Bir manat əvəzinə üç manat ödəyəcəyik

Xəbər verdiyimiz kimi, Qırmızı və Yaşıl xətlərin ayrılması layihəsi çərçivəsində “Cəfər Cabbarlı” və “Nizami” stansiyaları arasında birləşdirici tunelin inşa edilməsi səbəbilə “28 May” stansiyasından “Dərnəgül” stansiyası istiqamətinə doğru qatarların hərəkəti müvəqqəti təşkil edilməyəcək.

Bu isə o deməkdir ki, "Dərnəgül"dən "Əhmədli"yə və əks istiqamətdə gedən sərnişinlər çətinliklə üzləşəcək. Belə ki, "Əhmədli" istiqamətindən gələn sərnişinlər "28 May"da düşməli olacaqlar. Onlar piyada, avtobus və ya taksi ilə "Nizami"yə getməli, sonra həmin stansiyadan "Dərnəgül" istiqamətinə doğru hərəkətə davam etməlidirlər. "Dərnəgül"dən gələn sərnişinlər də eyni çətinliklə üzləşəcəklər. Təbii ki, bütün bunlar sərnişinlər üçün vaxt itkisi ilə yanaşı əlavə xərclərə də səbəb olacaq.

Qeyd edək ki, metrodan gündəlik orta hesabla 500 min nəfər istifadə edir. Bunun da təqribən 300 mini “Dərnəgül” istiqamətində hərəkət edir. Sözügedən istiqamətdə qatarların hərəkətində tətbiq olunacaq məhdudiyyətdən sonra isə sərnişinlər gündəlik 1 manat yox, 3 manat ödəməli (ay ərzində əlavə 60 manat) olacaq. Bu da ay ərzində 18 milyon, qeyd olunan tunelin inşası üçün nəzərdə tutulan 8 ay ərzində isə 144 milyon manat edir.

Söz yox ki, burada qazanan yenə “Bakı Metropoliteni” və Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi olacaq. Metrodan istifadə edən 100 minlərlə vətəndaşa isə üzləşdiyi həm maddi, həm də mənəvi çətinliklər qalacaq.

Bu qərar əhalinin metrodan istifadəsinin yaxşılaşdırılması, sıxlığın aradan qaldırılması üçün nəzərdə tutulmuş olsa da, əlavə xərcləri nəzərə aldıqda son nəticədə vətəndaşların hüququ pozulmuş olmurmu? Olmazmı ki, əhalinin əlavə xərcə düşməsinin qarşısı almaq məqsədiylə “Bakı Metropoliteni” və Rəqəmsal İnkişaf və Nəqliyyat Nazirliyi sözügedən istiqamətdə pulsuz avtobuslar ayırsın?

Mövzu ilə bağlı Publika.az-ın suallarını cavablandıran deputat Razi Nurullayev bildirdi ki, “Cəfər Cabbarlı” və “Nizami” stansiyaları arasında birləşdirici tunelin inşası vətəndaşların rahatlığı üçündür:

“Bu bir dövlət layihəsidir. Səbəb isə vətəndaşların rahatlığını təmin etmək, Bakı şəhərində sıxlığın aradan qaldırılmasıdır. İnşaat 2025-2030-cu illər layihəsi çərçivəsində həyata keçiriləcək. Bu cür layihələr həyata keçirilən zaman istər Azərbaycan olsun, istərsə də başqa dünya ölkələri təbii ki, müəyyən məhdudlaşdırıcı addımlar atılır. Sərnişinlər müəyyən zaman müddətində həmin rahatlıqdan məhrum olurlar. Amma bu rahatlıqdan və yaxud metro stansiyasından istifadə etməməsi səbəbindən onlara kompensasiya verilməsi dünya təcrübəsində mümkün deyil. Ona görə də yəqin ki, hökumət bunu nəzərdən keçirməyəcək”.

Razi Nurullayevin fikrincə, daha yaxşı olardı ki, pensiyaçılara və tələbələrə daimi belə güzəştlər olunsun:

“İstənilən halda mən onun tərəfdarıyam ki, Azərbaycanda pensiyaçılar, tələbələr və müxtəlif həssas kateqoriyalarla bağlı müəyyən güzəştlər tətbiq edilsin. Onlara xüsusi kartlar verilsin və bu da dövlət büdcəsindən ödənilsin. Bu təcrübə əksər ölkələrdə mövcuddur. Lakin ümumilikdə bütün vətəndaşlara bu cür güzəştlərin tətbiq edilməsi mexanizmi yoxdur. Ona görə də düşünmürəm ki, belə bir məsələ nəzərdə tutula bilər və yaxud hökumət belə bir addım atar”.

İqtisadçı ekspert Rəşad Həsənov da bildirdi ki, istər dünya, istərsə də Azərbaycan təcrübəsində qeyd olunan istiqamətdə hər hansı bir güzəşt yoxdur:

“Əgər dövlətin hərəkəti və ya hərəkətsizliyi səbəbdən vətəndaşa, biznesə hər hansı bir zərər dəyirsə, qanunvericiliklə bu zərərin kompensasiyası hökumətin və onun ayrı-ayrı strukturlarının yerli özünüidarəetmə orqanlarının öhdəliyinə daxildir. Lakin bu, Azərbaycanda demək olar ki, praktikada çox da sınanmamış mexanizmlərdən biridir. Hətta əhaliyə xidmət edən qurumların vətəndaşa dəymiş ziyanın ödənilməsi halları belə yoxdur".

Ekspert onu da qeyd etdi ki, hətta dünya ölkələrində vətəndaşa hər hansı bir səbəbdən dəymiş zərər kompensasiya edilsə də bizdə bu baş vermir:

“Dünya təcrübəsində elektrik enerjisinin, qaz təchizatının və digər kommunal xidmətlərin təşkilini həyata keçirən şirkətlər yaranmış problem zamanı dəymiş zərərin kompensasiya məsuliyyəti daşıdıqları halda Azərbaycanda bu baş vermir. Lakin istənilən halda sözügedən proses maksimum sürətlə idarə olunmalı, müvafiq xidmətlər yenidən çevik şəkildə tətbiq olunmalıdır ki, bu, uzunmüddətli fəsadlara, insanların həyatında və şəhərin gündəlik ab-havasında qalıcı təsirlərə gətirib çıxarmasın”.