Diyetoloq: “Gündə bir neçə dəfə çöərk yeyin”

“Çörək arıqlamağa çalışanların siyahıdan çıxardığı əsas məhsuldur. Lakin təkcə karbohidratlar çəki artımına səbəb olmur və yüksək keyfiyyətli tam taxıl çörəyi sağlam qidalanmanın vacib bir hissəsi ola bilər”. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, bunu Semmelveis Universitetinin diyetoloqu Adrienne Szabo qeyd edir.

Tövsiyələrə görə, karbohidratlar insanın gündəlik enerji ehtiyacının təxminən 40-60%-ni təmin etməlidir. Lakin çəki artımı karbohidrat istehlakının özündən deyil, bədənin ümumi kalori qəbulunun müntəzəm olaraq artırılmasından qaynaqlanır. Mütəxəssisin sözlərinə görə, insanlar tez-tez yağdan çox enerji alırlar.

Çörək yalnız şəkər kimi karbohidrat mənbəyi deyil. Tərkibində sink, selen, maqnezium, B vitaminləri, bitki zülalı və xeyli miqdarda pəhriz lifi var. 

Macarıstanda apaırlan araşdırmaya görə, ən azı 60% tam taxıl unu ehtiva edən bir məhsul tam taxıllı adlandırıla bilər. Kəpək və rüşeym istehsal zamanı qorunur.

Tədqiqatlar göstərir ki, müntəzəm olaraq tam taxıl istehlakı metabolik sindrom, yüksək təzyiq, 2-ci tip diabet, ürək-damar xəstəliyi və kolorektal xərçəng riskini azaldır. Buna görə də tam taxıl çörəyi gündə bir neçə dəfə pəhrizə daxil edilə bilər.

Szaboya görə, çörək seçərkən tərkibinə diqqət edin, bu, hazırlama üsulundan daha vacibdir. Klinik tədqiqatlar göstərir ki, qidalanma faydaları çörəkçilik texnologiyasından daha çox taxılın keyfiyyəti ilə müəyyən edilir.

Acıtma ilə hazırlanan çörək maya ilə tez hazırlanan çörəklə müqayisədə həqiqətən də üstünlüklərə malik ola bilər: fermentasiya prosesi bəzi komponentləri daha asan həzm edir və müəyyən mikroelementlər bədən üçün daha asan əldə edilir. Lakin sadə acıtmalı çörək və mayalı çörək arasında seçim edərkən daha çox tam taxıl unu olan və süni qatqısı olmayan çörək üstünlük təşkil etməlidir.

Lakin yarıağ çörəyin tərkibinin yarısının tam taxıl unundan ibarət olduğunu söyləmək olmaz. Bu məhsul demək olar ki, tamamilə yarıüyüdülmüş undan hazırlanır.

Dietoloq vitamin və mineral tərkibləri bir qədər fərqli olduğundan, çovdar, spel və digər buğda növlərindən hazırlanmış tam taxıl çörəklərini sınayaraq pəhrizi şaxələndirməyi tövsiyə edir.

Çörəklə yeyilən qidaların seçimi də vacibdir. Kolbasa və yağlı pendirli iki qalın ağ çörək dilimi əvəzinə kəsmik və təzə göyərti ilə sendviç hazırlaya, pomidor və bibər əlavə edə və ya omeqa-3 yağ turşuları ilə zəngin olan skumbriya seçə bilərsiniz.

Szabo, həmçinin artıq qalan çörəyi atmaq əvəzinə dondurmağı tövsiyə edir. Onun sözlərinə görə, Macarıstanda çörək qida tullantılarının əhəmiyyətli bir hissəsini təşkil edir: 

“Dondurmaq çox qatqı ehtiva edən uzunömürlü çörək almaqdan daha üstün seçim ola bilər”.

Mütəxəssis tam taxıl məhsullarında pestisidlər və mikotoksinlərlə bağlı narahatlıqların əsassız olduğunu deyib: 

“Taxıl emalı texnologiyaları və keyfiyyətə nəzarət metodları əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşıb və kommersiya baxımından mövcud olan məhsullarda potensial təhlükəli maddələrin tərkibi ciddi şəkildə tənzimlənir”.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin