“Kitabı daha yaxşı idi” mifini darmadağın edən 5 film

Kulis.az orijinal mətnini kölgədə qoyan 5 kult filmi təqdim edir. 1. Forrest Qamp (Forrest Gump)

Uinston Qrumun eyniadlı romanı əsasında çəkilən bu film, şübhəsiz ki, orijinalından qat-qat üstündür. Kitabda Forrest personajı kosmosa uçur, adamyeyənlərlə şahmat oynayır və daha sərt, hətta kobud xarakterə malikdir. Rejissor Robert Zemekis isə bu xaotik hekayəni emosional və unudulmaz bir dram əsərinə çevirməyi bacarıb. Tom Henksin canlandırdığı saf, sevgi dolu Forrest obrazı tamaşaçıların qəlbinə elə yol tapdı ki, kitabı oxuyanlar çox zaman peşman olurlar. Orijinal mətnin kobudluğu filmin bəxş etdiyi o isti, fəlsəfi və təsirli atmosferin kölgəsində itib-batır.

2. Parıltı (The Shining)

Stiven Kinq bu filmi nə qədər kəskin tənqid etsə də, Stenli Kubrikin ekran işi triller janrının mütləq zirvələrindən biri hesab olunur. Roman daxili demonlar və qorxu elementlərinə daha çox köklənirsə, film insan psixologiyasının dərinliklərinə enərək qorxunu vizual bir sənət əsərinə çevirir. Cek Nikolsonun unudulmaz performansı əslində, sadə bir qarabasma hekayəsini kino tarixinin ən məşhur əsərlərindən birinə çevirdi. Kitabda baş qəhrəmanın alkoqolizmlə mübarizəsi daha qabarıq verilsə də, Kubrik məkanı və atmosferi əsas qorxu mənbəyinə çevirərək qaydaları yenidən yazdı. Məhz bu fərqli yanaşma əsəri oxuyanlarla filmi sevənlər arasında indiyədək bitməyən, hətta aqressivləşən müzakirələrə səbəb olur.

3. Döyüş Klubu (Fight Club)

Çak Palanikin yazdığı bu xaos dolu və üsyankar roman Devid Finçerin rejissorluğu ilə sözün əsl mənasında vizual şedevrə çevrildi. Hətta müəllif özü də səmimi şəkildə etiraf edib ki, filmin sonluğu və süjet xəttinin gedişatı onun yazdığından daha mükəmməldir. Bred Pitt və Edvard Nortonun yaratdığı obrazlar o qədər xarizmatikdir ki, oxucu mətndə həmin o qaranlıq və cazibədar enerjini tam hiss edə bilmir. Kitab bəzi yerlərdə həddindən artıq dağınıq və sürreal təsir bağışlayır. Lakin Finçer bu mürəkkəb fəlsəfəni ekranlara elə usta şəkildə daşıdı ki, əsər müasir pop-mədəniyyətin ən səs-küylü və təsirli filmlərindən birinə çevrildi.

4. Xaç atası (The Godfather)

Mario Püzonun eyniadlı romanı axıcı dillə yazılsa da, Frensis Ford Koppolanın çəkdiyi film tamamilə başqa bir bədii səviyyədir. Rejissor kitabda yer alan lüzumsuz və diqqəti yayındıran yan süjet xətlərini cəsarətlə ataraq diqqəti yalnız Korleone ailəsinin epik dramına yönəltdi. Nəticədə, mafiya həyatını həm romantikləşdirən, həm də onun qaranlıq tərəflərini göstərən, hər kadrı ilə bir rəsm əsərini xatırladan film ortaya çıxdı. Marlon Brando və Al Paçinonun əvəzsiz aktyorluğu Püzonun yaratdığı obrazlara kitabdakından daha böyük bir əzəmət və dərinlik qatdı. Məhz buna görə də "Xaç atası" deyiləndə insanların ağlına qara üzlüklü roman deyil, birbaşa kinematoqrafiyanın bu incisi gəlir.

5. Çənələr (Jaws)

Piter Bençlinin bu romanı nəşr olunanda kifayət qədər böyük maraq yaratsa da, içərisindəki qəribə mafiya və xəyanət süjetləri əsas hekayənin təsirini zəiflədirdi. Gənc Stiven Spilberq isə ssenarini işləyərkən bütün bu gərəksiz dramları bir kənara qoyaraq diqqəti ancaq insanın dəhşətli köpəkbalığı ilə ölüm-dirim mübarizəsinə köklədi. Məhz filmin bu sadələşdirilmiş, lakin daxili gərginliklə, trillerlə dolu strukturu onu kino tarixinin ilk əsl "blokbaster"inə çevirməyi bacardı. Con Vilyamsın bəstələdiyi və qorxunu iliklərə qədər hiss etdirən o məşhur musiqi də kitabdakı səssizliyi möhtəşəm şəkildə parçaladı. Bu gün "Çənələr" kinosu bütün dünyada bir əfsanə olaraq qəbul edilsə də, kitabını oxuyanların və xatırlayanların sayı çox azdır.

"Ay tifağı dağılmış, bəs sən nə vaxt kişi olacaqsan?" - "Gümüşgöl əfsanəsi"ndən bir hissə “Şekspir” Bakı səhnəsində Benksi nəhəng heykəlin ona məxsus olduğunu rəsmən təsdiqlədi