Əliyevin “iki od arasında” sərrast gedişi Qələbədən sonra harada dayanırıq?

Azərbaycanın son dövrlərdə xarici siyasət sahəsində müşahidə olunan fəallığı rəsmi Bakının çoxvektorlu diplomatiya xəttinə sadiq qaldığını göstərir. İran, Çin və Avropa İttifaqı ilə münasibətlərin yüksələn xətt üzrə inkişaf etməsi, xüsusilə də Prezident İlham Əliyevin son Albaniya səfəri zamanı Avropa liderləri ilə səmimi təmasları bu baxımdan diqqət çəkir.

Ekspertlərin fikrincə, Azərbaycan Avropa İttifaqı ilə münasibətləri normallaşdırmaqda maraqlıdır. Bununla belə, Rusiya ilə münasibətlərdə müşahidə olunan gərginlik, xüsusilə də Prezident İlham Əliyevin 9 May Qələbə Günü münasibətilə keçirilən Moskvadakı paradda iştirak etməməsi Bakı-Moskva xəttindəki soyuqluğun davam etdiyini göstərir.

Bu kontekstdə sual yaranır: Azərbaycan eyni anda həm Qərb, həm də Şərq blokları ilə balanslaşdırılmış münasibətləri davam etdirə biləcəkmi?

Globalinfo.az-a danışan politoloq Əlimusa İbrahimov bildirib ki, Azərbaycan müstəqilliyinin ilk illərindən bütün ölkələrlə bərabərhüquqlu və dostluq münasibətləri qurmaq xəttinə sadiq qalıb:

“Ümummilli Lider Heydər Əliyevin xarici səfərləri, digər ölkələrlə əlaqələrin qurulması və inkişaf etdirilməsi istiqamətində atdığı addımlar, eləcə də “Əsrin müqaviləsi”nin imzalanması bu siyasətin bariz nümunəsidir.

Lakin torpaqlarımızın Ermənistanın işğalı altında olması Azərbaycanı məcbur etdi ki, diplomatik prioritetlərini bu kontekstdə formalaşdırsın. Bu dövrdə xarici siyasətimizin əsas məqsədi ərazi bütövlüyümüzün bərpası idi. Bu, təbii olaraq bəzi ölkələrlə yaxınlaşmanı, digərləri ilə isə məsafə saxlanılmasını zəruri edirdi”.

Politoloqun sözlərinə görə, 44 günlük Vətən müharibəsində əldə olunan Zəfərdən sonra Azərbaycanın xarici siyasətində yeni mərhələ başlayıb:

“Ölkə rəhbərliyi və xalqın, ordunun birgə fəaliyyəti nəticəsində torpaqlarımız işğaldan azad olunub. Bu gün Azərbaycanın xarici siyasətində məcburi məhdudiyyətlər yoxdur. Azərbaycan heç bir gücdən asılı olmadan, öz milli maraqları çərçivəsində siyasət yürüdür. Regionda və qlobal miqyasda formalaşan yeni geosiyasi reallıqlar fonunda ölkəmiz daha çevik və çoxşaxəli diplomatiya həyata keçirir. İran, Çin və Avropa İttifaqı ilə münasibətlərin inkişafı da məhz bu yanaşmanın tərkib hissəsidir. Azərbaycanın diplomatik addımları heç bir tərəfə qarşı yönəlməyib və bu, ölkənin suveren qərarvermə hüququndan irəli gəlir”.

Əlimusa İbrahimov

Ə.İbrahimov qeyd edib ki, Azərbaycanın Qərb ölkələri, ABŞ və digər güclərlə münasibətlərini inkişaf etdirməsi Rusiyaya qarşı addım kimi qiymətləndirilə bilməz:

“Kremllə münasibətlərdə yaşanan gərginliklərə və Prezidentin 9 May paradına qatılmasına gəlincə, bunun səbəbləri Rusiyanın özündə axtarılmalıdır. Rəsmi Moskva da Azərbaycanın mövqeyinin haqlı olduğunu anlayır və münasibətlərin normallaşdırılması üçün təşəbbüskar tərəf kimi çıxış etməlidir. Azərbaycanın milli maraqları bu gün Aİ, Çin, ABŞ ilə yaxınlaşmanı tələb edir. Rusiya isə bunu anlayışla qarşılamalı və münasibətlərdə bərabərhüquqluluğa əsaslanmalıdır. Azərbaycan artıq 20-30 il əvvəlki dövlət deyil – bu gün o, müstəqil və modern siyasət yürüdən ölkədir”.

Ekspert əlavə edib ki, Azərbaycan hazırda bütün qlobal güclərlə dostluq və əməkdaşlıq münasibətləri qurmağa və inkişaf etdirməyə qadirdir:

“Aparılan siyasət artıq müsbət nəticələrini verməkdədir. Hesab edirəm ki, Rusiya ilə də ortaq məxrəc tapılacaq və bu ölkə, Azərbaycanın bərabərhüquqlu münasibət qurmaq istəklərinə qarşı anlayışla yanaşacaq. Şimal qonşumuz öz geosiyasi ambisiyalarını cilovlayaraq qarşılıqlı maraqlara əsaslanan əlaqələrin inkişafı naminə daha konstruktiv mövqe sərgiləməlidir”.

Turan Rzayev
Globalinfo.az