Mediaya rəqib olan auditoriya: Yeni dövrdə jurnalist necə olmalıdır? DETALLAR

Yeni nəsil jurnalistika artıq təkcə xəbəri ötürmək deyil, onu düzgün təqdim etmək, kontekstlə izah etmək və ictimai məsuliyyətlə yanaşmaq anlamına gəlir.

Rəqəmsal medianın inkişafı informasiya axınını sürətləndirsə də, bu, həm də etik prinsiplərə sadiq qalmağı, peşəkarlığı qorumağı və oxucu ilə emosional bağ qurmağı daha vacib hala gətirib.

Bugünkü media mühitində jurnalist yalnız məlumat daşıyıcısı deyil, eyni zamanda ictimai dəyərləri formalaşdıran, empatiya qurmağı bacaran, sosial məsuliyyət daşıyan bir şəxsdir.

Artıq jurnalistika bir peşədən çox, cəmiyyətə təsir edən güclü bir platformadır.

Bəs bu yeni dövrdə jurnalist olmaq nə deməkdir?

Mövzu ilə bağlı Gununsesi.info -ya danışan “Report” Media Məktəbinin rəhbəri, media eksperti İsmayıl Rafiqoğlu bildirib ki, texnoloji yeniliklərin belə sürətlə yayılması hələ 15-20 il öncə jurnalistikada mövcud olan təsəvvürləri xeyli dəyişib:

“Bu gün hamı tələsir, jurnalist də, bloqçu da, oxucu da. Media informasiya yayımında illərdir əlində saxladığı hegemon mövqeni itirməkdə davam edir. Qəribə vəziyyət yaranıb: jurnalistin hazırladığı məhsul nə operativlik, nə də dolğunluq, nə də obyektiv olmaq baxımından heç də digər xəbər paylayıcılarından üstün deyil.

Hər bir internet istifadəçisi həm də məlumat ötürücüsüdür. Onun heç də media resurslarından nəsə bir xəbər əldə etmək öhdəliyi yoxdur. Gördüsə, kimdənsə eşitdisə, o dəqiqə sosial mediada yaya bilər. Jurnalist əziyyət çəkib iri həcmli, sanballı bir material hazırlaya bilər, amma oxucusunun bunu dərindən oxumağa zamanı yoxdur. Birindən kəsib doğrayaraq onlarla qısa xəbər paylaşa bilər.

Bu yeni dövrdə jurnalistin manevr şansı çox daralıb. Auditoriya belə medianın rəqibidir. Mətbuatdan çıxan materiallar bəzən elə halda paylaşılır ki, ilkin versiya ilə yerlə göy arasındakı qədər fərq yaranır. Cəmiyyət jurnalistdən peşəkar olmağı tələb edir. Media nümayəndələri də mütləq etik normaların gözləməlidirlər, çünki elə jurnalisti qeyri-jurnalistdən fərqləndirən cəhət müəyyən qaydalara riayət etməsidir. Özünə şərti olaraq bloqçu deyən şəxs isə istədiyini edə bilər. Onun fəaliyyətini tənzimləyən qanun yoxdur.Mövcud şərait medianın işini xeyli çətinləşdirir”.

İ.Rafiqoğlunun fikrincə, yeni dövrdə jurnalist olmaq, bir tərəfdən qeyri-peşəkar kütlə ilə, digər tərəfdən isə süni intellektlə rəqabətə girmək anlamına gəlir:

“Həm qayda-qanun gözləməlisən, həm cəld olmalısan, həm də hər bir texnoloji yenilikdən baş çıxarmalısan. Bu gün heç də jurnalistdən geri qalmayan və keyfiyyətli xəbər hazırlayan sistemlər artıq fəaliyyət göstərir.

Tərcümə işində süni intellekt gün-gündən püxtələşir. Mətbuatda tərcümə xəbər hazırlayan müxbirlər də tədricən sıradan çıxmaqdadır. Bu gün biz jurnalistin gələcəkdə bu texnoloji sistemdə nə kimi iş görəcəyi barədə düşünməliyik”.

Şəbnəm Rəhimova

Gununsesi.info