlər. Bu barədə "Daily Mail" yazır.

Əgər iqlim dəyişikliyi insanlığı məhv etməyəcəksə, o zaman nə edəcək? Mütəxəssislərin fikrincə, sərt həqiqət budur ki, iqlim fəlakəti baş verməmişdən çox əvvəl bəşəriyyət özünü məhv edə bilər. Dünyanın müxtəlif laboratoriyalarında yaradılan süni intellekt modelləri və ölümcül bioloji silahlar insanın öz əli ilə yaratdığı məhvedici alətlərə çevrilir. Lakin "ekzistensial risklər”i araşdıran alimlərə görə, ən böyük təhlükə hərtərəfli nüvə müharibəsi riskindən qaynaqlanır.

Qlazqo Universitetinin beynəlxalq münasibətlər üzrə eksperti doktor Ris Krilli bildirib: "Əsas fərq zamandadır: iqlim dəyişikliyi onilliklər ərzində inkişaf edir, nüvə müharibəsi isə sivilizasiyanı bir neçə saat ərzində məhv edə bilər".

Bill Qeytsin COP30 öncəsi xəbərdarlığı

Braziliyada keçiriləcək BMT-nin COP30 iqlim sammiti ərəfəsində açıq məktubla çıxış edən Bill Qeyts vurğulayıb ki, iqlim dəyişikliyi insanlıq üçün ən böyük təhlükə deyil. 70 yaşlı milyarder etiraf edib ki, iqlim dəyişiklikləri "yoxsul təbəqələrə daha çox zərər vuracaq”, lakin "apokalipsisə dair panik proqnozlar”ın əsassız olduğunu qeyd edib.

"İnsanlar yaxın gələcəkdə Yer kürəsinin əksər bölgələrində yaşaya və inkişaf edə biləcəklər”, deyə o yazıb. Bununla belə, bir çox ekspertlər uzunmüddətli perspektivdə bəşəriyyətin "yaşayıb çiçəklənə biləcəyinə” şübhə ilə yanaşır.

Krillinin sözlərinə görə, artıq nüvə müharibəsi ehtimalı uzaq və ya qeyri-real görünmür: "Silahlar mövcuddur, nüvə dövlətləri arasında gərginlik artır və bu dövlətlər güc tətbiq etməyə, hətta nüvə silahı ilə hədələməyə daha çox meyillidirlər. Soyuq müharibə dövründə nüvə münaqişəsinin baş verməməsi müəyyən mənada sadəcə bəxtin işi idi".

Araşdırmalar göstərir ki, məhdudmiqyaslı nüvə müharibəsi belə bəşəriyyətin sonu ola bilər. Partlayışlar nəticəsində yaranan yanğınlar atmosferə küllü miqdarda toz və kül buraxaraq Günəş işığının qarşısını alar və Yer kürəsini "nüvə qışı”na sürükləyə bilər. Mövcud modellərə əsasən, belə qarşıdurma qlobal temperaturu təxminən 10°C azaldaraq kənd təsərrüfatını tam çökdürəcək. Cəmi 100 nüvə başlığının istifadəsi belə iki milyard insanın aclıqdan ölməsinə səbəb ola bilər. Hal-hazırda dünyada 12 mindən çox nüvə başlığı mövcuddur.

Bioloji silah və təsadüfi fəlakət riski

Nüvə təhlükəsindən başqa, bəzi tədqiqatçılar süni biologiya vasitəsilə yaradılan bioloji silahların potensialından ciddi narahatdırlar. 1973-cü ildə ilk genetik modifikasiyalı bakteriyalar yaradıldıqdan sonra bəşəriyyətin ölümcül xəstəliklər istehsal etmək bacarığı davamlı şəkildə artmaqdadır.

Süni intellekt texnologiyalarının inkişafı belə virus və bakteriyaların hazırlanmasını asanlaşdırır, bu isə onları terror təşkilatları və ya "nizo dövlətlər” üçün əlçatan edir. Hətta laboratoriyadan təsadüfi sızma belə, bəşəriyyətin tarixində görünməmiş miqyasda pandemiyaya səbəb ola bilər.

İqlim dəyişikliyi ekzistensial risk kimi

Qeyts iqlim dəyişikliyinin insanlığı məhv etməyəcəyinə inansa da, bir çox alimlər bu fikirlə razılaşmır. Kembric Universitetinin Ekzistensial Risklər üzrə Mərkəzindən doktor Cey Bird bildirib: "Elə bir realist ssenari yoxdur ki, bütün insanlar istidən ölsün və ya dəniz səviyyəsinin qalxması nəticəsində məhv olsun. Amma iqlim dəyişikliyi bizi dolayı yolla öldürə bilər – siyasi sabitliyi pozmaqla, üçüncü dünya müharibəsinə və ya qlobal iqtisadi çökməyə səbəb olmaqla”ə.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, iqlim dəyişiklikləri artıq quraqlıqları, daşqınları və fırtınaları gücləndirir, resurs çatışmazlığı yaradır və kütləvi miqrasiyaya səbəb olur. Bu proseslər geosiyasi sabitliyi sarsıdaraq yeni münaqişələrə yol aça bilər. İqlim böhranı, xüsusən nüvə dövlətləri arasında gərginliyi artırmaqla, təsadüfi və ya səhv nəticəsində yaranan fəlakətlərin riskini çoxaldır.

Doktor Ris Krillinin sözlərinə görə, məhz buna görə iqlim dəyişikliyini insanlıq üçün ekzistensial təhlükə kimi qəbul etmək tamamilə əsaslıdır.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:209
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 30 Oktyabr 2025 20:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see400

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see321

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see300

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see299

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see296

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see291

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see289

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see275

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see273

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see269

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see259

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see254

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see253

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see247

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see235

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see230

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see210

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see207

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see188

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri